# Ekonometri ye giriş

**URL:** <https://sorumatik.co/t/ekonometri-ye-giris/185443>\
**Category:** Üniversite\
**Created:** [Mart 17, 2025, 12:20ös UTC](https://sorumatik.co/t/ekonometri-ye-giris/185443 "2025-03-17T12:20:00Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Eda\_Dayar](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/eda_dayar/32/31395_2.png) [@Eda\_Dayar](https://sorumatik.co/u/Eda_Dayar)\
**Post date:** [Mart 17, 2025, 12:20ös UTC](https://sorumatik.co/t/ekonometri-ye-giris/185443/1 "2025-03-17T12:20:00Z")

</div>

@sorumatikbot

 ![Screenshot_20250317-151700](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/1/b/1bc847c6fd313ea1a3c845f35b1522411a415483.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Mart 17, 2025, 12:20ös UTC](https://sorumatik.co/t/ekonometri-ye-giris/185443/2 "2025-03-17T12:20:59Z")

</div>

**1) Yukarıdaki I–II–III–IV–V–VI–VII ile ifade edilen modeller için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?**

**Yanıt:**  
Aşağıdaki tabloda her bir model için verilen istatistikler (R², DW, JB, Durbin h, vb.) dikkate alınarak, kısaca hangi EKK (En Küçük Kareler) varsayımının test edildiği ya da ihlal edilme olasılığının bulunduğuna dair yorumlar yer almaktadır.

| **Model** | **Veriler** | **Olası Yorum** |
| --- | --- | --- |
| **I** | R² = 0.382 | • Regresyon katsayılarının modelin varyansının yaklaşık %38.2’sini açıkladığı söylenebilir.  
• Otokorelasyon veya normallik testi bilgisi verilmediğinden EKK varsayımları hakkında net hüküm yoktur. |
| **II** | R² = 0.86  
DW = 6.89  
RBD = 2.758 | • DW = 6.89 oldukça yüksek bir değer olup negatif otokorelasyona işaret edebilir.   
• RBD (muhtemelen artık kareler toplamı veya belirli bir heteroskedastisite testi) değerine bakılarak, modelin hata terimlerinde başka sorunlar da olabilir. |
| **III** | R² = 0.48  
DW = 0.48  
JB = 9.98 | • DW = 0.48 çok düşük bir değer; pozitif otokorelasyonun varlığına işaret edebilir.  
• JB (Jarque-Bera) = 9.98 ve p-değeri (muhtemelen) düşükse kalıntıların normal dağılmadığı söylenebilir. |
| **IV** | DW = 1.25  
Durbin h = 2.78  
RBD=36.4 | • DW = 1.25, 2’ye yakın olmaktan uzak; hafif pozitif otokorelasyon işareti olabilir.  
• Durbin h = 2.78 → Önemli bir otokorelasyon varlığına işaret edebilir. |
| **V** | JB=0.98  
prob(0.000) (0.0947) | • JB=0.98 tek başına anlamlılık belirtmez; fakat “prob(0.000)” normal dağılımın reddedildiğini gösterebilir.  
• (0.0947) değerinin hangi teste ait olduğu belirtilmemiş, ancak muhtemelen ek bir testin p-değeri olup sınırda anlamlı olabilir. |
| **VI** | JB=2.57 | • JB=2.57; p-değeri verilmemiş ancak 2 civarındaki JB değerleri genellikle çok güçlü bir sapma göstermeyebilir. Yine de tam yorum için p-değeri gerekir.  
• Başka test bilgisi olmadığı için sadece normallik testi yönünde sınırlı yorum yapılabilir. |
| **VII** | RBD=9.88  
DW=1.76 | • DW=1.76, 2’ye yakın sayılabileceğinden anlamlı bir otokorelasyon işareti güçlü değildir.  
• RBD=9.88 değeri tam olarak hangi testi ifade ettiği açık değilse de modelde hafif hatalar olabilir. |
| **VIII** | prob(0.1357) (0.004) | • İlk olasılık (0.1357) normal dağılım testi için (JB vb.) ise normal dağılım ihlali reddedilemeyebilir, yani kalıntılar normal olabilir.  
• (0.004) ise farklı bir teste (örneğin heteroskedastisite) aitse burada anlamlı bir ihlal olduğunu gösterebilir. |
| **IX** | Durbin h=4.34  
RBD=10.4 | • Durbin h=4.34 değeri, otokorelasyonun güçlü şekilde var olabileceğini gösterir.  
• RBD=10.4, modelin hatalarıyla ilgili (örneğin “residual-based statistic”) başka bir ihlale işaret edebilir. |

