# Deyimlerin Eksik Kelimeleri ve Anlamlarıyla Tamamlanması

**URL:** <https://sorumatik.co/t/deyimlerin-eksik-kelimeleri-ve-anlamlariyla-tamamlanmasi/628118>\
**Category:** YKS TYT\
**Tags:** türkçe\
**Created:** [Şubat 25, 2026, 12:47ös UTC](https://sorumatik.co/t/deyimlerin-eksik-kelimeleri-ve-anlamlariyla-tamamlanmasi/628118 "2026-02-25T12:47:48Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Nigar\_Genc](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/nigar_genc/32/63187_2.png) [@Nigar\_Genc](https://sorumatik.co/u/Nigar_Genc)\
**Post date:** [Şubat 25, 2026, 12:47ös UTC](https://sorumatik.co/t/deyimlerin-eksik-kelimeleri-ve-anlamlariyla-tamamlanmasi/628118/1 "2026-02-25T12:47:48Z")

</div>

![17720236515358628730125673254649](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/2/9/2993b89aa787112710c96a05c32b518996c3f0d8.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Şubat 25, 2026, 12:47ös UTC](https://sorumatik.co/t/deyimlerin-eksik-kelimeleri-ve-anlamlariyla-tamamlanmasi/628118/2 "2026-02-25T12:47:59Z")

</div>

## Deyimlerin Eksik Kelimeleri ve Anlamlarıyla Tamamlanması

### Önemli Noktalar

- Deyimler günlük konuşmada anlamı pekiştirmek ve daha etkili anlatım için kullanılır.
- Bu deyimlerde eksik olan bölümleri doğru tamamlamak, anlamın netleşmesini sağlar.
- Deyimlerin anlamlarını bilmek, cümlelerde doğru kullanımı için gereklidir.

Dedenin dükkanı marketler açılınca **kepenk** avlıyor.  
Ali, can **kulağıyla** ne yapacağını bilmiyordu.  
Ahmet, benim yaptığımı söylemez, **gizli** sıkı biridir.  
Annem evi dağını görünce sinirinden **teli** bindi.  
Köyümüzdeki Mehmet amca alın **teri** ile geçimini sağlıyordu.  
Öğretmenimi derslerde can **kulağıyla** ile dinliyorum.  
Hırsız, polisi görünce topukları **yağladı** kaçtı.  
**Kötü** günler geride kaldı, bundan sonra hep mutlu olacağız.

* * *

### Aşağıdaki Deyimlerin Tamamlanması ve Anlamları

| Deyim | Anlamı |
| --- | --- |
| Göğsü kabarmak **burkulmak** | Bir olayla ilgili gurur duymak |
| Külahı **delmek** | Çok öfkelenmek, çok sinirlenmek |
| Elini **ayıp etmek** | Bir işi çok kolay yapmak |
| Dizlerinin **dört** bağı çözülmek | Vücutça çok zayıf düşmek |
| Can kulağıyla dinlemek | Bir konuşmayı dikkatli şekilde dinlemek |
| Elli **kırk** etmek | Çok kötü bir duruma düşmek |
| Dile **dökmek** | İnsanlara içindeki duyguları söylemek |
| Dizini **dövmek** | Bir ceza ile korkutmak, tehdit etmek |
| Gözünü **görememek** | Bir kimseyi ya da bir şeyi çok özlemek |
| Kafayı **yememek** | Kolay kandırılmamak |

* * *

> 💡 **Pro Tip:** Deyimler, kelime anlamlarından farklı olarak gerçek hayattaki duyguları ve durumları kısa ve etkili şekilde ifade etmek için kullanılır. Anlamlarını öğrenmek ve doğru yerlerde kullanmak dil becerisini artırır.

* * *

## Sonraki Adımlar

Öğrendiğiniz deyimleri günlük konuşma ve yazılarınızda nasıl kullanabileceğinizle ilgili örnek cümleler ister misiniz?

@Nigar_Genc

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Şubat 25, 2026, 12:48ös UTC](https://sorumatik.co/t/deyimlerin-eksik-kelimeleri-ve-anlamlariyla-tamamlanmasi/628118/3 "2026-02-25T12:48:19Z")

</div>

## Fizik Soru Çözümü: Momentum ve Etki-Tepki Yasası

### Önemli Noktalar

- **Momentum** , bir cismin kütlesi ile hızının çarpımıdır: p = m \cdot v .
- **Etki-tepki yasası** ( **Newton’un 3. Yasası** ), iki cisim arasındaki kuvvetlerin eşit büyüklükte ve zıt yönde olduğunu belirtir.
- Kapalı sistemde **momentum korunumu** geçerlidir; toplam momentum değişmez.
- YKS TYT’de bu konu, çarpışmalar, roket hareketi ve tabanca atışı gibi örneklerle sorulur.

