# Denklem kurma problemi sorusu (1,17)

**URL:** <https://sorumatik.co/t/denklem-kurma-problemi-sorusu-1-17/225695>\
**Category:** KPSS Matematik\
**Tags:** ödev\
**Created:** [Mayıs 7, 2025, 12:34ös UTC](https://sorumatik.co/t/denklem-kurma-problemi-sorusu-1-17/225695 "2025-05-07T12:34:09Z")\
**Posts on this page:** 4\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Mehmet\_TUNCEZ](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/mehmet_tuncez/32/31416_2.png) [@Mehmet\_TUNCEZ](https://sorumatik.co/u/Mehmet_TUNCEZ)\
**Post date:** [Mayıs 7, 2025, 12:34ös UTC](https://sorumatik.co/t/denklem-kurma-problemi-sorusu-1-17/225695/1 "2025-05-07T12:34:09Z")

</div>

![17466210569222249125331261230586](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/e/2/e2a4f3c8ff9472aa7e152cba82935ed8947bf127.jpeg)  
Cevap 5.A.C/4.B

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Mayıs 7, 2025, 12:34ös UTC](https://sorumatik.co/t/denklem-kurma-problemi-sorusu-1-17/225695/2 "2025-05-07T12:34:16Z")

</div>

## **Soru: Denklem Kurma Problemi**

Soru:  
A kg gelen karpuzun satış fiyatı B liradır. Karpuzun satış fiyatında %20 indirim yapılırsa C liraya kaç kg karpuz satın alınabilir?

### **Cevabı anlamak için çözüm:**

Bu tür problemlerde denklem kurarak çözüm yapılır. Gelin adım adım ilerleyelim:

### **Adım 1 – Bilgiyi netleştirelim**

- **A kg karpuz fiyatı** : B lira (B toplam maliyet).
- **%20 indirim sonrası fiyat** : Satış fiyatı B’nin %20 indirimi yapılır.  
İndirimli fiyat, **0.8 \cdot B** olur.
- **C liraya alınabilecek karpuz miktarı** : Denklem C liralık bütçe ile alınan karpuz miktarını soruyor.

* * *

### **Adım 2 – Denklem ve çözüm**

Karpuzun birim fiyatı **%20 indirim** sonra **0.8 \cdot B / A** olur. Buradan:  
Kaç kg karpuz alınabilir:

\text{Alınan kg miktarı} = \frac{\text{Toplam bütçe}}{\text{Karpuzun birim fiyatı}}

C liraya alınabilen miktar:

\text{Alınan kg miktarı} = \frac{C}{0.8 \cdot B / A}

Bu ifade şöyle sadeleşir:

\text{Alınan kg miktarı} = \frac{A \cdot C}{0.8 \cdot B}

Sonuç olarak:

\text{Alınan kg miktarı} = \frac{5 \cdot A \cdot C}{4 \cdot B}

* * *

### **Adım 3 – Doğru şık**

Yukarıdaki çözümden görüyoruz ki:  
**Doğru cevap:** **A) \frac{5 \cdot A \cdot C}{4 \cdot B}**

* * *

### **Sonuç**

Bu tür soruları çözerken:

1. Verilen bilgileri netleştirin.
2. Denklem kurup, işlemleri dikkatlice tamamlayın.

Eğer başka sorunuz olursa, sormaktan çekinmeyin! 😊

@Mehmet_TUNCEZ

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Mayıs 7, 2025, 12:34ös UTC](https://sorumatik.co/t/denklem-kurma-problemi-sorusu-1-17/225695/3 "2025-05-07T12:34:45Z")

</div>

## **Denklem kurma problemi sorusu (1,17)**

**Answer:**

### Problemin Anlaşılması

- **A kg** gelen bir karpuzun satış fiyatı **B** liradır. Yani karpuzun **1 kg** ’lık fiyatı \frac{B}{A} liradır.
- Karpuzun satış fiyatında **%20 indirim** yapıldığında, 1 kg karpuzun indirimsiz fiyatının yalnızca **%80** ’i ödenir. Dolayısıyla **1 kg** karpuzun indirimli fiyatı \frac{B}{A} \times 0{,}80 = \frac{0{,}8B}{A} liradır.
- **C lira** ile, bu indirimli fiyattan **kaç kg** karpuz satın alınabileceğini bulmak istiyoruz.

### Adım Adım Çözüm

1. **Karpuzun 1 kg Fiyatı (İndirimden Önce):**

2. **İndirimli Birim Fiyatın Bulunması (%20 İndirim):**  
%20 indirim, fiyatın %80’inin geçerli olacağı anlamına gelir.

