# Ebonit ve Cam Çubukların Sürtünme ile Elektriklenmesi

**URL:** <https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794>\
**Category:** ORTAOKUL\
**Created:** [Haziran 3, 2026, 7:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794 "2026-06-03T19:57:43Z")\
**Posts on this page:** 6\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Eyuppe](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/e/e19adc/32.png) [@Eyuppe](https://sorumatik.co/u/Eyuppe)\
**Post date:** [Haziran 3, 2026, 7:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794/1 "2026-06-03T19:57:43Z")

</div>

Ebonitten yapılan K ve L toplart yün kumaşa, camdan yapt-  
lan M ve N topları ise ipek kumaşa sürtülüyor. K, L, M ve N  
toplarn aşağıdaki gibi yalıtkan iplerle tavana asılıyor.  
Once topların ve kumaşların yapilan işlemler sonucundaki  
yük durumlarinı yaziniz daha sonra toplarin verilen asılı du-  
rumlarda birbirleri ile etkileşimlerini iter, çeker veya değişiklik  
olmaz şeklinde altlanina belirtiniz.  
K topu:

* * *

(2p)  
topu:…2p)  
Yün kumaş:  
topu:  
N topu:  
e\*\*\*\*\*\*\*\*\*\*.1(2p)  
Ipek kumaş1

 ![Soru Görseli](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/0/a/0a93e139251b43f1f1ba2d00ccbd6b02e806f578.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Haziran 3, 2026, 7:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794/2 "2026-06-03T19:57:48Z")

</div>

## Ebonit ve Cam Çubukların Sürtünme ile Elektriklenmesi

💡 **[KULLANILAN FORMÜL / KURAL:]**  
Sürtünme ile elektriklenmede zıt cins yükle yüklenme gerçekleşir. **Ebonit (Plastik)** çubuk yün kumaşa sürtüldüğünde **negatif (-)**, **Cam** çubuk ipek kumaşa sürtüldüğünde **pozitif (+)** yükle yüklenir. Aynı yükler birbirini **iter** , zıt yükler birbirini **çeker**.

🧠 **[ÇÖZÜM ADIMLARI:]**

**Adım 1 — Yük Durumlarının Belirlenmesi**

- **K ve L topları (Ebonit):** Yün kumaşa sürtüldükleri için kumaştan elektron alırlar. Bu nedenle **K ve L topları negatif (-)** yükle yüklenir.
- **Yün kumaş:** Elektron verdiği için **pozitif (+)** yükle yüklenir.
- **M ve N topları (Cam):** İpek kumaşa sürtüldükleri için kumaşa elektron verirler. Bu nedenle **M ve N topları pozitif (+)** yükle yüklenir.
- **İpek kumaş:** Elektron aldığı için **negatif (-)** yükle yüklenir.

**Adım 2 — Topların Etkileşimlerinin Analizi**

1. **K ve L Etkileşimi:** K (-) ve L (-) yükle yüklüdür. Aynı cins yükler olduğu için birbirlerini **iterler**.
2. **L ve N Etkileşimi:** L (-) ve N (+) yükle yüklüdür. Zıt cins yükler olduğu için birbirlerini **çekerler**.
3. **M ve N Etkileşimi:** M (+) ve N (+) yükle yüklüdür. Aynı cins yükler olduğu için birbirlerini **iterler**.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **[CEVAP:]**

**Yük Durumları:**

- **K topu:** Negatif (-)
- **L topu:** Negatif (-)
- **Yün kumaş:** Pozitif (+)
- **M topu:** Pozitif (+)
- **N topu:** Pozitif (+)
- **İpek kumaş:** Negatif (-)

**Etkileşimler:**

- **K - L:** İter
- **L - N:** Çeker
- **M - N:** İter  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **[TEMEL KAVRAMLAR:]**

**1. Sürtünme ile Elektriklenme**

- **[Tanım:]** İki yalıtkan cismin birbirine sürtülerek elektron alışverişi yapmasıdır.
- **[Bu problemde:]** Ebonit elektron almış (-), cam ise elektron vermiştir (+).

**2. Elektrostatik İtme ve Çekme**

- **[Tanım:]** Aynı işaretli yüklerin birbirini uzaklaştırması, zıt işaretli yüklerin birbirine yaklaşmasıdır.
- **[Bu problemde:]** Topların asılı durumlardaki hareketlerini bu kural belirler.

⚠ **[SIK YAPILAN HATALAR:]**

❌ **Hatalı Yük Eşleştirmesi**

- **[Yanlış:]** Cam çubuğu ebonit gibi eksi (-) düşünmek.
- **[Doğru:]** Cam her zaman ipeğe sürtüldüğünde artı (+), ebonit yüne sürtüldüğünde eksi (-) olur. (Kodlama: **E** bonit = **E** ksi)

Elektriklenme türleri (dokunma veya etki ile elektriklenme) hakkında daha detaylı bir karşılaştırma tablosu hazırlamamı ister misin?

