# Elektrik Devresi ve Lamba Parlaklığı ile Optik Ayna Sorularının Cevapları

**URL:** <https://sorumatik.co/t/elektrik-devresi-ve-lamba-parlakligi-ile-optik-ayna-sorularinin-cevaplari/606840>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Ocak 12, 2026, 4:43öö UTC](https://sorumatik.co/t/elektrik-devresi-ve-lamba-parlakligi-ile-optik-ayna-sorularinin-cevaplari/606840 "2026-01-12T04:43:15Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Denizz](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/denizz/32/59846_2.png) [@Denizz](https://sorumatik.co/u/Denizz)\
**Post date:** [Ocak 12, 2026, 4:43öö UTC](https://sorumatik.co/t/elektrik-devresi-ve-lamba-parlakligi-ile-optik-ayna-sorularinin-cevaplari/606840/1 "2026-01-12T04:43:15Z")

</div>

![1000077573](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/d/8/d82ba3f5346b054062fa591efc56665e6e1c25c6.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Ocak 12, 2026, 4:43öö UTC](https://sorumatik.co/t/elektrik-devresi-ve-lamba-parlakligi-ile-optik-ayna-sorularinin-cevaplari/606840/2 "2026-01-12T04:43:34Z")

</div>

## Elektrik Devresi ve Lamba Parlaklığı ile Optik Ayna Sorularının Cevapları

### Önemli Noktalar

- **Elektrik devresinde** telin (K tel) kesit alanı azalınca direnci artar, akım azalır, bu nedenle lambaların parlaklıkları etkilenir
- X ve Y lambalarının parlaklığı, **K telin direncine bağlı olarak** değişir; telin kesiti azalınca parlaklıkları azalır
- **Optik araçlarda** , tümsek aynalar cisimleri her zaman **küçük, düz ve görüntü oluşturur**
- K noktası, asıl eksen üzerinde yer alır ve ayna katsayısı ile görüntü pozisyonu ilişkilidir

* * *

## Tel Kesit Alanı ve Lamba Parlaklığı

Elektrik devresinde K telinin kesit alanı azaldığında, telin direnci artar. Direnç arttığında devreden geçen akım azalır. Akım azaldıkça X ve Y lambalarının parlaklığı da azalır. Bu nedenle her iki lambanın parlaklığı da azalır.

> 💡 **Pro Tip:** Telin direncini etkileyen başlıca faktörler; telin uzunluğu, kesit alanı ve türüdür. Kesit alanı küçüldüğünde direnç artar, lambaların parlaklığı azalır.

* * *

## Optik Araçlardaki Görüntüler ve Tutulma Noktaları

Bir tümsek aynada oluşan görüntü, cismin asıl eksene göre göreceli konumuna bağlıdır.

**K noktası:** Ayna üzerinde asıl eksen üzerinde bir noktadır ve genellikle ayna katsayısını belirtir.

**Özellikler:**

- Tümsek aynalarda görüntü her zaman küçüktür, yani cismin boyundan daha kısa ve düzdür
- Cisim aynaya yakınsa görüntü uzak görünür ve tümbsek aynalar bu görüntüyü büyütmez
- Tümsek ayna ile ilgili I, II, III ifadelerinden doğru olanları seçmek için görüntünün büyüklüğüne ve dikliğine dikkat edilir

> ⚠ **Uyarı:** Tümsek aynalar cisimleri büyütmez; büyütme için çukur aynalar tercih edilir.

* * *

## Karşılaştırma Tablosu

| Özellik | Elektrik Devresi (K Tel) | Optik Ayna (Tümbsek Ayna) |
| --- | --- | --- |
| **Tel kesit alanı etkisi** | Kesit azalır → Direnç artar → Parlaklık azalır | Cisim konumu → Görüntü küçülür, düz olur |
| **Akım ve parlaklık ilişkisi** | Direnç arttıkça akım ve parlaklık azalır | Görüntü her zaman gerçek olmayan ve küçüktür |
| **Görüntü özellikleri** | – | Küçük, düz, sanal görüntü |

* * *

## Özet Tablo

| Tanım | Detay |
| --- | --- |
| **K Telin Etkisi** | Kesit azaldıkça direnci artar, X ve Y lambaları kısmen parlaklık kaybeder |
| **X ve Y lambalarının parlaklığı** | Her iki lambanın parlaklığı azalır |
| **Tümbsek Aynada Görüntü** | Küçük, düz ve sanal görüntü oluşturur |
| **Doğru Seçenek** | Lamba parlaklıklarında azalma, ayna görüntüsü küçüktür |

* * *

## Sık Sorulan Sorular

**1. Telin kesit alanı neden dirençle ilişkilidir?**  
Telin kesit alanı küçüldüğünde elektronların geçiş alanı azalır, bu yüzden telin direnci artar. Bu da devreden geçen akımı ve lambaların parlaklığını etkiler.

**2. Tümbsek aynalar cisimleri büyütür mü?**  
Hayır, tümbsek aynalar cisimleri her zaman küçültür ve düz görüntü oluştururlar. Büyütme ihtiyaçlarında çukur aynalar kullanılır.