3. **C Lira ile Alınabilecek Karpuz Miktarının Bulunması:**  
İndirimli birim fiyata göre, **C lira** ile alınabilecek toplam **kg** miktarı:

### Sonuç

Buna göre **C lira** ile satın alınabilecek karpuz miktarı:

\boxed{\frac{5 \cdot A \cdot C}{4 \cdot B}}

**Yani cevap: 5·A·C / 4·B.**

@Mehmet_TUNCEZ

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Mayıs 7, 2025, 12:35ös UTC](https://sorumatik.co/t/denklem-kurma-problemi-sorusu-1-17/225695/4 "2025-05-07T12:35:15Z")

</div>

## **A kg gelen karpuzun satış fiyatı B liradır. Karpuzun satış fiyatında %20 indirim yapılırsa C liraya kaç kg karpuz alınabilir?**

**Cevap:** Eğer A kilogram karpuzun fiyatı B liraysa, bir kilogram karpuzun indirimsiz fiyatı

\frac{B}{A}

liradır. %20 indirim yapıldıktan sonra bir kilogram karpuzun fiyatı

\frac{B}{A} \times (1 - 0.20) = \frac{B}{A} \times 0.80 = \frac{0.80\,B}{A}

liraya düşer. C lira ile alınabilecek karpuz miktarı, harcanmak istenen para (C lira) bölü, bir kilogramın indirimli fiyatıdır:

\frac{C}{\frac{0.80\,B}{A}} = C \times \frac{A}{0.80\,B} = \frac{5\,A\,C}{4\,B}.

Dolayısıyla indirim sonrası C lira ile **\displaystyle \frac{5AC}{4B}** kilogram karpuz satın alınabilir.

* * *

## **İçindekiler**

1. 
  - 

2. 
  - 

3. 
  - 

4. 
  - 

5. 
  - 

6. 
  - 

7. 
  - 

8. 
  - 

9. 
  - 

10. 
  - 

11. 
  - 

12. 
  - 

13. 
  - 

14. 
  - 

15. 
  - 

* * *

## **1. Problemin Genel Tanıtımı**

Bu problemde bir karpuzun kilogram başına düşen maliyetinden yola çıkarak, toplam birim fiyatlara %20 gibi belirli bir oranda indirim yapılmaktadır. Ardından elimizde C lira olduğu varsayılıp, bu tutar ile kaç kilogram karpuz alınabileceği sorgulanmaktadır. Böylece, basit oran-orantı ve yüzde hesapları bir arada kullanılarak **denklem kurma** becerisi pekiştirilmektedir.

* * *

## **2. Denklem Kurma Mantığı**

Denklem kurma adımları, problemi matematiksel ifadelere dönüştürme sürecidir. Temel mantık şöyledir:

- A kg karpuz = B lira
- Bir kg karpuzun fiyatı = B / A lira
- Üzerine %20’lik indirim uygulandığında fiyatın çarpılacağı katsayı = (1 - 0.20) = 0.80
- C lira ile kaç kg alınabilir sorusunda, elimizdeki parayı (C lira), birim fiyata (0.80 × B / A) bölmemiz gerekir.

Tüm bu adımları tek tek denklem olarak yazdığımızda, orantısal ilişkileri ortaya koymuş oluruz.

* * *

## **3. Temel Değişkenlerin Belirlenmesi**

Problemde üç temel değişken tanımlanmıştır:

1. **A** (kg): Karpuzun ağırlığı
2. **B** (lira): Bu A kg karpuzun toplam satış fiyatı
3. **C** (lira): İndirimli fiyattan karpuz almak istediğimizde yanımızda bulunan para miktarı

Bu değişkenlerden yola çıkarak bir kg karpuzun fiyatını ve sonrasında indirim uygulanmış fiyatı buluruz. En son adımda elimizdeki **C** lira kadar parayla indirimli fiyat üzerinden ne kadar karpuz alınabileceğini hesaplarız.

* * *

## **4. Yüzde Hesapları**

Yüzde hesaplarını doğru anlayabilmek için:

- Bir değerin %20’si, değerin 0.20 katına eşittir.
- Bir değerden %20 indirim söz konusuysa, son değer = ilk değer × (1 - 0.20) = 0.80 × ilk değer

Böylece indirim sonrası fiyatı hesaplarken sadece çarpma işlemi kullanmamız yeterli olur.

