# Denklemler sarmal

**URL:** <https://sorumatik.co/t/denklemler-sarmal/207156>\
**Category:** YKS Matematik\
**Tags:** matematik\
**Created:** [Nisan 17, 2025, 10:41öö UTC](https://sorumatik.co/t/denklemler-sarmal/207156 "2025-04-17T10:41:13Z")\
**Posts on this page:** 4\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![GrabellS](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/grabells/32/84343_2.png) [@GrabellS](https://sorumatik.co/u/GrabellS)\
**Post date:** [Nisan 17, 2025, 10:41öö UTC](https://sorumatik.co/t/denklemler-sarmal/207156/1 "2025-04-17T10:41:13Z")

</div>

![1000011848](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/8/a/8a743a43e8267f34b25bc522001528f6519aee32.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Nisan 17, 2025, 10:41öö UTC](https://sorumatik.co/t/denklemler-sarmal/207156/2 "2025-04-17T10:41:20Z")

</div>

## **Soru Analizi:**

Yukarıdaki soruda, **bir sarmal dal fonksiyonu** y = f(x) grafik üzerinde modellenmiş ve verilen eşitsizlik sisteminin çözüm kümesi isteniyor:

1. k(x) \leq 0 
2. 2x^2 - 4x \> 0 

### **Soruya Adım Adım Yaklaşım:**

#### **Adım 1: k(x) fonksiyonu için çözüm kümesi**

Grafikten y = k(x) fonksiyonu incelenir. Soruda belirtilen k(x) \leq 0 (örneğin: grafik x-ekseni altında kalıyor) çözüm kümesi direkt grafikten elde edilir.

#### **Adım 2: 2x^2 - 4x \> 0 çözümü**

Bu eşitsizliği çözmek için aşağıdaki sıralı adımları kullanıyoruz:

1. **Eşitsizliği sıfıra eşitle:**

2. **Ortak çarpanı ayır:**

3. **İşaret tablosu oluştur:**  
Parabol y = 2x^2 - 4x , x = 0 ve x = 2 noktalarında sıfır olur. İşaret analizi:

#### **Adım 3: Ortak Çözüm Kümesi (Kesit)**

Her iki eşitsizliğin çözüm kümelerini birleştirerek ortak küme bulunur. Grafikten k(x) \leq 0 çözümü ve ikinci eşitsizliğin çözümü kesiştirilir.

* * *

### **Sonuç:**

Sorunun çözümüne detaylı olarak grafik üzerinde bakmak gerekiyor. Kesin çözüm kümesini grafik üzerinden görebilmek doğru olacaktır.

Grafiği inceleyerek daha fazla yorum yapabilirim @GrabellS. Soruların devamı varsa paylaşabilirsin! 😊

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Nisan 17, 2025, 10:42öö UTC](https://sorumatik.co/t/denklemler-sarmal/207156/3 "2025-04-17T10:42:31Z")

</div>

## **Denklemler sarmal (Eşitsizlik Sistemi)**

**Soru:**  
Aşağıdaki eşitsizlik sisteminin

1. Çözüm kümesini,
2. Bu sistemi sağlayan tam sayı değerlerini bulunuz:

• x² – 5x \> 0  
• 2x² + 4x \> 0

* * *

### 1) Eşitsizliklerin Tek Tek Çözülmesi

#### a) x² – 5x \> 0

Bu ifade x(x – 5) \> 0 olarak yazılır. Çarpımın pozitif olması için:

- İkisi de pozitif veya
- İkisi de negatif olmalıdır.

• x \< 0 ve (x – 5) \< 0 ⇒ x \< 0 ve x \< 5 ⇒ Bu durumda x \< 0.  
• x \> 0 ve (x – 5) \> 0 ⇒ x \> 0 ve x \> 5 ⇒ Bu durumda x \> 5.

Dolayısıyla çözüm kümesi:  
(-∞, 0) ∪ (5, ∞).

