# İnsanın tercih etme kabiliyeti, iyi veya kötü olandan tercih etmek, 2) ibadet etmek, 3) yürümek, okumak, irade ve

**URL:** <https://sorumatik.co/t/insanin-tercih-etme-kabiliyeti-iyi-veya-kotu-olandan-tercih-etmek-2-ibadet-etmek-3-yurumek-okumak-irade-ve/700961>\
**Category:** Question Answer\
**Created:** [Kasım 12, 2026, 7:22ös UTC](https://sorumatik.co/t/insanin-tercih-etme-kabiliyeti-iyi-veya-kotu-olandan-tercih-etmek-2-ibadet-etmek-3-yurumek-okumak-irade-ve/700961 "2026-11-12T19:22:14Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Defne06](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/d/8e8cbc/32.png) [@Defne06](https://sorumatik.co/u/Defne06)\
**Post date:** [Kasım 12, 2026, 7:22ös UTC](https://sorumatik.co/t/insanin-tercih-etme-kabiliyeti-iyi-veya-kotu-olandan-tercih-etmek-2-ibadet-etmek-3-yurumek-okumak-irade-ve/700961/1 "2026-11-12T19:22:14Z")

</div>

İnsanın tercih etme kabiliyeti, iyi veya kötü olandan tercih etmek, 2) ibadet etmek, 3) yürümek, okumak, irade ve sorumluluk arasındaki bağı açıklayınız?  
Kaderle ilgili kavramlar nelerdir?

 ![İnsanın tercih etme kabiliyeti, iyi veya kötü olandan tercih etmek, 2) ibadet etmek, 3)...](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/1/1/115e29d71f5f2a33c5764143c628eaeb5e1321a1.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Kasım 12, 2026, 7:22ös UTC](https://sorumatik.co/t/insanin-tercih-etme-kabiliyeti-iyi-veya-kotu-olandan-tercih-etmek-2-ibadet-etmek-3-yurumek-okumak-irade-ve/700961/2 "2026-11-12T19:22:29Z")

</div>

## İslam’da Kader İnancı: İrade, Sorumluluk ve Temel Kavramlar

### Soru 22: İrade ve Sorumluluk Arasındaki Bağ

**İrade ve sorumluluk ilişkisi;** insanın akıl sahibi bir varlık olarak özgür seçim yapabilme yetkisi ile bu seçimlerin sonuçlarını üstlenmesi arasındaki **doğrudan nedensellik bağını** ifade eder. Dinî ve ahlaki açıdan sorumluluğun ön şartı, bireyin özgür iradeye sahip olmasıdır.

- **İrade (Cüz’i İrade):** İnsanın tercih etme kabiliyetidir. İyiyi veya kötüyü seçmek, ibadet edip etmemeye karar vermek, yürümek ya da okumak gibi eylemler cüz’i irade kapsamındadır.
- **Sorumluluk (Mesuliyet):** Kişinin özgür iradesiyle aldığı kararların, sergilediği tutum ve davranışların dinî, ahlaki ve hukuki sonuçlarını üstlenmesidir.
- **Aralarındaki Bağ:** Seçme hakkı (irade) bulunmayan bir alanda insandan hesap sorulamaz. Kalp atışı, cinsiyet veya ırk gibi külli iradeye bağlı durumlarda sorumluluk yokken; kendi tercihiyle yaptığı eylemlerde irade var olduğu için doğrudan sorumluluk doğar.

* * *

### Soru 23: Kaderle İlgili Temel Kavramlar

Kader inancı çerçevesinde insanın dünya hayatını, evrenin işleyişini ve Allah ile olan bağını anlamlandıran temel kavramlar şunlardır:

**1. Temel Varlık ve Zaman Kavramları:**

- **Ömür ve Ecel:** Ömür, insanın doğumundan ölümüne kadar geçen sınırlı yaşam süresidir; ecel ise bu sürenin bittiği, hayatın sona erdiği andır.
- **Kaza:** Allah’ın önceden takdir ettiği ve planladığı olayların yeri ve zamanı geldiğinde gerçekleşmesidir.

**2. İnsan Faaliyeti ve Yaşam Kavramları:**

- **Rızık:** Allah’ın canlılara hayatlarını sürdürebilmeleri için bahşettiği maddi ve manevi her türlü nimettir.
- **Emek ve Başarı:** Rızkı kazanmak veya hedeflere ulaşmak için insanın beden ve zihin gücüyle sarf ettiği çabadır.
- **Tevekkül:** Bir hedefe ulaşmak için gerekli tüm tedbirleri alıp üstüne düşen gayreti gösterdikten sonra sonuca dair Allah’a güvenip dayanmaktır.
- **Sağlık ve Hastalık:** İnsanın kendisine emanet edilen bedeni koruma sorumluluğu (sağlık) ve karşılaştığı rahatsızlıklarda tıbbi yollarla şifa araması sürecidir (hastalık).

💡 **SINAV NOTU / PÜF NOKTASI:** Tevekkül, hiçbir tedbir almadan “kaderim neyse o olur” demek değil; tedbir ve emeğin ardından sonucu Allah’a havale etmektir. Sorumluluk ise yalnızca cüz’i irade sınırları içindeki eylemleri kapsar.