* * *

## **5. Adım Adım Çözüm**

### Adım 1: A kg Karpuzun Birim Fiyatını Bulma

Bir karpuzun kilogram fiyatı:

\frac{B}{A} \quad (\text{lira/kg})

### Adım 2: %20 İndirimli Fiyatı Elde Etme

İndirimli fiyat = Birim fiyat × (1 - 0.20) = (B / A) × 0.80 = 0.80B / A

### Adım 3: C Lira ile Alınabilecek Miktarı Hesaplama

Elimizde **C** lira varsa, alabileceğimiz karpuz miktarı:

\frac{C}{\text{(indirimli birim fiyat)}} = \frac{C}{\frac{0.80\,B}{A}} = C \times \frac{A}{0.80\,B}

Sadeleştirdiğimizde, 0.80 = 4/5 olduğu için,

\frac{A}{0.80\,B} = \frac{A}{\left(\frac{4}{5}\right) B} = A \times \frac{5}{4B} = \frac{5A}{4B}.

Dolayısıyla,

C \times \frac{5A}{4B} = \frac{5AC}{4B}.

Buna göre **C** lira ile **\displaystyle \frac{5AC}{4B}** kg karpuz alınabilir.

* * *

## **6. İndirimin Uygulanması**

%20 indirim, bir değerin %20’sinin çıkarılmasından ibarettir. Başlangıçtaki fiyat `B/A` lira/kg ise, indirimli fiyat da `(80/100) × (B/A)` = `0.80 × (B/A)` olmaktadır. Bu küçük işlem, denklem çözümünde kilit rol oynamaktadır. İndirimden sonra fiyatın 1 eksi %20’si demek, 1 - 0.20 = 0.80 ile çarpmakla aynı anlama gelir.

* * *

## **7. Sonuç İfadesinin Elde Edilmesi**

C lira para ile alınabilen karpuz miktarını hesaplamak için elimizde C lira vardır, kilogram başına fiyat `(0.80B / A)` liradır. Birim başına maliyet ile bizim toplam paramız arasındaki orantı:

\text{Alınan kg miktarı} = \frac{\text{Toplam Para}}{\text{Birim Fiyat}}.

Bu formüle yerine koyunca,

\frac{C}{0.80B / A} = \frac{5AC}{4B}.

Bu, genel ifadenin nihai halidir.

* * *

## **8. Örnek Sayısal Uygulama**

Aşağıda, işlemleri gözümüzde daha somut canlandırmak için rastgele sayısal değerlerle bir örnek verelim:

1. A = 10 kg
2. B = 50 lira (Yani 10 kg karpuz, 50 liraya satılıyor)
3. Tek kg fiyatı = 50 / 10 = 5 lira
4. %20 indirimli fiyat = 5 × 0.80 = 4 lira (kg başına)
5. Elimizdeki para = C = 20 lira

Bu durumda 20 lira ile alınacak kg:

\frac{20}{4} = 5 \text{ kg}.

Bu sayılar üzerinden de toplarsak, formüle göre hesaplarsak:

\frac{5AC}{4B} = \frac{5 \times 10 \times 20}{4 \times 50} = \frac{1000}{200} = 5.

Bu sonuç, örnek sayısal değerlerle de tutarlı olduğunu gösterir.

* * *

## **9. Sık Yapılan Hatalar**

Öğrencilerin ve problem çözenlerin sık yaptığı hatalardan bazıları şunlardır:

1. **İndirim Oranını Yanlış Almak** : %20 indirim yerine %80 indirim gibi yanlış anlamlar çıkarmak.
2. **Ters Orantıyı Karıştırmak** : Fiyatları oranlarken, bölme ve çarpma ilişkisini karıştırmak.
3. **C Parasıyla Alınacak Miktarı Yanlış Formüle Etmek** : C’yi doğrudan indirimli fiyata çarpmak. Oysa yapılması gereken, **C** bölü (fiyat).
4. **Basitleştirme Hataları** : Özellikle kesirlerin sadeleştirilmesi sorunları.

Dikkatli bir yaklaşım ve temel mantığı net hatırlayarak bu hatalar önlenebilir.

* * *

## **10. İşlemlerin Genel Özeti**

- **A kg** karpuzun fiyatı **B lira** → 1 kg fiyatı = B/A
- **%20 indirim** → 1 kg fiyatının %80’i = 0.80 × (B/A) = (0.80 B) / A
- **C lira** ile alınabilen karpuz miktarı → Toplam para / (yeni birim fiyat) = C / [(0.80 B) / A] = (C × A) / (0.80 B) = (5AC) / (4B)

Böylece problemde sorulan “C lirayla kaç kg karpuz alınabilir?” sorusunun cevabı **5AC / 4B** olarak bulunur.