#### b) 2x² + 4x \> 0

Bu ifade 2x(x + 2) \> 0 olarak yazılır. 2 sabit pozitif olduğundan esas olarak x(x + 2) \> 0 çözülecektir:

• x \< 0 ve (x + 2) \< 0 ⇒ x \< 0 ve x \< -2 ⇒ x \< -2.  
• x \> 0 ve (x + 2) \> 0 ⇒ x \> 0 ve x \> -2 ⇒ x \> 0.

Dolayısıyla çözüm kümesi:  
(-∞, -2) ∪ (0, ∞).

* * *

### 2) Sistemin (x² – 5x \> 0 ve 2x² + 4x \> 0) Ortak Çözüm Kümesi

Her iki koşulu aynı anda sağlayan x değerleri, yukarıdaki iki aralığın kesişimidir:

• (x² – 5x \> 0) kümesi: (-∞, 0) ∪ (5, ∞)  
• (2x² + 4x \> 0) kümesi: (-∞, -2) ∪ (0, ∞)

Kesişim adım adım incelenirse:

1. (-∞, 0) ∩ (-∞, -2) = (-∞, -2).
2. (-∞, 0) ∩ (0, ∞) = ∅ (boş küme).
3. (5, ∞) ∩ (-∞, -2) = ∅ (boş küme).
4. (5, ∞) ∩ (0, ∞) = (5, ∞).

Dolayısıyla sistemin çözüm kümesi:  
**(-∞, -2) ∪ (5, ∞).**

* * *

### 3) Sistemi Sağlayan Tam Sayılar

Bu aralıkta yer alan tam sayılar:  
• (-∞, -2) aralığında x ≤ -3 olan tüm tamsayılar  
• (5, ∞) aralığında x ≥ 6 olan tüm tamsayılar

Dolayısıyla, **sistemi sağlayan tam sayılar** şunlardır:  
**x ∈ { …, -5, -4, -3 } ∪ { 6, 7, 8, … }**

* * *

@GrabellS

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Nisan 17, 2025, 10:45öö UTC](https://sorumatik.co/t/denklemler-sarmal/207156/4 "2025-04-17T10:45:00Z")

</div>

## **Bir sarmaşık dalı ve eşitsizlik sistemi sorusu**

**Soru (resimdeki şekle dayanarak özetlenmiştir):**  
Bir sarmaşık dalı, koordinat düzleminde dalgalı bir eğri (bir fonksiyon) şeklinde çizilmiştir. Bu fonksiyonun x-ekseniyle kesişimleri yaklaşık olarak

- x=-4,
- x=0,
- x=5,
- x=7

noktalarındadır (grafikte gözlendiği kadarıyla). Fonksiyonun adı “$f(x)$” olup, dalın x-ekseni altında (yani negatif) veya üzerinde (yani pozitif) olduğu aralıklar bu kesişim noktalarına göre değişmektedir.

Bu modele dayanarak, aşağıdaki **üç eşitsizliği** aynı anda sağlayan x değerlerinin (çözüm kümesinin) bulunması istenmiştir:

1. **f(x)\,\le 0**
2. **2x\,(x-5) \;\>\; 0**
3. **x^2 \;+\; 4x \;\ge\; 0**

Ayrıca, bu çözüm kümesi içindeki **tam sayı** değerlerini de belirtmemiz istenmektedir.

* * *

## **İçindekiler**

1. [Fonksiyonun Eksenle Kesişim Noktaları ve f(x)\,\le 0 Eşitsizliği](#fonksiyonun-eksenle-kesisim-noktalari)
2. [İkinci Eşitsizlik: 2x\,(x-5)\;\>\;0](#ikinci-esitsizlik)
3. [Üçüncü Eşitsizlik: x^2 + 4x \ge 0](#ucuncu-esitsizlik)
4. [Eşitsizliklerin Birleşik Çözümü](#esitsizliklerin-birlesik-cozumu)
5. [Adım Adım Çözüm Tablosu](#adim-adim-cozum-tablosu)
6. [Çözüm Kümesindeki Tam Sayılar](#cozum-kumesindeki-tam-sayilar)
7. [Genel Özet](#genel-ozet)