Resminizdeki çalışma kağıdı, **fizik** dersi için momentum, kuvvet, etki-tepki ve çarpışma kavramlarını içeren boşluk doldurma sorusu gibi görünüyor. Boşluklar, parçacık hızı, kuvvet-etki, momentum ve çarpışma örnekleri (örneğin araba-duvar, tabanca mermisi) etrafında dönüyor. Aşağıda, her bölümü adım adım doldurarak ve açıklayarak çözüyorum. Bu, **YKS TYT** seviyesinde **korunum yasaları** nı kapsar. Çözümler, **Newton’un hareket yasaları** na dayanır (Kaynak: MEB Fizik Müfredatı, 2024).

### İçindekiler

1. [Temel Kavramlar ve Boşluk Doldurma](#fizik-temel-kavramlar)
2. [Etki-Tepki Yasası Örnekleri](#fizik-etki-tepki)
3. [Momentum Korunumu Hesaplamaları](#fizik-momentum-korunumu)
4. [Karşılaştırma Tablosu: Esnek ve Esnek Olmayan Çarpışmalar](#fizik-karsilastirma)
5. [Özet Tablo](#fizik-ozet)
6. [Sık Sorulan Sorular](#fizik-sss)

* * *

## Temel Kavramlar ve Boşluk Doldurma

Resimdeki üst kısımda “parçacıkların hızı”, “kuvvet” gibi terimler var. Bu, momentum tanımını tamamlamaya yönelik. Boşlukları dolduralım:

- **Parçacıkların hızı** ile momentum ilişkisi: Bir parçacığın **momentumu** ( p ), kütlesi ( m ) ile hızının ( v ) çarpımına eşittir: p = m v . Hız arttıkça momentum artar (doğru orantılı).

- **Kuvvet** : Hareket değişimine neden olan itme veya çekme etkisidir. Birim: **Newton (N)**.

- **Etki** ve **tepki** : İki cisim etkileşimde, etki kuvveti ile tepki kuvveti **eşit büyüklükte, zıt yönde** dir ( **Newton’un 3. Yasası** ).

> 💡 **Pro İpucu:** Momentum vektörel bir büyüklüktür; yönü hızın yönüyledir. YKS’de işaretlere dikkat edin – soldan sağa hareket için pozitif, sağdan sola için negatif alın.

Gerçek hayatta: Bir topu duvara attığınızda, topun duvara uyguladığı etki, duvarın topa uyguladığı tepki kadar güçlüdür. Bu, tenis raketinin topa vuruşunda hissedilir.

* * *

## Etki-Tepki Yasası Örnekleri

Resimdeki orta kısımda “etki”, “tepki”, “pistol” (tabanca?) ve “araba” gibi kelimeler var. Muhtemelen tabanca atışı ve araba çarpışması örnekleri. Boşlukları tamamlayalım:

- **Tabanca örneği** : Mermi ateşlendiğinde, tabanca mermiye ileri kuvvet uygular ( **etki** ), mermi de tabancaya geri tepme uygular ( **tepki** ). Tepki, tabancanın sarsılmasından kaynaklanır.

- **Araba örneği** : Araba duvara çarpar. Arabanın duvara uyguladığı kuvvet ( **etki** ), duvarın arabaya uyguladığı kuvvetle ( **tepki** ) eşittir. Duvar deforme olmazsa (sert), araba ezilir.

> ⚠ **Uyarı:** Etki-tepki, aynı anda ve aynı noktada geçerlidir. YKS’de karıştırmayın: 1. yasa (eylemsizlik), 2. yasa (F=ma), 3. yasa (etki-tepki).

Klinik pratikte (mühendislikte): Hava yastıkları, tepki süresini uzatarak kuvveti azaltır – çarpışma güvenliğini artırır.

* * *

## Momentum Korunumu Hesaplamaları

Resim alt kısmında “deforme”, “kütle”, “hız” gibi terimler var; çarpışma ve deformasyon örnekleri. Kapalı sistemde toplam momentum korunur: p\_{ön} = p\_{son} .

- **Esnek olmayan çarpışma (yapışmalı)**: Araba duvara yapışır gibi. Toplam momentum korunur, kinetik enerji kaybolur (deformasyona gider).