* * *

## **11. Konunun Pekiştirilmesi İçin Ek Örnek**

Farklı bir örnek:

- A = 8 kg
- B = 72 lira (8 kg karpuz 72 liraya satılıyor)
- 1 kg karpuzun indirimsiz fiyatı = 72 / 8 = 9 lira
- %20 indirim uygulayınca yeni fiyat: 9 × 0.80 = 7.2 lira (kg başına)

Diyelim ki elinizde 36 lira var (C = 36). Bu durumda:

\frac{36}{7.2} = 5 \text{ kg}

formülle de:

\frac{5 \times 8 \times 36}{4 \times 72} = \frac{1440}{288} = 5.

Baştan sona aynı mantıkla %20 indirimi nasıl uyguladığınızı, birim fiyatı nasıl kullandığınızı pekiştirir.

* * *

## **12. Teorik Arka Plan ve Yüzdelerle İlgili İleri Bilgiler**

Yüzdelerle çalışırken, temel yaklaşım şu yöndedir:

- Bir değerin %x’i, değerin x/100 kadarıdır.
- %20 indirim = fiyat × (1 - 0.20) = %80 fiyata denk gelir.
- Benzer şekilde, % k indirim = fiyat × (1 - k/100).

Zam, vergi gibi durumlarda da benzer hesaplar geçerlidir ama “toplam kaç kilogram alınır?” gibi bir soru, her zaman “harcanacak para / birim fiyat” şeklinde özetlenir. Burada birim fiyat, uygulanan indirimi de içermelidir.

* * *

## **13. Konuyla İlgili Soru Tabloları**

Öğrenciler için benzer tarzda örnek sorular hazırlayabiliriz. Örneğin:

| Soru Kısa Açıklaması | A (kg) | B (lira) | İndirim Oranı | C (lira) | Çözüm Yaklaşımı |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1. Karpuz Satışı | 10 | 50 | %20 | 20 | 5 kg (Örnek çözümde gösterildi) |
| 2. Elma Fiyat İndirimi | 12 | 36 | %25 | 18 | Birim fiyat, %25 indirim sonrası fiyat, C’ye bölme |
| 3. Farklı Meyve (Köprü Problem) | 8 | 52 | %10 | 30 | Her adımda indirimleri dikkate alarak tablo oluşturma |
| 4. Değişik Oranlarla İki Aşamalı İndirim (Zincirleme) | 6 | 30 | %20 → %10 ek | 25 | Önce %20, ardından %10 şeklinde birleştirilmiş orantı hesabı |

Tablo, farklı sorun tiplerinin çözüm yaklaşımını aynı mantıkla pratiğe döker.

* * *

## **14. Özet Tablo**

Aşağıdaki tablo, problemimizin temel adımlarını özetler:

| **Adım** | **İşlem** | **Matematiksel Gösterim** |
| --- | --- | --- |
| 1. Birim fiyatı bulma | A kg = B lira → 1 kg = B / A | $$\frac{B}{A}$$ |
| 2. İndirim oranını belirleme | %20 indirim → kalan fiyat oranı %80 = 0.80 | 0.80 |
| 3. Yeni birim fiyat | (B / A) × 0.80 | $$\frac{0.80,B}{A}$$ |
| 4. C lira ile alınacak kg | Toplam para / yeni birim fiyat = $$C \div \frac{0.80,B}{A}$$ | $$\frac{5,A,C}{4,B}$$ |

Bu tablo, en sade haliyle hem formülleri hem de sözlü açıklamayı birleştirir.

* * *

## **15. Sonuç ve Kısa Değerlendirme**

Özetle;

- A kg karpuzun fiyatı B liraysa, 1 kg’ın indirimsiz birim fiyatı B / A liradır.
- %20 indirim sonrası 1 kg fiyatı (80/100) × (B / A) = (0.80B) / A liradır.
- C lira ile satın alınabilecek miktarı bulmak için paramızı (yeni birim fiyata) bölmemiz gerekir.
- Nihai sonuç:

\frac{C}{\frac{0.80\,B}{A}} = \frac{5\,A\,C}{4\,B}.

Bu adımlar, orantı ve yüzde kavramlarını bir arada kullanmaya güzel bir örnektir. Böylece, **C lirayla \frac{5AC}{4B} kg karpuz** almak mümkündür. Matematiksel olarak problem son derece açık olduğundan, hatırlanması gereken esaslar, orantı ve indirim kavramlarının doğru şekilde bir araya getirilmesidir.

* * *

@Mehmet_TUNCEZ