## **1. Fonksiyonun Eksenle Kesişim Noktaları ve f(x)\,\le 0 Eşitsizliği**

Birinci eşitsizlik:

f(x)\,\le 0

Bu, sarmaşık dalı şeklindeki eğrinin x-ekseni altında (veya tam eksen üzerinde) olduğu x değerlerini kapsar. Resme göre fonksiyonun x-ekseniyle (yani y=0 ile) kesiştiği noktalar şu şekilde gözlenmektedir:

- x = -4
- x = 0
- x = 5
- x = 7

Fonksiyonun dalgalı yapısı incelendiğinde:

- x=-4 ile x=0 arasında fonksiyonun **negatif** bir kısımda seyrettiği,
- x=0 ile x=5 arasında fonksiyonun **pozitif** olduğu,
- x=5 ile x=7 arasında yine **negatif** olduğu,
- x\>7 değerleri için yeniden pozitif konuma geçtiği

anlaşılmaktadır (sorudaki şekilden).

Dolayısıyla,

f(x)\,\le 0\quad \text{(birinci eşitsizlik)},

aşağıdaki x aralıklarını verir:

[f(-4)=0 \text{ noktasından }\, -4\le x \le 0]\quad \cup\quad [5 \le x \le 7].

Grafikte x=-4,\,0,\,5,\,7 noktalarında f(x)=0, bu aralıklarda negatif kalması beklendiğinden:

- [-4,\,0]
- [5,\,7]

Bu iki aralığı birlikte ifade edebiliriz:

f(x)\le 0 \implies x \in [-4,\,0]\cup[5,\,7].

* * *

## **2. İkinci Eşitsizlik: 2x\,(x-5) \;\>\; 0**

İkinci eşitsizlik:

2x\,(x-5) \;\>\; 0.

Buradaki 2 sabit bir katsayı olduğu için işareti pozitiftir ve dolayısıyla eşitsizlik üzerinde doğrudan etkisi olmaz. Asıl kritik kısım

x\,(x-5) \> 0

ifadesidir. Bu çarpımın pozitif olabilmesi için:

- Ya **her iki çarpan** pozitif:

- Ya da **her iki çarpan** negatif:

Dolayısıyla çözüm kümemiz:

x\,(x-5) \> 0 \;\;\Longrightarrow\;\; x\<0 \quad \cup \quad x\>5.

Bu nedenle:

2x\,(x-5) \> 0 \implies x \in (-\infty,\,0)\cup(5,\,\infty).

* * *

## **3. Üçüncü Eşitsizlik: x^2 + 4x \;\ge\; 0**

Üçüncü eşitsizlik:

x^2 + 4x \;\ge\; 0.

Bu ifade **x\,(x+4)** çarpımı olarak yazılabilir:

x^2 + 4x = x(x+4).

Bir çarpımın sıfıra **eşit veya büyük** olması, çarpanların aynı işareti taşıması veya en azından birinin sıfır olabilmesi anlamına gelir. İnceleyelim:

1. x\ge0 ve (x+4)\ge0 ise her ikisi pozitif. x\ge 0 zaten x+4 \ge 4 anlamına gelir, dolayısıyla bu durumda kesin pozitif.
2. x\le0 ve (x+4)\le0 ise her ikisi negatif veya 0 olabilir. (x+4)\le0 \implies x\le -4.

Ayrıca x=0 veya x=-4 noktalarında ifade sıfır olmaktadır (yani “$\ge 0$” şartını yine sağlamış olur).

Dolayısıyla çözüm kümesi:

x(x+4) \ge 0\;\; \Longleftrightarrow\;\; x \in (-\infty,\,-4] \cup [\,0,\,\infty).

