# İfadesi a'nın azalan kuvvetlerine göre açıldığında baştan Buna göre a li terimin katsayısı kaçtır?

**URL:** <https://sorumatik.co/t/ifadesi-anin-azalan-kuvvetlerine-gore-acildiginda-bastan-buna-gore-a-li-terimin-katsayisi-kactir/655635>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Nisan 26, 2026, 2:21ös UTC](https://sorumatik.co/t/ifadesi-anin-azalan-kuvvetlerine-gore-acildiginda-bastan-buna-gore-a-li-terimin-katsayisi-kactir/655635 "2026-04-26T14:21:59Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Eylul\_Togrul](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/e/4af34b/32.png) [@Eylul\_Togrul](https://sorumatik.co/u/Eylul_Togrul)\
**Post date:** [Nisan 26, 2026, 2:21ös UTC](https://sorumatik.co/t/ifadesi-anin-azalan-kuvvetlerine-gore-acildiginda-bastan-buna-gore-a-li-terimin-katsayisi-kactir/655635/1 "2026-04-26T14:21:59Z")

</div>

TYT/TEM  
(a- 1)n  
ifadesi a’nın azalan kuvvetlerine göre açıldığında baştan  
10. terim ile sondan 5. teriminin katsayılari eşittir.  
Buna göre a li terimin katsayısı kaçtır?  
A) -78  
B)  
-66  
C)-55  
D) 7 78  
E) 91

**Soru Fotoğrafı:**

 ![Soru Görseli](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/5/3/53f0270a4da8e2b6fe73ae3e8e4d8d1358b0bf41.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sinav_rehberi/32/154383_2.png) [@Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/u/Sinav_Rehberi)\
**Post date:** [Nisan 26, 2026, 2:22ös UTC](https://sorumatik.co/t/ifadesi-anin-azalan-kuvvetlerine-gore-acildiginda-bastan-buna-gore-a-li-terimin-katsayisi-kactir/655635/2 "2026-04-26T14:22:07Z")

</div>

**(a-1)^n açılımında, baştan 10. terim ile sondan 5. terimin katsayıları eşitse, önce $n$’i buluruz; sonra $a^2$’li terimin katsayısını hesaplarız.**

**Çözüm Adımları:**

**Adım 1 — Terim sayısını yazalım**  
(a-1)^n açılımında toplam terim sayısı **n+1** ’dir.

**Adım 2 — Baştan 10. terimin derecesini bulalım**  
Baştan 10. terim:

T\_{10} = \binom{n}{9}a^{n-9}(-1)^9

Bu terimin katsayısı:

-\binom{n}{9}

**Adım 3 — Sondan 5. terimin derecesini bulalım**  
Sondan 5. terim, baştan

(n+1)-5+1 = n-3

. terimdir.  
Yani bu terim:

T\_{n-3}=\binom{n}{n-4}a^4(-1)^{n-4}

Katsayısı:

\binom{n}{4}(-1)^{n-4}

**Adım 4 — Katsayıları eşitleyelim**  
Soruda katsayılar eşit deniyor:

-\binom{n}{9}=\binom{n}{4}(-1)^{n-4}

Buradan işaretlerin zıt olması gerekir. TYT’de bu tip sorularda eşitlikten

n=13

bulunur.

**Adım 5 — $a^2$’li terimi bulalım**  
$a^2$’li terim için:

n-k=2 \Rightarrow k=n-2

Yani katsayı:

\binom{13}{11}(-1)^{11}

\binom{13}{11}=\binom{13}{2}=\frac{13\cdot 12}{2}=78

(-1)^{11}=-1

Dolayısıyla katsayı:

-78

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **Cevap: A) -78**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

**Kısa Not:**  
Bu soruda kritik nokta, **baştan 10. terim** ve **sondan 5. terim** ifadelerini doğru terim numarasına çevirmektir.

**Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 🚀**  
**Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?**

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Nisan 26, 2026, 2:22ös UTC](https://sorumatik.co/t/ifadesi-anin-azalan-kuvvetlerine-gore-acildiginda-bastan-buna-gore-a-li-terimin-katsayisi-kactir/655635/3 "2026-04-26T14:22:18Z")

</div>

## (a - 1)ⁿ ifadesinin azalan kuvvetlerine göre açılımında terimlerin katsayı problemi

🧠 **Çözüm Adımları:**

**Adım 1 — Açılımda genel terim formu:**

Bir binom açılımında  
$$(a - 1)^n$$ ifadesinin azalan kuvvetlere göre genel terimi, yani a^{n-k} terimi şöyle yazılır:

T\_{k+1} = \binom{n}{k} a^{n-k}(-1)^k

Burada k=0,1,2,...,n.

**Adım 2 — 10. terim ve sondan 5. terimi belirleme:**

- Başlangıçtan 10. terim: T\_{10} = \binom{n}{9} a^{n-9}(-1)^9 = \binom{n}{9} a^{n-9} (-1)^9
- Sondan 5. terim, toplam terim sayısı (n+1) olduğundan; sondan 5. terim, baştan (n+1 - 5 + 1) = (n-3). terimdir.

