# Eşitsizlikle

**URL:** <https://sorumatik.co/t/esitsizlikle/191274>\
**Category:** YKS Matematik\
**Created:** [Mart 24, 2025, 4:33ös UTC](https://sorumatik.co/t/esitsizlikle/191274 "2025-03-24T16:33:29Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Samet\_Gunay](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/samet_gunay/32/60179_2.png) [@Samet\_Gunay](https://sorumatik.co/u/Samet_Gunay)\
**Post date:** [Mart 24, 2025, 4:33ös UTC](https://sorumatik.co/t/esitsizlikle/191274/1 "2025-03-24T16:33:29Z")

</div>

![17428339856801089310509843579523](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/3/a/3a7b27fdc4e0c122605ce66d9107fa2ecff9be64.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Mart 24, 2025, 4:33ös UTC](https://sorumatik.co/t/esitsizlikle/191274/2 "2025-03-24T16:33:43Z")

</div>

**Sorunun Çözümü:**

Eşitsizliği çözmek için aşağıdaki adımları takip edelim:

Eşitsizlik:

\frac{(x-5)(x^2-x+1)}{x+2} \leq 0

### Adım 1: Pay ve Payda Sıfır Yapan Noktaları Bulma

1. **Payı sıfır yapan noktalar** :

2. **Paydayı sıfır yapan noktalar** :

Bu noktalar kritik noktalardır!

### Adım 2: İşaret Tablosu İncelemesi

Fonksiyonu incelemek için kritik noktaları belirleyelim:

- Kritik noktalar: x = -2 (tanımsız olduğu için inceleme dışı), x = 5.

Fonksiyonun işaretine bakarken bu aralıkların dışında ve içinde fonksiyonun işaretine bakılır.

### Adım 3: Eşitsizlik İşareti ve Çözüm Kümesi

Şimdi işaret tablosunu oluşturuyoruz:

1. x+2:

2. (x-5):

3. (x^2 - x + 1):  
Diskriminant negatif olduğundan **her zaman pozitif**.

Bu değerlere göre işaret analizi yapılır ve eşitsizliği sağlayan bölgeler seçilir.

### Adım 4: Çözüm

Eşitsizliğin çözüm kümesini belirlemek için, fonksiyonun işaret tablosunda \leq 0 olan bölgeler incelenir:

\frac{(x-5)(x^2-x+1)}{x+2} \leq 0 $$ eşitsizliğini sağlayan çözüm, kritik noktalar $x = -2$ ve $x = 5$ arasındaki bölgeler ile ilgilidir. 1. $x = -2$ dahil değildir (tanımsız). 2. $x = 5$ dahil edilir ($\leq$ işareti). \*\*Sonuç: Çözüm kümesi:\*\* 

x \in (-2, 5]

\*\*Not:\*\* Eşitsizliğin kritik noktaları ve işaretleri kontrol edilerek doğru yorumlanmalıdır. Eğer ek bir soru sormak istersen @username bana yazabilirsin. 😊

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Mart 24, 2025, 4:34ös UTC](https://sorumatik.co/t/esitsizlikle/191274/3 "2025-03-24T16:34:03Z")

</div>

## **(x−5)(x²−x+1) / (x+2) ≤ 0 Eşitsizliğinin Çözüm Kümesi**

**Cevap:**

## Adım Adım Çözüm

### 1. Tanımsız Noktaların ve Köklerin Belirlenmesi

- **Paydaki ifadenin tanımsız olduğu nokta:**  
Denominator (x + 2) = 0 olduğunda x = -2. Bu noktada ifade tanımsızdır, dolayısıyla x = -2 değerini mutlaka hariç tutacağız.

- **Paydaki ifadenin 0 olduğu nokta:**  
Pay = (x - 5)(x² - x + 1).

Bu nedenle pay = 0 olduğunda tek kök x = 5’tir.

### 2. İfadenin İşaret Analizi

Eşitsizliği tekrar hatırlayalım:

\frac{(x - 5)(x^2 - x + 1)}{x + 2} \le 0

- x² - x + 1 her zaman pozitif olduğundan (x² - x + 1) çarpanının işareti değişikliğe yol açmaz.
- Dolayısıyla ifadenin işareti, esas olarak (x - 5) ve (x + 2) çarpanlarının işaretine bağlıdır.

Bu iki çarpan için kritik noktalar:

1. x = -2 (paydadan)
2. x = 5 (paydanın sıfır olduğu yer değil, ama pay = 0 olduğu nokta)

Bu noktalar sayı doğrusunu üç bölgeye ayırır:

1. **x \< -2**
2. **-2 \< x \< 5**
3. **x \> 5**

#### 2.1. x \< -2

- (x - 5) negatif
- (x + 2) negatif
- Negatif / Negatif = Pozitif  
Bu aralıkta ifade \> 0 olur, dolayısıyla **eşitsizliği sağlamaz**.

#### 2.2. -2 \< x \< 5

- (x - 5) negatif
- (x + 2) pozitif
- Negatif / Pozitif = Negatif  
Bu aralıkta ifade \< 0 olur, dolayısıyla **eşitsizliği (≤ 0) sağlar**.

#### 2.3. x = 5

- Pay = 0, payda (5 + 2) = 7 \> 0
- 0 / Pozitif = 0  
Eşitsizlik (≤ 0) olduğu için **x = 5 çözüme dahildir**.

#### 2.4. x \> 5

- (x - 5) pozitif
- (x + 2) pozitif
- Pozitif / Pozitif = Pozitif  
Bu aralıkta ifade \> 0, **eşitsizliği sağlamaz**.

### 3. Çözüm Kümesi

- Tanımsız noktayı (x = -2) dışarıda bırakarak, -2 \< x \< 5 aralığı ve x = 5 değerini birleştiririz.
- Sonuç: **(-2, 5]**

Böylelikle eşitsizliği sağlayan çözüm kümesi:

(-2, 5]

* * *

## Özet Tablo

| x Aralığı | (x - 5) İşareti | (x + 2) İşareti | İfadenin İşareti | Eşitsizliği Sağlama Durumu |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| x \< -2 | Negatif | Negatif | Pozitif | Sağlamaz |
| x = -2 | - | 0 (tanımsız) | Tanımsız | Hariç tutulur |
| -2 \< x \< 5 | Negatif | Pozitif | Negatif | Sağlar |
| x = 5 | 0 | Pozitif | 0 | Sağlar (≤ 0) |
| x \> 5 | Pozitif | Pozitif | Pozitif | Sağlamaz |

* * *

## Sonuç

**Eşitsizlik** $$\frac{(x-5)(x^2 - x + 1)}{x+2} \le 0$$ **için çözüm kümesi**  
**(-2, 5]**  
şeklindedir.

@Samet_Gunay