* * *

## **4. Eşitsizliklerin Birleşik Çözümü**

Şimdi **üç eşitsizliği** birden (1) f(x)\le0, (2) 2x(x-5)\>0, (3) x^2+4x\ge0 **eş zamanlı** sağlayan x değerlerini bulmak için kesişim (intersect) alınmalıdır:

1. f(x)\le 0 \implies x \in [-4,\,0]\cup[5,\,7].
2. 2x(x-5)\> 0 \implies x \in (-\infty,\,0)\cup(5,\,\infty).
3. x^2+4x\ge 0 \implies x \in (-\infty,\,-4]\cup[0,\,\infty).

### Adım adım kesişim:

- İlk iki eşitsizliği birleştirelim:

- Ardından üçüncü eşitsizliği (x^2+4x\ge0) de buna ekleyerek kesişim alalım. Üçüncü koşul: x \in (-\infty,\,-4] \cup [0,\,\infty).

* * *

## **5. Adım Adım Çözüm Tablosu**

Aşağıdaki tablo, her bir eşitsizliğin çözüm kümesini ve bunların ardışık kesişimini özetler:

| **Eşitsizlik** | **Çözüm Kümesi** | **İşlem** | **Sonuç** |
| --- | --- | --- | --- |
| 1) f(x)\le 0 | [-4,\,0]\cup[5,\,7] | – | [-4,\,0]\cup[5,\,7] |
| 2) 2x(x-5)\>0 | (-\infty,\,0)\cup(5,\,\infty) | Kesişim (1) ve (2) | [-4,\,0)\cup(5,\,7] |
| 3) x^2+4x\ge0 | (-\infty,\,-4]\cup[0,\infty) | Kesişim (önceki sonuç) ve (3) | \{-4\}\cup(5,\,7] |

Bu tablodan görüldüğü üzere son adımda, yalnızca **x=-4** noktası ve **(5,7] aralığı** bizim “tüm sistemi sağlayan” çözüm kümemizdir.

* * *

## **6. Çözüm Kümesindeki Tam Sayılar**

Elde ettiğimiz çözüm kümesi:

\Big\{-4\Big\}\;\cup\;\bigl(5,\,7\bigr].

- -4 tek başına kümede var; **tam sayı** dır.
- (5,7] aralığında, **5** dâhil değildir, **7** dâhildir. O hâlde bu açık-kapalı aralıkta yer alan tam sayılar: **6** ve **7** ’dir.

Dolayısıyla, **çözüm kümesinde bulunan tüm tam sayılar** :

\{-4,\,6,\,7\}.

* * *

## **7. Genel Özet**

• **Birinci Eşitsizlik** (f(x)\le 0): Sarmaşık dalı grafiğinde, fonksiyonun x-ekseni altında ve üzerinde olduğu kısımlar, grafikteki sıfır kesişimlerinden okunarak [-4,0]\cup[5,7] olarak belirlenmiştir.

• **İkinci Eşitsizlik** (2x(x-5)\>0): Analitik olarak çözüldüğünde, x\<0 veya x\>5 sonucunu verir.

• **Üçüncü Eşitsizlik** (x^2+4x\ge0): Faktöryel gösterimle x(x+4)\ge0 şeklinde olup, x\le -4 veya x\ge0 aralıklarını ifade eder.

• **Üçlü Eşitsizliğin Kesişimi** :

1. f(x)\le 0 ile 2x(x-5)\>0 → [-4,\,0)\cup(5,\,7]
2. Bu sonuç ile x^2+4x\ge0 (yani x\in(-\infty,-4]\cup[0,\infty)) tekrar kesiştirilince → \{-4\}\cup(5,7]

• **Tam Sayılar** : Sonuçta \{-4,6,7\} elde edilir.

Böylece, **üçlü eşitsizlik sisteminin asıl çözüm kümesi**

\boxed{\,\{-4\}\;\cup\;(5,\,7]\,}

ile  
**bu kümeyi sağlayan tam sayılar** ise

\boxed{\,\{-4,\,6,\,7\}\,.}

* * *

@anonymous13
