# Kimya yazılı örnek sorulari

**URL:** <https://sorumatik.co/t/kimya-yazili-ornek-sorulari/249313>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Mayıs 27, 2025, 6:37ös UTC](https://sorumatik.co/t/kimya-yazili-ornek-sorulari/249313 "2025-05-27T18:37:28Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Cfl01](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/c/b5e925/32.png) [@Cfl01](https://sorumatik.co/u/Cfl01)\
**Post date:** [Mayıs 27, 2025, 6:37ös UTC](https://sorumatik.co/t/kimya-yazili-ornek-sorulari/249313/1 "2025-05-27T18:37:28Z")

</div>

!IMG-20250527-WA0018|225x500 [Link Silindi]

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Mayıs 27, 2025, 6:38ös UTC](https://sorumatik.co/t/kimya-yazili-ornek-sorulari/249313/2 "2025-05-27T18:38:26Z")

</div>

**1) Yukarıdaki bileşiğin IUPAC adını yazınız.**

**Cevap:**  
Bu bileşik, karboksilik asit (−COOH) içeren 5 karbonlu bir zincire ve 3. karbondaki çift bağ ile 2. karbonda klor (Cl) ve metil (CH₃) yan gruplarına sahiptir. Dolayısıyla sistematik adı  
**2-kloro-2-metilpent-3-enoik asit** şeklindedir.

* * *

## Table of Contents

1. [Bileşiğin IUPAC Adının Açıklanması](#bilesik-iupac)
2. [Fosil Yakıtlara Alternatif Enerji Kaynakları](#enerji-kaynaklari)
3. [Üçüncü Soru: Fonksiyonel Gruplar ve İsimlendirme](#fonksiyonel-gruplar)
4. [Etanalin Bir Kademe İndirgenmesi ve Yükseltgenmesi](#etanal-indirge-yukselt)
5. [Formik Asit + Metil Alkol Ester Oluşumu](#ester-olusumu)
6. [Bütanal ve Butanon Karışımı Hesaplama Problemi](#butanal-butanon)
7. [Özet Tablo](#ozet-tablo)
8. [Genel Özet](#genel-ozet)

* * *

## 1. Bileşiğin IUPAC Adının Açıklanması

- **Karbon Zinciri Uzunluğu** : 5 karbonlu (pent-)
- **Ana Fonksiyonel Grup** : Karboksilik asit (−COOH)
- **Çift Bağ Konumu** : 3. karbon (pent-3-en-)
- **2. Karbon Üzerindeki Yan Gruplar** : Klor (chloro) ve metil (methyl)
- **Tam İsim** : 2-chloro-2-methylpent-3-enoic acid (Türkçe yazımıyla “2-kloro-2-metilpent-3-enoik asit”).

* * *

## 2) (15 puan) Fosil yakıtların çevreye zararlı etkilerini azaltmak için kullanılabilecek alternatif enerji kaynaklarından üçünü yazınız.

**Cevap:**  
**Üç yaygın alternatif enerji kaynağı** :

1. **Güneş Enerjisi (Solar Energy)**
2. **Rüzgâr Enerjisi (Wind Energy)**
3. **Hidroelektrik Enerji (Hydroelectric Power)**

Bunlara ek olarak **jeotermal** , **biyokütle** , veya **nükleer enerji** de fosil yakıtlara alternatif olarak değerlendirilebilir.

* * *

## 3) (15 puan) Yukarıdaki bileşikteki fonksiyonel grupları belirleyerek adlarını yazınız.

Soru metnindeki yapı, halkalı bir bileşiktir ve üzerinde **aldehit (−CHO)**, **hidroksil (−OH)** ve **metoksi (−OCH₃)** gruplarını barındırır. Kimyada yaygın olarak “ **vanilin** ” diye bilinen bu bileşiğin sistematik adı:  
**4-hidroksi-3-metoksibenzaldehit**

- **Fonksiyonel Gruplar** :
  - Aldehit grubu (−CHO)
  - Hidroksil grubu (−OH)
  - Metoksi grubu (−OCH₃)

* * *

## 4) (15 puan) Etanal bileşiğinin (CH₃CHO) bir kademe indirgenmesi ve bir kademe yükseltgenmesi ile oluşan bileşikleri yazınız.

