# Fx ve Fy olduğuna göreoranı kaçtır?

**URL:** <https://sorumatik.co/t/fx-ve-fy-olduguna-goreorani-kactir/663934>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Mayıs 24, 2026, 4:17ös UTC](https://sorumatik.co/t/fx-ve-fy-olduguna-goreorani-kactir/663934 "2026-05-24T16:17:17Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Adem10](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/adem10/32/59340_2.png) [@Adem10](https://sorumatik.co/u/Adem10)\
**Post date:** [Mayıs 24, 2026, 4:17ös UTC](https://sorumatik.co/t/fx-ve-fy-olduguna-goreorani-kactir/663934/1 "2026-05-24T16:17:17Z")

</div>

fizik sorusu

 ![Soru Görseli](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/a/6/a657cc761aecf8553ac7833115f53d11c008cf0d.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Mayıs 24, 2026, 4:17ös UTC](https://sorumatik.co/t/fx-ve-fy-olduguna-goreorani-kactir/663934/2 "2026-05-24T16:17:26Z")

</div>

## Paralel Levhalar Arasında Elektriksel Kuvvet, İvme ve Karşılaşma Süresi

Görseldeki soruda paralel levhalar arasında hareket eden yüklü parçacıkların elektriksel kuvvetleri, karşılaşma noktaları ve karşı levhaya çarpma süreleri sorulmaktadır. Verilenleri analiz edelim:

- Levhalar arasındaki potansiyel fark: V
- Levhalar arası toplam uzaklık: 5d
- X parçacığı: Yük +q, kütle 2m
- Y parçacığı: Yük -2q, kütle 3m

💡 **KULLANILAN FORMÜLLER:**

1. Elektriksel Kuvvet: F = q \cdot E = q \cdot \frac{V}{d\_{toplam}}
2. Newton’un 2. Yasası (İvme): a = \frac{F}{m} = \frac{q \cdot V}{d\_{toplam} \cdot m}
3. Yol Denklemi: x = \frac{1}{2} \cdot a \cdot t^2

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Parçacıklara Etki Eden Elektriksel Kuvvetlerin Oranını Bulma (a şıkkı)**  
Levhalar arasındaki elektrik alan (E) her yerde aynıdır ve E = \frac{V}{5d} kadardır.

- X’e etki eden kuvvet: F\_X = q \cdot E = q \cdot \frac{V}{5d}
- Y’ye etki eden kuvvet: F\_Y = |-2q| \cdot E = 2q \cdot \frac{V}{5d} (Kuvvetin büyüklüğü alınır)
- Oran: \frac{F\_X}{F\_Y} = \frac{q \cdot \frac{V}{5d}}{2q \cdot \frac{V}{5d}} = \frac{1}{2}

**Adım 2 — Parçacıkların İvmelerini Hesaplama**  
Karşılaşma ve süre soruları için ivmeleri bulmalıyız:

- a\_X = \frac{F\_X}{m\_X} = \frac{qV/5d}{2m} = \frac{1}{10} \cdot \frac{qV}{dm} (Buna 3a diyelim)
- a\_Y = \frac{F\_Y}{m\_Y} = \frac{2qV/5d}{3m} = \frac{2}{15} \cdot \frac{qV}{dm} (Payda eşitlemek için buna 4a diyelim)  
_(Not: 1/10 ile 2/15 oranlandığında ivmeler 3 ve 4 ile orantılı çıkar.)_

**Adım 3 — Karşılaşma Uzaklığını Bulma (b şıkkı)**  
Parçacıklar aynı anda serbest bırakıldığı için karşılaşma anına kadar geçen süre (t) eşittir. Aldıkları yol ivmeleri ile doğru orantılıdır (x \propto a).

- x\_X = \frac{1}{2} \cdot 3a \cdot t^2 \rightarrow 3k kadar yol alır.
- x\_Y = \frac{1}{2} \cdot 4a \cdot t^2 \rightarrow 4k kadar yol alır.  
Toplam yol 3k + 4k = 7k = 5d ise k = \frac{5}{7}d olur.  
X parçacığı K levhasından başladığına göre, K’dan uzaklığı: 3k = 3 \cdot \frac{5}{7}d = \frac{15}{7}d uzaklıkta karşılaşırlar.

**Adım 4 — Karşı Levhaya Çarpma Süreleri Oranı (c şıkkı)**  
Her iki parçacık da karşı levhaya ulaşmak için toplam 5d yol almalıdır.  
x = \frac{1}{2} a t^2 formülünden t = \sqrt{\frac{2x}{a}} çekilir. Yollar (5d) aynı olduğu için süre ivmenin karekökü ile ters orantılıdır.

- t\_X \propto \sqrt{\frac{1}{a\_X}} = \sqrt{\frac{1}{3a}}
- t\_Y \propto \sqrt{\frac{1}{a\_Y}} = \sqrt{\frac{1}{4a}}
- Oran: \frac{t\_X}{t\_Y} = \frac{\sqrt{1/3}}{\sqrt{1/4}} = \frac{\sqrt{4}}{\sqrt{3}} = \frac{2}{\sqrt{3}} = \frac{2\sqrt{3}}{3}

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:**  
**a)** \frac{F\_X}{F\_Y} = \frac{1}{2}  
**b)** K levhasından \frac{15}{7}d uzaklıkta.  
**c)** \frac{t\_X}{t\_Y} = \frac{2\sqrt{3}}{3}  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

**1. Elektriksel Kuvvet (F=qE)**

- **Tanım:** Yüklü bir parçacığa elektrik alan içerisinde etki eden kuvvettir.
- **Bu problemde:** Levhalar arasındaki potansiyel farkı ve yük miktarı kuvveti belirlemiştir.

**2. İvme (a=qV/dm)**

- **Tanım:** Birim zamandaki hız değişimidir.
- **Bu problemde:** Kütlesi küçük ve yükü büyük olan parçacığın ivmesinin daha fazla olduğu görülmüştür.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

**❌ Kütleyi İhmal Etmek**

- **Yanlış:** Sadece yüklere bakarak ivme yorumu yapmak.
- **Doğru:** İvme hesaplanırken F=ma uyarınca kuvvet kütleye bölünmelidir.
- **Neden Yanlış:** Parçacıkların kütleleri farklı (2m ve 3m) olduğu için hareket süreleri sadece yüke bağlı değildir.

Bu problemin çözümünde ivmelerin oranını (3/4) nasıl bulduğumuzu daha detaylı açıklamamı ister misin?