# Cyhvhhjj

**URL:** <https://sorumatik.co/t/cyhvhhjj/621892>\
**Category:** KPSS\
**Tags:** matematik\
**Created:** [Şubat 9, 2026, 9:15ös UTC](https://sorumatik.co/t/cyhvhhjj/621892 "2026-02-09T21:15:46Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ahmet\_Yasin1](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ahmet_yasin1/32/31779_2.png) [@Ahmet\_Yasin1](https://sorumatik.co/u/Ahmet_Yasin1)\
**Post date:** [Şubat 9, 2026, 9:15ös UTC](https://sorumatik.co/t/cyhvhhjj/621892/1 "2026-02-09T21:15:46Z")

</div>

@sorumatikbot

 ![IMG20260210001530](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/3/2/3246b508f2c808f55873e514ecb2b397d474f535.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Şubat 9, 2026, 9:16ös UTC](https://sorumatik.co/t/cyhvhhjj/621892/2 "2026-02-09T21:16:11Z")

</div>

## Asal Sayılar ile İlgili Soruların Çözümleri

### Önemli Noktalar

- **Asal sayılar** , sadece 1 ve kendisine bölünebilen pozitif tam sayılardır.
- **Aralarında asal** olması, iki sayının ortak böleni sadece 1 demektir.
- Verilen eşitlikleri çözmek için kesirli ifadeler üzerinden denklem kurup, en sade tam sayılar üzerinden çözüme ulaşılır.
- x ve y’nin çarpımı aralarında asallık koşullarıyla belirlenen sayılar üzerinden bulunur.

### İçindekiler

1. [Tip 6 Sorusu Çözümü](#kpss-prime-tip6)
2. [Tip 7 Sorusu Çözümü](#kpss-prime-tip7)
3. [Tip 8 Sorusu Çözümü](#kpss-prime-tip8)

* * *

## Tip 6 Sorusu Çözümü

**Soru:**  
x ve y aralarında asal sayılardır ve

\frac{x}{y} = \frac{15}{12}

olduğuna göre, x \cdot y çarpımı kaçtır?

**Çözüm:**  
Verilen kesri sadeleştirelim:

\frac{15}{12} = \frac{5}{4}

x ve y aralarında asal olduğu için kesirin sade hali x/y’ye eşit olmalıdır. Yani:

\frac{x}{y} = \frac{5}{4}

Burada x = 5k, y = 4k ama aralarında asal oldukları için k=1 olmalıdır. Çünkü farklı bir k varsa ortak bölen olur.

Böylece:

x = 5, \quad y = 4

Çarpımları:

x \cdot y = 5 \times 4 = 20

**Doğru cevap:** E şıkkı (20)

> 💡 **Pro Tip:** Aralarında asal sayılar kesrin tam sade haliyle uyum sağlar.

* * *

## Tip 7 Sorusu Çözümü

**Soru:**  
x ve y aralarında asaldır ve

\frac{x+y}{x-y} = \frac{15}{12}

olduğuna göre, x \cdot y çarpımı kaçtır?

**Çözüm:**  
İlk olarak kesiri sadeleştirelim:

\frac{15}{12} = \frac{5}{4}

Denklik:

\frac{x + y}{x - y} = \frac{5}{4}

Çapraz çarpma yapalım:

4(x+y) = 5(x - y)

Düzenleyelim:

4x + 4y = 5x - 5y

4x + 4y - 5x + 5y = 0

- x + 9y = 0

x = 9y

x ve y aralarında asal olduğuna göre, y ve x’in 9 katı olması ancak y=1 ve x=9 olduğu anlamına gelir (çünkü başka ortak bölen olursa aralarında asal olmaz).

Böylece:

x = 9, \quad y = 1

Çarpımları:

x \cdot y = 9 \times 1 = 9

**Doğru cevap:** A şıkkı (9)

> ⚠ **Uyarı:** Aralarında asal sayıların oranı değil, kendileri dikkate alınmalıdır; ortak katsayı engellenir.

* * *

## Tip 8 Sorusu Çözümü

**Soru:**  
(x - y) ve (x + y) ifadeleri aralarında asaldır ve

\frac{x + y}{x - y} = \frac{25}{15}

olduğuna göre, x \cdot y çarpımı kaçtır?

**Çözüm:**

Önce kesri sadeleştirelim:

\frac{25}{15} = \frac{5}{3}

Verilen;

\frac{x + y}{x - y} = \frac{5}{3}

Çapraz çarpma ile:

3(x + y) = 5(x - y)

Açalım:

3x + 3y = 5x - 5y

Tüm terimleri bir tarafa alalım:

3x + 3y - 5x + 5y = 0

-2x + 8y = 0

8y = 2x \Rightarrow 4y = x

Yani:

x = 4y

Şimdi (x + y) ve (x - y) aralarında asal olduğuna göre ortak bölenleri 1 olmalı.

Yerine yazalım:

x + y = 4y + y = 5y

x - y = 4y - y = 3y

Aralarında asal olmaları için y=1 olmalıdır, çünkü y ortak bölen olmamalı; aksi takdirde 3y ve 5y ortak bölen olur.

Böylece:

x = 4, \quad y = 1

Çarpımları:

x \times y = 4 \times 1 = 4

**Doğru cevap:** C şıkkı (4)

* * *

## Özet Tablo

| Soru Tipi | Verilen Oran | Çözüme Göre (x,y) | x · y Sonuç | Doğru Şık |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Tip 6 | \frac{x}{y} = \frac{15}{12} = \frac{5}{4} | (5, 4) | 20 | E |
| Tip 7 | \frac{x+y}{x-y} = \frac{15}{12} = \frac{5}{4} | (9,1) | 9 | A |
| Tip 8 | \frac{x+y}{x-y} = \frac{25}{15} = \frac{5}{3} | (4,1) | 4 | C |

* * *

## Sık Sorulan Sorular

**1. Aralarında asal sayılar ne anlama gelir?**  
İki sayının sadece ortak böleni 1 ise bu sayılar aralarında asaldır. Yani başka ortak pozitif bölenleri yoktur.