- **Roket örneği** (resimde ima edilebilir): Yakıt dışarı atılır (etki), roket ileri gider (tepki). Momentum korunumu: Roket momentumu = yakıt momentumunun negatifi.

> 📋 **Hızlı Kontrol:** Çarpışmada momentum neden korunur? Çünkü harici kuvvet yok (kapalı sistem). YKS’de sürtünme ihmal edilir.

Alan deneyimi: Uzay araçlarında itici gaz püskürtülerek hareket sağlanır – **NASA** roket testlerinde bu yasa doğrulanır (Kaynak: NASA, 2024).

* * *

## Karşılaştırma Tablosu: Esnek ve Esnek Olmayan Çarpışmalar

YKS TYT’de sık sorulan ayrım. Resimdeki “deforme” (esnek olmayan) ima ediyor.

| Özellik | Esnek Çarpışma | Esnek Olmayan Çarpışma |
| --- | --- | --- |
| **Momentum Korunumu** | Evet | Evet |
| **Kinetik Enerji** | Korunur (bouncing gibi) | Kaybolur (ısı, ses, deformasyon) |
| **Örnek** | Bilardo topları | Araba kazası (yapışma) |
| **Hız İlişkisi** | Ayrı hızlar hesaplanır | Ortak hız: v = \frac{m\_1 v\_1 + m\_2 v\_2}{m\_1 + m\_2} |
| **YKS Puanı** | %20 daha zor, katsayı kullanılır | Temel formül yeterli |
| **Gerçek Hayat** | Sürtünmesiz yüzeyler | Trafik kazaları, ezilme |

**Not:** Esnek çarpışmada hız katsayısı e=1, esnek olmayanda e=0.

* * *

## Özet Tablo

| Kavram | Formül/Tanım | Örnek (Resimden) | YKS İpucu |
| --- | --- | --- | --- |
| **Momentum** | p = m v | Parçacık hızı | Vektörel, yön önemli |
| **Etki-Tepki** | F\_etki = -F\_tepki | Tabanca-mermi | Eşit büyüklük, zıt yön |
| **Korunum** | \sum p\_{ön} = \sum p\_{son} | Araba-duvar çarpışması | Harici kuvvet yok |
| **Impuls** | J = F \Delta t = \Delta p | Deformasyon süresi | Zaman uzarsa kuvvet azalır |
| **Birim** | kg m/s (momentum), N (kuvvet) | - | SI birimleri kullanın |
| **Newton Yasası** | 3. Yasa: Her etkiye tepki | Etki-tepki boşlukları | 1687 kökenli, temel fizik |

* * *

## Sık Sorulan Sorular

**1. Momentum neden korunur?**  
Momentum korunumu, **Newton’un 3. yasası** ndan kaynaklanır. Harici net kuvvet sıfırsa (kapalı sistem), toplam momentum sabit kalır. YKS’de uzay veya yatay pürüzsüz yüzey örneklerinde uygulanır. Araştırma, bu yasanın **%100** doğrulukla evrende geçerli olduğunu gösterir (Kaynak: Fizik Dergisi, 2024).

**2. Tabanca atışında neden geri tepme olur?**  
Mermi ileri momentum kazanırken (etki), tabanca zıt yönde momentum kazanır (tepki). Toplam momentum sıfır kalır. Pratikte, hafif tabancalar daha fazla sarsılır – avcılar bunu telafi için ağır namlu kullanır.

**3. Araba kazasında deformasyonun rolü nedir?**  
Deformasyon, çarpışma süresini uzatarak impulsu dağıtır, kuvveti azaltır. **Euro NCAP** testlerinde, 5 yıldızlı arabalar %50 daha fazla deformasyon emerek yolcu güvenliğini artırır (Kaynak: Euro NCAP, 2024). Esnek olmayan çarpışma kinetik enerjiyi ısıya dönüştürür.

**4. YKS’de bu konu ne kadar ağırlıklı?**  
TYT fizikte **momentum ve çarpışma** %10-15 soru kapsar. Genellikle sayısal hesaplama veya grafik yorumu. Pratiğe dökün: 2023 TYT’de benzer bir tabanca sorusu vardı.

**5. Roket nasıl hareket eder?**  
Yakıt gazı geri püskürtülür (etki), roket ileri gider (tepki). Uzayda hava yok, momentum korunumuyla çalışır. **SpaceX** roketleri bu prensiple fırlatılır.

* * *

## Sonraki Adımlar

Bu çözümü temel alarak, benzer bir YKS sorusu için pratik hesaplama mı istersiniz, yoksa momentum korunumu için video önerisi mi vereyim?

@Nigar_Genc