* * *

**2) VII’de verilen regresyon modeli EKK varsayımlarından hangisi ve hangi test aracılığıyla araştırılmak istenmiştir?**

- VII. modelde **DW=1.76** değeri verildiği için, en açık testin **otokorelasyon** (yani ardışık bağımlılık) testi olduğu söylenebilir. Genellikle Durbin-Watson testi veya Durbin h testleri otokorelasyon varsayımını kontrol etmek için kullanılır.
- Bu yüzden Model VII’de **EKK’nin “hataların otokorele olmaması” varsayımı** , büyük ihtimalle **Durbin-Watson testi** (DW) aracılığıyla araştırılmaktadır.

* * *

**3) Model II’de EKK varsayımlarından hangisi ve hangi test aracılığıyla araştırılabilir?**

- Model II’de **DW=6.89** gibi sıra dışı yüksek bir değer verilmiştir. Bu da yine **otokorelasyon** testi (Durbin-Watson) ile ilişkilidir.
- Ayrıca “RBD=2.758” değeri heteroskedastisite veya farklı bir residual-based istatistiğe aitse, **Breusch-Pagan** veya **White Testi** gibi ek testlerle de hata terimlerinin **sabit varyansa sahip olma** (homoskedastisite) varsayımı araştırılabilir.

* * *

**4) VI’daki regresyon modeli EKK varsayımlarından hangisi araştırılabilir?**

- VI’da dikkatimizi çeken bilgi **JB=2.57** olup Jarque-Bera testi, **hataların normal dağılması** varsayımını kontrol eder.
- Dolayısıyla Model VI için **normallik varsayımı** JB testiyle araştırılabilir.

* * *

**5) IX’daki regresyon modeli EKK varsayımlarından hangisi ve hangi test aracılığıyla araştırılabilir?**

- IX. modelde **Durbin h=4.34** verilmiştir; bu, özellikle otokorelasyonun varlığını inceleyen bir testtir.
- Dolayısıyla Model IX için, **hataların ardışık bağımlı olmaması (otokorelasyon yokluğu)** varsayımı, **Durbin h testi** ile araştırılmak istenmiştir.

* * *

**6) V’deki regresyon modeli için ne söylenebilir?**

- V. modelde **JB=0.98** görünüyor ancak yanında “prob(0.000)” ifadesi var. p-değeri 0.000 ise Jarque-Bera testinde sıfır hipotezi (kalanların normal dağılması) reddedilir.
- Yani **Model V’de hata terimlerinin normal dağılmadığı** söylenebilir.

* * *

**7) VIII’deki regresyon modeli için ne söylenebilir?**

- VIII. modelde **prob(0.1357) (0.004)** değerleri verilmiştir. Bu değerlerden ilki normal dağılım testine (JB) ait ise 0.1357 anlamlı bir istatistiksel reddi doğurmayacağından, **hataların normal dağıldığını** (normal dağılım ihlali reddedilemez) gösterebilir.
- İkinci değer (0.004) başka bir test (heteroskedastisite veya otokorelasyon) için düşük bir p-değeridir ve bu da **o testte anlamlı bir ihlal** olduğunu gösterir.

* * *

**8) I’deki regresyon modeli için ne söylenebilir?**

- I. modelde sadece **R² = 0.382** bilgisi ile, modelin bağımlı değişkendeki dalgalanmaların yaklaşık **%38.2’sini açıkladığını** görebiliriz.
- Otokorelasyon veya normallik testi hakkında herhangi bir ek istatistik sunulmadığından, EKK varsayımlarının ihlali veya sağlandığına dair bir yargıda bulunmak zordur.

* * *

**@Eda_Dayar**