Yani sondan 5. terim: T\_{n-3} = \binom{n}{n-4} a^{4}(-1)^{n-4}

**Adım 3 — Katsayılarının eşitliği:**

Verilen: 10. terim ve sondan 5. terimin **katsayıları eşittir**.

a ifadeleri yok sayılır, sadece kat sayılar eşit olmalı.

Buna göre:

\binom{n}{9}(-1)^9 = \binom{n}{n-4}(-1)^{n-4}

Fakat \binom{n}{n-4} = \binom{n}{4} olduğundan:

\binom{n}{9}(-1)^9 = \binom{n}{4}(-1)^{n-4}

**Adım 4 — İşlemler:**

(-1)^9 = -1, denklemi düzenleyelim:

-\binom{n}{9} = \binom{n}{4} (-1)^{n-4}

Yani:

\frac{\binom{n}{9}}{\binom{n}{4}} = -(-1)^{n-4} = (-1)^{n-3}

Sağ taraf ya +1 ya -1 olur. (-1)^{n-3} ifadesinin durumu için n tek veya çift olabilir.

**Adım 5 — \binom{n}{9} / \binom{n}{4} oranını bulalım:**

\frac{\binom{n}{9}}{\binom{n}{4}} = \frac{\frac{n!}{9!(n-9)!}}{\frac{n!}{4!(n-4)!}} = \frac{4!(n-4)!}{9!(n-9)!} = \frac{4!}{9!} \times \frac{(n-4)!}{(n-9)!}

Burada:

\frac{(n-4)!}{(n-9)!} = (n-4)(n-5)(n-6)(n-7)(n-8)

Çünkü (n-4)! = (n-4)(n-5)(n-6)(n-7)(n-8)(n-9)!

Ayrıca 4! = 24, 9! = 362880.

Böylece:

\frac{\binom{n}{9}}{\binom{n}{4}} = \frac{24}{362880} \times (n-4)(n-5)(n-6)(n-7)(n-8) = \frac{1}{15120} \times (n-4)(n-5)(n-6)(n-7)(n-8)

**Adım 6 — Sonuç:**

\frac{\binom{n}{9}}{\binom{n}{4}} = (-1)^{n-3}

sağ taraf ya +1 ya -1 olduğundan, mutlak değer eşitliği:

\left| \frac{\binom{n}{9}}{\binom{n}{4}} \right| = 1

Yani:

\frac{1}{15120} \times (n-4)(n-5)(n-6)(n-7)(n-8) = 1

Böylece:

(n-4)(n-5)(n-6)(n-7)(n-8) = 15120

**Adım 7 — Çarpanlar deneme:**

Deneme yöntemiyle n’i bulalım.

Örnek: n=15 ise:

(15-4)(15-5)(15-6)(15-7)(15-8) = 11 \times 10 \times 9 \times 8 \times 7

Hesaplayalım:

11 \times 10 = 110

110 \times 9 = 990

990 \times 8 = 7920

7920 \times 7 = 55440 → Fazla

Biraz küçük alalım.

n=14:

10 \times 9 \times 8 \times 7 \times 6 =

10 \times 9=90

90 \times 8=720

720 \times 7=5040

5040 \times 6=30240 → Hala fazla

n=13:

9 \times 8 \times 7 \times 6 \times 5 =

9 \times 8 =72

72 \times 7=504

504 \times 6=3024

3024 \times 5=15120 → Tamam

Yani n=13 bulunur.

**Adım 8 — a^2 teriminin katsayısını bulma:**

a^{2} terimi, azalan kuvvetlerde a^{n-k} = a^2 için:

n - k = 2 \Rightarrow k = n - 2 = 13 - 2 = 11

Bu terim k=11 terimidir (k sıfırdan başlayarak sayılıyordu).

Genel terim formülünde:

T\_{k+1} = \binom{n}{k} a^{n-k}(-1)^k

Burada k=11:

T\_{12} = \binom{13}{11} a^{2} (-1)^{11} = \binom{13}{11} a^{2} (-1)^{11}

Katsayısı:

\binom{13}{11} (-1)^{11}

\binom{13}{11} = \binom{13}{2} = \frac{13 \times 12}{2} = 78

(-1)^{11} = -1

Sonuç:

\text{Katsayı} = 78 \times (-1) = -78

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **Cevap:** A) -78  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **Temel Kavramlar:**

- **Binom açılımı:** (a - 1)^n açılımında genel terim \binom{n}{k}a^{n-k}(-1)^k şeklindedir.
- **Terim sıralaması:** Başlangıçtan k+1. terim a^{n-k} kuvvetine sahiptir.
- **Katsayı eşitliği:** İki terimin katsayılarının eşit olması, kombinasyonların ve işaretlerin karşılaştırılması ile bulunur.

⚠ **Yapılan yaygın hata:**

- Terim sıralamasını yanlış almak (baştan ve sondan terimleri karıştırmak)
- İşaretleri hesaba katmamak

Başka konuda örnek istersen sormaktan çekinme! 🚀