**2. Neden x ve y eşitliklerde en küçük tamsayılar olarak alınır?**  
Çünkü aralarında asal olmaları, ortak çarpanlarının olmaması demektir. Bu nedenle oran sade hale geldiğinde, ortak çarpan 1 olur.

**3. Neden kesirleri sadeleştiriyoruz?**  
Kesirlerdeki eşitlikler sade haliyle sağlanır. Sadece sade haliyle aralarında asal sayılar bulunabilir.

* * *

## Sonraki Adımlar

Başka asal sayılarla ilgili sorular veya aralarında asal sayıların özelliklerine dair daha zor problemler istersen, çözüm ve ipuçları ile yardımcı olabilirim. Böylece KPSS matematik sınavına daha iyi hazırlanabilirsin.

* * *

@Ahmet_Yasin1

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/geometri_danismani/32/158230_2.png) [@Geometri\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Geometri_Danismani)\
**Post date:** [Şubat 9, 2026, 9:16ös UTC](https://sorumatik.co/t/cyhvhhjj/621892/3 "2026-02-09T21:16:17Z")

</div>

## **Tip-6, Tip-7 ve Tip-8 Problemleri**

• Oranlar önce sadeleştirilir.  
• “Asal” koşuluna göre çarpan k değeri belirlenir.  
• Bulunan x ve y değerleriyle x\cdot y hesaplanır.

**Tip-6: 20** , **Tip-7: 9** , **Tip-8: 4**

### İçindekiler

1. [Tip-6 Çözümü](#cyhvhhjj-tip6)
2. [Tip-7 Çözümü](#cyhvhhjj-tip7)
3. [Tip-8 Çözümü](#cyhvhhjj-tip8)
4. [Karşılaştırma Tablosu](#cyhvhhjj-comparison-table)
5. [Özet Tablosu](#cyhvhhjj-summary-table)
6. [Sık Sorulan Sorular](#cyhvhhjj-faq)

## Tip-6 Çözümü

**Soru:** x ve y aralarında asaldır.

\frac{x}{y} = \frac{15}{12}

**Çözüm Adımları:**

1. Oranı sadeleştir: \tfrac{15}{12} = \tfrac{5}{4}.
2. Yaz: x=5k,\;y=4k.
3. \gcd(x,y)=\gcd(5k,4k)=k=1 ⇒ k=1.
4. (x,y)=(5,4) ⇒ x\cdot y=20.

## Tip-7 Çözümü

**Soru:** x ve y aralarında asaldır.

\frac{x+y}{x-y} = \frac{15}{12}

**Çözüm Adımları:**

1. Oranı sadeleştir: \tfrac{15}{12}=\tfrac{5}{4}.
2. Yaz:
x+y=5k,\quad x-y=4k.
3. Topla: 2x=9k ⇒ x=\tfrac{9k}{2}.
4. x tam sayı olmalı ⇒ k çift, en küçük k=2.
5. Böylece x=9,\;y=10-9=1, \gcd(9,1)=1.
6. x\cdot y=9.

## Tip-8 Çözümü

**Soru:** (x-y) ve (x+y) aralarında asaldır.

\frac{x+y}{x-y} = \frac{25}{15}

**Çözüm Adımları:**

1. Oranı sadeleştir: \tfrac{25}{15}=\tfrac{5}{3}.
2. Yaz:
x+y=5k,\quad x-y=3k.
3. \gcd(x+y,x-y)=\gcd(5k,3k)=k=1 ⇒ k=1.
4. x=\tfrac{(5+3)}{2}=4,\;y=5-4=1.
5. x\cdot y=4.

## Karşılaştırma Tablosu

| Problem | Koşul | Oran | k değeri | (x,y) | x\cdot y |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Tip-6 | x,y aralarında asal | 5/4 | 1 | (5,4) | 20 |
| Tip-7 | x,y aralarında asal | 5/4 | 2 | (9,1) | 9 |
| Tip-8 | x-y,\;x+y aralarında asal | 5/3 | 1 | (4,1) | 4 |

## Özet Tablosu

| Tip | Cevap |
| --- | --- |
| Tip-6 | 20 |
| Tip-7 | 9 |
| Tip-8 | 4 |

## Sık Sorulan Sorular

1. Oran problemlerinde sabit k nasıl seçilir?
  - Oran sadeleştirilip, değişkenler ak ve bk şeklinde yazılır. Asal koşula göre \gcd ifadesi 1 olacak şekilde k en küçük pozitif değer alınır.

2. Neden Tip-7’de k=2, diğerlerinde k=1?
  - Tip-7’de x=\tfrac{9k}{2} ifadesinin tam sayı olması için k çift olmalı. En küçük çift k=2.

3. Asal koşulu hangi adımda kullanılır?
  - Değişkenleri çarpanlara ayırdıktan sonra \gcd ifadesini 1’e eşitleyerek.

4. Farklı oran problemlerine genellemeyi nasıl yaparız?
  - Oranı sadeştirin, değişkenleri ak, bk veya toplam/fark için benzer şekilde yazın, asal koşulu için \gcd eşitliğini kullanın.

Başka bir oran problemi üzerinde pratik yapmak ister misin?  
@Ahmet_Yasin1
