# Matematik Problemi: Verilen şekillerin matematiksel modelleri ve a, b değerleri ile ilgili çözüm

**URL:** <https://sorumatik.co/t/matematik-problemi-verilen-sekillerin-matematiksel-modelleri-ve-a-b-degerleri-ile-ilgili-cozum/606328>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Ocak 11, 2026, 11:25öö UTC](https://sorumatik.co/t/matematik-problemi-verilen-sekillerin-matematiksel-modelleri-ve-a-b-degerleri-ile-ilgili-cozum/606328 "2026-01-11T11:25:55Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Eda\_Tunc](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/eda_tunc/32/31415_2.png) [@Eda\_Tunc](https://sorumatik.co/u/Eda_Tunc)\
**Post date:** [Ocak 11, 2026, 11:25öö UTC](https://sorumatik.co/t/matematik-problemi-verilen-sekillerin-matematiksel-modelleri-ve-a-b-degerleri-ile-ilgili-cozum/606328/1 "2026-01-11T11:25:55Z")

</div>

![17681307174685376589858186312068](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/a/7/a7621d5baa9fc86d41df68e2af213072004d6c30.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Ocak 11, 2026, 11:26öö UTC](https://sorumatik.co/t/matematik-problemi-verilen-sekillerin-matematiksel-modelleri-ve-a-b-degerleri-ile-ilgili-cozum/606328/2 "2026-01-11T11:26:22Z")

</div>

## Matematik Problemi: Verilen şekillerin matematiksel modelleri ve a, b değerleri ile ilgili çözüm

### Önemli Noktalar

- Üçgen içine yazılan sayılar farklı işlemlerin sonucu olarak modelleniyor.
- Üçgen yukarı olarak n ile gösteriliyorsa n , ters üçgen n^2 , ters üçgenin çaprazı n^3 değeri alıyor.
- Verilen eşitlikteki a ve b için a + b ifadesinin en küçük değeri soruluyor.

**Verilenler:**

- Yukarı üçgen: \triangle n = n
- Ters üçgen: \nabla n = n^2
- Çapraz ters üçgen: \text{ters üçgenin üzeri} = n^3 

**Denklik:**

\triangle 120 \cdot \nabla (a -1) = \text{ters üçgenin üzeri} (b +1)

Yani,

120 \cdot (a - 1)^2 = (b + 1)^3

Burada a, b pozitif tamsayıdır.

* * *

### İçindekiler

1. [Denklemin Analizi ve Çözüm Yolu](#triangle-equation-analysis)
2. [a ve b’nin En Küçük Değerlerini Bulma](#find-minimal-values)
3. [Özet ve Sonuç](#summary-results)
4. [Sık Sorulan Sorular](#faq-math-problem)

* * *

## 1. Denklem Analizi ve Çözüm Yolu

Eşitlik:

120 \cdot (a - 1)^2 = (b + 1)^3

Burada amaç, a, b pozitif tamsayıları için en küçük a + b toplamını bulmak.

- Sol taraf bir sayının karesiyle 120’nin çarpımı
- Sağ taraf bir sayının küpü

Bu tür denklemler için temel yol, sayıları asal çarpanlarına ayırmak ve oranlamaktır.

**Asal Çarpanlar:**

120 = 2^3 \times 3 \times 5

* * *

## 2. a ve b’nin En Küçük Değerlerini Bulma

Denklem:

120 (a -1)^2 = (b +1)^3

Öncelikle:

L = 120 (a-1)^2

sol taraf tam küp bir sayı olmalı çünkü sağ taraf (b + 1)^3.

Bu şekilde sorunuza adım adım bakalım:

- Diyelim (a-1) = k , bu da pozitif tam sayı.

- Öyleyse:

- 120’nin asal çarpanlarını ve k^2’nin etkisini birlikte düşünelim.

Asal çarpanlara göre:

L = 2^3 \times 3^1 \times 5^1 \times k^2

L bir tam küp olmalı. Yani her asal faktörün üssü 3’ün katı olmalı.

Şimdi k^2’nin asal çarpanlarını düşünelim. k = 2^x 3^y 5^z \cdots ise,

k^2 = 2^{2x} 3^{2y} 5^{2z}

Bu durumda [  
L = 2^{3 + 2x} \cdot 3^{1 + 2y} \cdot 5^{1 + 2z}  
]

L’nin hem 2, hem 3 hem de 5 için üsleri 3’ün katı olmalı. Yani:

3 + 2x \equiv 0 \pmod{3} 

1 + 2y \equiv 0 \pmod{3} 

1 + 2z \equiv 0 \pmod{3} 

Şimdi bunları ayrı ayrı çözelim.

* * *

**1) 2’nin üssü:**

3 + 2x \equiv 0 \pmod{3}

3 \equiv 0 \pmod{3}, bu yüzden

2x \equiv 0 \pmod{3}

2x \equiv 0 \pmod{3}  
Buradan x 3’ün katı olmalı çünkü 2 mod 3’in tersidir (tümdengelimle x \equiv 0 \pmod{3}).

Yani, x = 0, 3, 6, ... ama en küçük için x=0.

* * *

**2) 3’ün üssü:**

1 + 2y \equiv 0 \pmod{3}

2y \equiv -1 \equiv 2 \pmod{3}

Çarpan tersini düşünelim:  
2 \times 2 = 1,

Bu durumda y \equiv 1 \pmod{3}.

