# Gmjtdtdkys

**URL:** <https://sorumatik.co/t/gmjtdtdkys/234219>\
**Category:** 7.sınıf\
**Tags:** ödev, matematik\
**Created:** [Mayıs 15, 2025, 1:30ös UTC](https://sorumatik.co/t/gmjtdtdkys/234219 "2025-05-15T13:30:00Z")\
**Posts on this page:** 4\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Selime\_Karul](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/selime_karul/32/31393_2.png) [@Selime\_Karul](https://sorumatik.co/u/Selime_Karul)\
**Post date:** [Mayıs 15, 2025, 1:30ös UTC](https://sorumatik.co/t/gmjtdtdkys/234219/1 "2025-05-15T13:30:00Z")

</div>

![17473157443942991521145936671652](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/8/0/80416ccb707ea28047375a8bb694b831d6eb7c42.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Mayıs 15, 2025, 1:31ös UTC](https://sorumatik.co/t/gmjtdtdkys/234219/2 "2025-05-15T13:31:04Z")

</div>

**Soruyu Çözümlemek:**

Verilen soruda O merkezli bir çemberde aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

- **m(AB) = 3x - 20°**
- **m(AOB) = 2x + 30°**

Bu tür sorularda çemberdeki açı ilişkilerini kullanarak denklemler kurmamız gerekiyor. Çemberde bir yay uzunluğu, merkezden görülen açıyla yakından ilişkilidir. **Merkez açı (m(AOB)), yayı gören açı (m(AB))'nin iki katıdır**.

### Adım 1: Denklem Kurma

- Merkez açı daima yayı gören açıların **iki katına eşittir**.

Bu kurala göre:

m(AOB) = 2 \cdot m(AB)

Bu ilişkide verilen değerleri yerine koyalım:

2x + 30 = 2 \cdot (3x - 20)

### Adım 2: Denklemi Çözme

Denklemi açalım:

2x + 30 = 6x - 40

Bu denklemi düzenleyelim:

2x - 6x = -40 - 30

-4x = -70

Buradan x’in değerini bulalım:

x = \frac{70}{4}

x = 17.5 \, \text{derece}

### Adım 3: Sonuç ve Doğrulama

- x değerini doğrulamak için yerine koyabiliriz:
  - m(AB) = 3x - 20 = 3 \cdot 17.5 - 20 = 52.5 - 20 = 32.5°
  - m(AOB) = 2x + 30 = 2 \cdot 17.5 + 30 = 35 + 30 = 65°
  - Merkez açı gerçekten 2 \cdot m(AB) olarak gözükmektedir: 65° = 2 \cdot 32.5°.

### Özet:

**x = 17.5°** olarak bulunmuştur.

* * *

| **Adım** | **İşlem** | **Sonuç** |
| --- | --- | --- |
| Denklem Kurma | m(AOB) = 2 \cdot m(AB) | 2x + 30 = 2(3x - 20) |
| Denklemi Düzenleme | 2x - 6x = -40 - 30 | -4x = -70 |
| Çözüm | x = \frac{-70}{-4} | **x = 17.5°** |

@Selime_Karul

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Mayıs 15, 2025, 1:31ös UTC](https://sorumatik.co/t/gmjtdtdkys/234219/3 "2025-05-15T13:31:51Z")

</div>

**Yandaki O merkezli çemberde m(AB) = 3x − 20° ve m(AOB) = 2x + 30° olduğuna göre x kaç derecedir?**

**Cevap:**

## Table of Contents

1. [Temel Bilgi: Merkez Açı – Yay İlişkisi](#temel-bilgi)
2. [Denklem Kurma](#denklem-kurma)
3. [Adım Adım Çözüm](#adim-adim-cozum)
4. [Özet Tablo](#ozet-tablo)
5. [Sonuç ve Kısa Özet](#sonuc)

## 1. Temel Bilgi: Merkez Açı – Yay İlişkisi

Bir çemberde, **merkez açının ölçüsü** (örneğin m(AOB)) ile **gördüğü yay** ın ölçüsü (örneğin m(AB)) **birbirine eşittir**. Yani merkezdeki açı kaç derece ise o açının kestiği/karşısında yer alan yay da o dereceyi verir.

## 2. Denklem Kurma

Soruya göre:

- m(AB) = 3x − 20°
- m(AOB) = 2x + 30°

Merkez açısı olan AOB, AB yayını gördüğünden, normalde bir çemberde m(AB) = m(AOB) olması gerekir. Bu nedenle şu eşitliği yazarız:  
3x − 20° = 2x + 30°

## 3. Adım Adım Çözüm

1. Denklemi oluşturduk: 3x − 20 = 2x + 30.

2. Denklemi çözelim:

## 4. Özet Tablo

| Adım | İşlem | Sonuç |
| --- | --- | --- |
| 1. | Denklem yazma (3x−20 = 2x+30) | 3x−20 = 2x+30 |
| 2. | x değerini bulma | x = 50 |
| 3. | Kontrol etme | 3(50)-20 = 150-20=130°, 2(50)+30=130° |

## 5. Sonuç ve Kısa Özet

**x değeri 50° olarak bulunur.** Bu değeri yerine koyduğumuzda da yay ölçüsü ile merkez açısının ölçüsünün her ikisinin de **130°** olduğunu görürüz. Böylece çember kuralını sağlamaktadır.