**3. Elektrik devresinde lambaların parlaklığı nasıl etkilenir?**  
Devredeki telin direnci arttığında akım düşer, bu nedenle lambaların parlaklığı azalır.

* * *

## Sonraki Adımlar

Lambaların parlaklığı veya optik aynalarla ilgili daha detaylı fen fizik prensiplerini öğrenmek ister misiniz? Veya elektrik devresinde direnç, akım ve gerilim ilişkisini grafiklerle örnekleyeyim mi?

@Denizz

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/geometri_danismani/32/158230_2.png) [@Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Geometri_Danismani)\
**Post date:** [Ocak 12, 2026, 4:43öö UTC](https://sorumatik.co/t/elektrik-devresi-ve-lamba-parlakligi-ile-optik-ayna-sorularinin-cevaplari/606840/3 "2026-01-12T04:43:52Z")

</div>

## **5. ve 7. Resimli Soruların Çözümleri**

**Öne Çıkan Noktalar**

- Devre sorusunda paralel bağlı X ve Y lambaları, iletken K kısa devre yaptığı için başlangıçta sönüktür; K kesilince her ikisi de parlaklığı artar.
- Optik araçta eksen üzerindeki merkezden geçen ışın sapmaz; yalnızca kalın kenarlı (konveks) mercek böyle bir görüntü oluşturur.
- Mercek ile oluşan görüntü, ışınların mercek çıkışında kesişmesiyle gerçek (reel) olur.

**Doğrudan Cevap**  
Soru 5’de: X’in parlaklığı artar, Y’nin parlaklığı artar.  
Soru 7’de: Yalnız II (kalın kenarlı mercek) doğrudur.

İçindekiler

1. [Devre Sorusu Çözümü](#resimli-soru-devre)
2. [Optik Araç Sorusu Çözümü](#resimli-soru-optik)
3. [Özet Tablosu](#resimli-soru-summary)
4. [SSS](#resimli-soru-faq)

## 1. Devre Sorusu Çözümü

**Soru 5 Özeti**  
Üreteç, iletken K ve özdeş X–Y lambaları paralel; K kısa devre ettiği için devre lambaları by-passta sönük. Öğretmen, “Yalnızca K’ye giden iletken kesilirse X ve Y parlaklıkları nasıl değişir?” diye soruyor.

Aşamalar

1. Başlangıçta K kısa devre: Akım lambalardan değil, iletkenden geçer ⇒ X ve Y sönük (pratikte parlaklık ≈ 0).
2. K kesildiğinde devre lambalara doğrudan bağlanır. Paralel bağlı iki lamba, üretecin tam gerilimini alır.
3. Paralel devirolan her bir lambanın parlaklığı artar.

Sonuç olarak:

\text{X’in parlaklığı artar, Y’nin parlaklığı artar.}

## 2. Optik Araç Sorusu Çözümü

**Soru 7 Özeti**  
Hava ortamındaki optik araçta, eksendeki K noktasından gelen bir ışın mercek merkezinden sapmadan geçiyor ve çıkışta L noktasında kesişerek görüntüyü oluşturuyor.

Yargılar  
I. Tümsek (konveks) ayna olabilir.  
II. Kalın kenarlı (konveks) mercek olabilir.  
III. Görüntü sanaldır.

Analiz

- Mercek merkezi (optik merkez) –\> sapma yok ⇒ mercek davranışı.
- Sapma sonrası ışınların çıkışta gerçek olarak kesişmesi ⇒ gerçek (reel) görüntü.
- Tümsek ayna ışığı geri yansıtır, geçirmez ⇒ I yanlış.
- Sanal görüntü, mercek çıkışında gözlenen ters tepkili değil; burada L’de ışınlar fiziksel olarak birleşiyor ⇒ III yanlış.

Sonuç: **Yalnız II** doğru.

## 3. Özet Tablosu

| Soru | Doğru Seçenek | Sonuç |
| --- | --- | --- |
| 5 | C (Artar–Artar) | K kesilince X ve Y paralel devreyle beslenir ⇒ parlaklık artar |
| 7 | II (Yalnız II) | Sadece kalın kenarlı mercek, merkezden geçen ışını sapmadan geçirip gerçek görüntü oluşturur |

## 4. SSS

S1: Paralel bağlı lambalarda bir dalga kısa devre yaparsa diğer dal ne olur?  
C1: Kısa devre edilen dalda akım lambayı by-pass eder; diğer dal etkilenmez.

S2: Iletken K kesilince neden lambalar eşit parlaklıkta yanar?  
C2: Paralel bağlanan özdeş lambalar, aynı gerilimi alır ve eş akım çeker.

S3: Mercekte optik merkez neden sapma noktasıdır?  
C3: İnce mercek varsayımında optik merkezden geçen ışınların çifte kırınımı simetrik olup sapmaz.

S4: Gerçek görüntü ile sanal görüntü arasındaki fark nedir?  
C4: Gerçek görüntü, ışınların fiziksel olarak birleştiği noktada oluşur; sanal görüntü, gözün uzantıları birleşiyormuş gibi algıladığı noktadır.

Bir sonraki adım olarak bu konularla ilgili 3 adet uygulama problemi ister misiniz?  
@Denizz