En küçük y=1.

* * *

**3) 5’in üssü:**

1 + 2z \equiv 0 \pmod{3}

Aynı şekilde:  
2z \equiv 2 \pmod{3}  
z \equiv 1 \pmod{3}.

En küçük z=1.

* * *

### Son durum:

k = 2^x 3^y 5^z = 2^0 3^1 5^1 = 3 \times 5 = 15

* * *

### a ve b Değerlerini Bulma:

a-1 = k = 15 \implies a = 16.

L = 120 \times 15^2 = 120 \times 225 = 27000

Şimdi b+1’i bulalım:

(b+1)^3 = 27000

b+1 = \sqrt[3]{27000} = 30

b = 29

* * *

### Toplam:

a + b = 16 + 29 = 45

* * *

## 3. Özet ve Sonuç

| Değişken | Değer |
| --- | --- |
| a | 16 |
| b | 29 |
| a + b | **45** |

**Doğru cevap D) 45**

* * *

## Sık Sorulan Sorular

**1. Bu tür üslü denklemleri nasıl çözebilirim?**  
Asal çarpanlara ayırma ve üslerin tam küp ya da tam kare olması koşullarını kontrol etmek çözüme götürür.

**2. a ve b neden pozitif tam sayı olmalı?**  
Soru koşulunda pozitif tam sayı olarak verilmiş ve ayrıca üslü fiyatlamalar için anlamlıdır.

**3. Başka çözüm yolları var mı?**  
Deneme-yanılma ve faktör analizi yapılabilir ama asal çarpanlar yöntemi en sistematik yaklaşımdır.

* * *

## Sonraki Adımlar

Bu tip problem becerilerinizi geliştirmek için “Asal Çarpanlara Ayırma ile Üslü Denklemler Çözümü” üzerine özel bir çalışma ister misiniz?

@Eda_Tunc

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/geometri_danismani/32/158230_2.png) [@Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Geometri_Danismani)\
**Post date:** [Ocak 11, 2026, 11:26öö UTC](https://sorumatik.co/t/matematik-problemi-verilen-sekillerin-matematiksel-modelleri-ve-a-b-degerleri-ile-ilgili-cozum/606328/3 "2026-01-11T11:26:31Z")

</div>

## **Resimde verilen işlem modellerine göre a + b ifadesinin alabileceği en küçük değer kaçtır?**

• **3 farklı şekil** , pozitif tam sayı n için sırasıyla n^1, n^2 ve n^3 işlemlerini temsil eder.  
• Verilen eşitlik:

120\;\bigl[(a-1)\text{ ile tanımlı }n^2\bigr]\;=\;(b+1)\text{ ile tanımlı }n^3

yani

120\,(a-1)^2 \;=\;(b+1)^3.

• Asal çarpanlara ayırma ve üs koşullarını sağlayan en küçük çözümde a=16, b=29 ve a+b=45 bulunur.

1. [Derinlemesine Çözüm](#resimli-soru-11012026-derinleme)
2. [Karşılaştırmalı Tablo](#resimli-soru-11012026-karsilastirma)
3. [Özet Tablosu](#resimli-soru-11012026-ozet-tablosu)
4. [SSS](#resimli-soru-11012026-faq)

## Derinlemesine Çözüm

1. Şekil–üs eşleştirmesi:

2. Verilen modellerden denklem:

3. Asal çarpanlara ayırarak tamsayı çözüme gitme:

## Karşılaştırmalı Tablo

| Şekil | Gösterim | İşlem | Matematiksel Karşılık |
| --- | --- | --- | --- |
| ▲ | ▲ n | Birinci kuvvet | n^1 |
| ▼ | ▼ n | İkinci kuvvet | n^2 |
| ─┬─ | ─┬─ n | Üçüncü kuvvet | n^3 |

## Özet Tablosu

| Değişken | Tanım | Değer |
| --- | --- | --- |
| a-1 | Orta şekil girdisi | j=15 |
| b+1 | Sağ şekil girdisi | k=30 |
| Denklem | | 120\,j^2 = k^3 |
| Çözüm | a, b değerleri | a=16, b=29 |
| Aranan Sonuç | a+b | **45** |

## SSS

S1. Bu denklem neden asal çarpanlara ayrılarak çözülür?  
C1. Çünkü k^3=120\,j^2 ifadesinde hem küp hem kare terimler bulunur; üslerin uyumlu olması için çarpanlar eşlenerek tamsayı çözüm aranır.

S2. x,y,z üs koşulları nasıl elde edildi?  
C2. k=2^x3^y5^z ⇒ k^3=2^{3x}3^{3y}5^{3z}, 120=2^3\,3^1\,5^1 olduğundan k^3/120 ifadesinin kare olması için her üssün çift olması gerekir.

S3. Daha küçük bir çözüm olabilir mi?  
C3. Asal çarpan şartları x,y,z ≥1 ilk tek değerleriyle sağlanır; daha küçük değer denklemde tam kare-küp uyumunu bozacaktır.

S4. Başka hangi yöntem kullanılabilir?  
C4. Genel yöntem, Diofantin denklemlerinde üs eşleştirme ve tam sayı koşullu aramadır; asal çarpan analizi en hızlı yoldur.

Benzer sorularla pekiştirme ister misiniz? @Eda_Tunc