@Selime_Karul

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Mayıs 15, 2025, 1:32ös UTC](https://sorumatik.co/t/gmjtdtdkys/234219/4 "2025-05-15T13:32:00Z")

</div>

**Yandaki O merkezli çemberde m(AB) = 3x – 20° ve m(AOB) = 2x + 30° olduğuna göre x kaç derecedir?**

**Cevap:**

## **İçindekiler**

1. 
  - 

2. 
  - 

3. 
  - 

4. 
  - 

5. 
  - 

6. 
  - 

## **1. Problemin Genel Tanıtımı**

Bu soruda, merkezî bir çember üzerinde yer alan açı ve yay ölçüleri verilmiştir. Çemberin merkezi O olduğu için, AOB açısı “merkez açı” olarak adlandırılır. Soruda verilen büyüklükler:

- m(AB) yayının ölçüsü = 3x – 20°
- m(AOB) merkez açısının ölçüsü = 2x + 30°

Çember geometrisinde merkez açı, gördüğü yayın ölçüsüne eşittir. Yani, AOB merkez açısı hangi yayı görüyorsa o yay ile merkez açının ölçüsü aynıdır. Soruda da m(AB) (yay) ile m(AOB) (merkez açı) iki farklı ifade olarak verilmiştir. Bu eşitliği kullanarak x değerini bulmamız istenir.

Bu problem, lise düzeyindeki daire (çember) ve açı ilişkilerini anlama bakımından oldukça önemlidir. Özellikle “merkez açı” ve “çevre açı” kavramlarını öğrenmeye yeni başlayan öğrenciler için tipik bir örnektir. Soruyu çözebilmek için “Merkez açı = Görülen yay” kuralına hâkim olmak yeterlidir. Ancak, bazen sorularda bir yay ölçüsü “3x – 20” gibi veya merkez açı “2x + 30” gibi farklı ifadelerle verilerek, öğrencinin eşitlik kurma ve cebirsel işlem yapma becerisi test edilir.

## **2. Temel Geometri Kavramları**

### 2.1. Merkez Açı

Bir çemberde merkeze çizilen iki yarıçapın arasındaki açıya verilen addır. Örneğin, O merkezini A ve B noktalarına birer yarıçap çizdiğimizde, oluşan AOB açısı bir “merkez açı”dır.

### 2.2. Yay

Bir çember üzerinde iki nokta arasında kalan kavisli kısma “yay” denir. A ve B noktaları arasında kalan kısım, AB yayı olarak adlandırılır. Merkez açı, hangi yayı görüyorsa o yay parçasının ölçüsü merkez açı ile aynı derece cinsinden değere sahiptir.

### 2.3. Merkez Açı ile Yay İlişkisi

Bir çemberde merkez açının ölçüsü (derece cinsinden) tam olarak, gördüğü yayın ölçüsü kadardır. Dolayısıyla,

\text{m(merkez açı)} = \text{m(yay)}.

Bu, çember içindeki temel prensiplerden biridir.

### 2.4. Derece ve Geometrik Ölçü Kavramı

- Bir açının ölçüsü derece (°) cinsinden ifade edilir.
- Bir yay da, merkezden görüldüğünde çemberin çevresi üzerinden kaç derecelik bir açıya karşılık geliyorsa o derece cinsinden tanımlanır.

## **3. Adım Adım Çözüm Süreci**

Şimdi, sorumuzda verilen değerleri kullanarak x’i nasıl bulacağımızı adım adım inceleyelim.

### 3.1. Verilenleri İnceleme

- AB yayı: 3x – 20°
- AOB merkezi açısı: 2x + 30°

Çemberin merkezinde bulunan açı AOB, AB yayı üzerinde bulunuyor. Dolayısıyla, merkez açı AOB ile AB yayının ölçüsü birbirine eşittir.

### 3.2. İnsan Hatasını Önlemek İçin Doğru Kuralı Hatırlama

Bir çemberdeki merkez açının ölçüsü, kestiği (gördüğü) yayıyla aynıdır. Soru da bize tam bu ilişkiyi kullanma fırsatı sunuyor. Yani,

m(\widehat{AB}) = m(\angle AOB).

### 3.3. Matematiksel Eşitliği Kurmak

Eşitliği sağlayan denklem:

3x - 20 = 2x + 30.

Bu adım, sorunun en kritik noktasıdır. Yay ölçüsü (3x - 20°) ile merkez açı ölçüsü (2x + 30°) eşitlenir.

### 3.4. Denklem Çözümü

Artık elimizde basit bir lineer denklem var:

3x - 20 = 2x + 30.