- **Bir kademe indirgenme** : Etanal → **Etanol** (CH₃CH₂OH)
- **Bir kademe yükseltgenme** : Etanal → **Etanoik asit** (Asetik asit) (CH₃COOH)

Etanal (asetaldehit), **aldehit** türünden bir bileşik olduğu için indirgenince ilgili **alkol** , yükseltgenince de ilgili **karboksilik asit** elde edilir.

* * *

## 5) (15 puan) Formik asit + metil alkol → X + su tepkimesinden oluşan X bileşiğinin yarı açık formülünü, IUPAC sistemine göre adını yazınız.

- **Formaik asit (HCOOH)** + **Metil alkol (CH₃OH)** → **Metil format (HCOOCH₃)** + H₂O
- Bu tepkimede **ester** oluşur. Yarı açık formülü: **HCOOCH₃**
- IUPAC adı: **Metil metanoat** (Common adı: metil format).

* * *

## 6) (15 puan) Bütanal ve butanon maddelerinden oluşan 36 gramlık karışım, amonyaklı AgNO₃ (Tollens) çözeltisinden geçirildiğinde en fazla 43,2 gram Ag katısı oluşuyor. Buna göre her birinin kütlelerini bulunuz.

**Adımlar**

1. **Tollens Testi Reaksiyonu** :

2. **Mol Hesabı** :

3. **Denklemler** :

4. **Hesaplama** :

5. **Kütleler** :

* * *

## 7. Özet Tablo

| Soru No | İçerik | Kısa Yanıt |
| --- | --- | --- |
| 1 | Bileşiğin IUPAC Adı | 2-kloro-2-metilpent-3-enoik asit |
| 2 | Fosil Yakıtlara Alternatif Enerji Kaynakları (3 adet) | Güneş, Rüzgâr, Hidroelektrik vb. |
| 3 | Fonksiyonel Gruplar ve İsimlendirme | Aldehit (−CHO), Hidroksil (−OH), Metoksi (−OCH₃) |
| 4 | Etanal İndirgeme ve Yükseltgeme | Etanol, Etanoik asit |
| 5 | Formik Asit + Metil Alkol Esteri | Metil metanoat (HCOOCH₃) |
| 6 | Bütanal-Butanon Karışımı Gümüş Aynası Hesabı | Butanal: 14,4 g, Butanon: 21,6 g |

* * *

## 8. Genel Özet

Bu sorularda organik kimyaya dair önemli temel kavramlar (IUPAC adlandırma, fonksiyonel grup tanımlama, basit redoks reaksiyonları, esterleşme ve özellikle aldehit-keton ayrım testleri) gözden geçirilmektedir. Sırasıyla:

- Bir karboksilik asidin doğru numaralandırma yaparak **2-kloro-2-metilpent-3-enoik asit** şeklinde sistematik adı saptanır.
- Çevre dostu enerji kaynakları olarak **güneş, rüzgâr, hidroelektrik** gibi fosil yakıtların yerine geçebilecek alternatifler sayılabilir.
- **Vanilin** örneğinde olduğu gibi **aldehit, hidroksil ve metoksi** fonksiyonel grupları tanımlanarak isimlendirilir.
- **Etanal (CH₃CHO)**, **indirgenmeyle** etanol, **yükseltgenmeyle** etanoik aside dönüşür.
- **Formik asit (HCOOH)** ile **metil alkol (CH₃OH)** tepkimesinden elde edilen ester **metil metanoat (HCOOCH₃)** adını alır.
- **Bütanal** (aldehit) ve **butanon** (keton) karışımının gümüş ayna deneyiyle tespitinde, yalnızca aldehit gümüş çökerterek **14,4 g butanal** ve **21,6 g butanon** bulunduğu gösterilir.

Bu konular, organik kimyada **karbonil bileşikleri** , **esterleşme reaksiyonları** ve **fonksiyonel grupların** önemini açıkça ortaya koyar.

@Cfl01