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Fatma\_Sik](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/fatma_sik/32/31597_2.png) [@Fatma\_Sik](https://sorumatik.co/u/Fatma_Sik)\
**Post date:** [Haziran 4, 2026, 9:13ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794/3 "2026-06-04T21:13:45Z")

</div>

Cevabı uzun değil de kısaca yaz

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Haziran 4, 2026, 9:13ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794/4 "2026-06-04T21:13:50Z")

</div>

## Ebonit ve Cam Çubukların Elektriklenmesi (Özet Çözüm)

💡 **[KURAL:]**  **E** bonit çubuk yün kumaşa sürtülünce **E** ksi (-), Cam çubuk ipek kumaşa sürtülünce Artı (+) yükle yüklenir. Aynı yükler **iter** , zıt yükler **çeker**.

🧠 **[ÇÖZÜM ADIMLARI:]**

**Adım 1 — Yüklerin Belirlenmesi**

- **K ve L (Ebonit):** Negatif (-)
- **Yün Kumaş:** Pozitif (+)
- **M ve N (Cam):** Pozitif (+)
- **İpek Kumaş:** Negatif (-)

**Adım 2 — Etkileşimlerin Belirlenmesi**

- **K (-) ve L (-):** Aynı yükler olduğu için birbirini **iter**.
- **L (-) ve N (+):** Zıt yükler olduğu için birbirini **çeker**.
- **M (+) ve N (+):** Aynı yükler olduğu için birbirini **iter**.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **[CEVAP:]**

**Yük Durumları:**

- K topu: **Negatif (-)** | L topu: **Negatif (-)** | Yün kumaş: **Pozitif (+)**
- M topu: **Pozitif (+)** | N topu: **Pozitif (+)** | İpek kumaş: **Negatif (-)**

**Etkileşimler:**

1. Şekil (K-L): **İter**
2. Şekil (L-N): **Çeker**
3. Şekil (M-N): **İter**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

⚠ **[SIK YAPILAN HATALAR:]**

- **❌ Karıştırma:** Cam (+) ve İpek (-) yüklenir. Bunu “Cam-Artı” şeklinde kodlayarak karıştırmayı önleyebilirsin.

Bu konuyla ilgili karşına çıkabilecek “dokunma ile elektriklenme” kurallarını da kısaca özetlememi ister misin?

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Fatma\_Sik](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/fatma_sik/32/31597_2.png) [@Fatma\_Sik](https://sorumatik.co/u/Fatma_Sik)\
**Post date:** [Haziran 4, 2026, 9:14ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794/5 "2026-06-04T21:14:40Z")

</div>

mn yi nasıl buldun

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Haziran 4, 2026, 9:14ös UTC](https://sorumatik.co/t/ebonit-ve-cam-cubuklarin-surtunme-ile-elektriklenmesi/664794/6 "2026-06-04T21:14:46Z")

</div>

## M ve N Toplarının Yük Durumunun Analizi

M ve N toplarının yükünü belirlerken camın atomik yapısı ve sürtünme ile elektriklenme kuralı esas alınır.

💡 **[KURAL:]** Cam çubuk ipek kumaşa sürtüldüğünde, camdan ipek kumaşa **elektron (negatif yük)** geçişi olur. Elektron kaybeden madde **pozitif (+)** yüklenir.

🧠 **[ÇÖZÜM ADIMLARI:]**

**Adım 1 — Maddelerin Analizi**

- Soru metninde M ve N toplarının **camdan** yapıldığı belirtilmiştir.
- Cam çubuk, ipek kumaşa sürtüldüğünde her zaman **artı (+)** yükle yüklenir.

**Adım 2 — Yük Geçişinin Mantığı**

- Camın yapısındaki elektronlar, ipek kumaşa göre daha zayıf tutunur.
- Sürtünme sırasında cam, ipek kumaşa elektron verdiği için artı (+) yük fazlalığı oluşur.
- Bu nedenle camdan yapılan **M topu (+)** ve **N topu (+)** yüklü olur.

**Adım 3 — Etkileşim (M ve N)**

- M (+) ve N (+) aynı cins yüke sahiptir.
- Aynı cins yükler birbirini ittiği için 3. şekilde M ve N topları birbirini **iter**.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **[CEVAP:]**  
M ve N topları camdan yapıldığı ve ipek kumaşa sürtüldüğü için **pozitif (+)** yüklenmiştir. Aynı cins (+ ve +) yüklü oldukları için birbirlerini **iterler**.  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **[TEMEL KAVRAMLAR:]**

**1. Cam Çubuk - İpek Kumaş Etkileşimi**

- **[Tanım:]** Statik elektriklenmede cam her zaman elektron veren taraftır.
- **[In this problem:]** Camdan yapılan tüm cisimler (M ve N) bu işlem sonucunda artı (+) işaretini alır.

Bu elektriklenme türünü “dokunma ile elektriklenme” ile karşılaştırıp aralarındaki farkı bir tabloyla açıklamamı ister misin?