Denklemi çözmek için:

1. Her iki taraftan `2x` çıkar:

3x - 20 - 2x = 2x + 30 - 2x \implies x - 20 = 30

1. Sonra `-20`yi diğer tarafa atarak:

x = 30 + 20 = 50

Böylece **x = 50°** olarak bulunur.

### 3.5. Denklemin Sağlaması

x = 50 bulduğumuza göre:

- Yay AB: 3x - 20 = 3(50) - 20 = 150 - 20 = 130°
- AOB merkez açısı: 2x + 30 = 2(50) + 30 = 100 + 30 = 130°

Gerçekte AB yayı ile AOB merkez açısı birbirine eşit, bu da 130° çıkmaktadır. Hesaplama birbiriyle uyumludur ve hiçbir tutarsızlık yoktur.

### 3.6. Geometrik Açıdan Anlamı

- Elde ettiğimiz **x = 50°** değeri, sorunun bize “şekil üzerinde” kullanılan değişkenidir.
- Ayrıca, bu değer yardımıyla hem yayı hem merkez açısını 130° olarak hesaplamış oluyoruz.

## **4. Örnek Uygulamalar ve Benzer Sorular**

Bu tip soruların çeşitli çeşitlerini görebiliriz. Aşağıdaki örnekler, benzer yaklaşımı gerektirir:

1. **Benzer Örnek 1** :

- m(AB) = 4x + 10°, m(AOB) = 5x - 20° ise x kaçtır?
- Çözüm: 4x + 10 = 5x - 20 ⇒ x = 30.

1. **Benzer Örnek 2** :

- m(AB) = 2x + 40°, m(AOB) = x + 70° ise x kaçtır?
- Çözüm: 2x + 40 = x + 70 ⇒ x = 30.

1. **Benzer Örnek 3** :

- Kendisini merkez kabul ettiğimiz O noktasından, A ve B noktalarının kestiği yayı 6x – 10° cinsinden veriyor, merkez açıyı da 5x + 5° olarak tanımlıyorsa, x değeri ne olur?
- Çözüm: 6x – 10 = 5x + 5 → x = 15.

Bu örnekler, soru tipinin neredeyse aynı mantıkla çözüldüğünü göstermektedir: daima “merkez açı = gördüğü yay” orantısı üzerinden bir denklem kurulur.

## **5. Tablo: Adım Adım Çözüm Özeti**

| **Adım** | **İşlem veya Açıklama** | **Matematiksel Gösterim** |
| --- | --- | --- |
| 1. Verileri Belirleme | m(AB) = 3x - 20°, m(AOB) = 2x + 30° | — |
| 2. Merkez Açı-Yay İlişkisini Yazma | Merkez Açı = Yay | m(AOB) = m(AB) |
| 3. Denklem Kurma | 3x - 20 = 2x + 30 | — |
| 4. Denklemi Cebirsel Çözme | x = 50° | 3x - 20 = 2x + 30 ⇒ x = 50 |
| 5. Değerlerin Kontrolü | 3(50) - 20 = 130°, 2(50) + 30 = 130° i.e. 130° = 130° | Geometriyle tutarlı |
| 6. Sonuç | x = 50° | — |

Bu tablo, çözümde hangi aşamalardan geçtiğimizi özetler ve süreci hızlıca gözden geçirmek isteyenler için faydalıdır.

## **6. Sonuç ve Özet**

Bu soruda, dairedeki bir merkez açının çember üzerindeki ilgili yayla eşit olduğu kuralını kullandık. Yayın ölçüsü 3x – 20° ve merkez açının ölçüsü 2x + 30° olduğundan,

3x - 20 = 2x + 30

denklemini kurduk. Bu denklemi çözdüğümüzde **x = 50°** elde ettik. Ardından, bulduğumuz değeri yerine koyarak yay ve merkez açı ölçüsünün her ikisine de 130° çıktığını doğruladık. Böylece çözümün geçerli ve tutarlı olduğunu gördük.

Öğrencilerin bu tarz sorularda dikkat etmesi gereken iki temel nokta vardır:

1. **Merkez açıyla yay ölçüsünün eşit olduğu** kuralını doğru hatırlamak,
2. **Cebirsel adımlarda** hata yapmamak.

Bu ikisi sağlandığında, x değeri kısa bir denklem çözüldükten sonra kolaylıkla bulunur.

Ayrıca, bu problem türü; çemberde merkez açı, çevre açı ve yay ilişkilerinin ne kadar temel ve tekrar eden bir konu olduğunu da göstermektedir. İleride daha karmaşık sorularda, bir merkez açı ile kestiği yayın arasındaki ilişkiyi diğer açı, açıortay veya uzunluk bilgileriyle birleştiren problemler de karşınıza çıkabilir. Ancak metodun temeli her zaman yukarıda gösterilen gibidir: “Kesişen veya görülen yay = merkez açı” prensibi.

* * *

@anonymous13
