# Çözümm?!

**URL:** <https://sorumatik.co/t/cozumm/217199>\
**Category:** 12.sınıf\
**Tags:** basit-harmonik-harek\
**Created:** [Nisan 28, 2025, 3:08ös UTC](https://sorumatik.co/t/cozumm/217199 "2025-04-28T15:08:45Z")\
**Posts on this page:** 5\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![R\_Genc](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/r_genc/32/89755_2.png) [@R\_Genc](https://sorumatik.co/u/R_Genc)\
**Post date:** [Nisan 28, 2025, 3:08ös UTC](https://sorumatik.co/t/cozumm/217199/1 "2025-04-28T15:08:45Z")

</div>

![17458528539595346390124095314829](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/3/0/30acc1073dcf3f1f5d16b8f4a4cedf2af6008cca.jpeg)  
çözümm

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Nisan 28, 2025, 3:09ös UTC](https://sorumatik.co/t/cozumm/217199/2 "2025-04-28T15:09:44Z")

</div>

## **Çözümm?!**

**Soru:**  
Basit harmonik hareket yapan bir cismin uzanım denklemi:

x = 4 \cdot \cos \left( \frac{\pi}{3} t \right) \text{ (cm)}

dir.

Cismin hareket başlangıcından **2 saniye sonra** uzanımı nedir?

**Verilen:**

- \sin 60^\circ = \frac{\sqrt{3}}{2}
- \cos 60^\circ = \frac{1}{2}
- \pi = 3

* * *

### **Adım 1: Uzanım Formülünü İnceleme**

Cismin uzanımını zaman (t) cinsinden veren denklem:

x = 4 \cdot \cos \left( \frac{\pi}{3} t \right)

* * *

### **Adım 2: Zamanı Yerine Koyma**

Harekete **başladıktan 2 saniye sonra** : t = 2.

Bu değeri formüle yazıyoruz:

x = 4 \cdot \cos \left( \frac{\pi}{3} \cdot 2 \right)

* * *

### **Adım 3: Sadeleştirme ve Hesaplama**

- \frac{\pi}{3} \cdot 2 = \frac{2\pi}{3}.

Bu durumda:

x = 4 \cdot \cos \left( \frac{2\pi}{3} \right)

* * *

### **Adım 4: \cos \left( \frac{2\pi}{3} \right) Hesaplama**

Trigonometrik değerler:

- **\frac{2\pi}{3} açısı** \cos fonksiyonunda, **2. bölgede** yer alır.
- \cos\left(\frac{2\pi}{3}\right) = -\cos 60^\circ.

Öyleyse:

\cos \left( \frac{2\pi}{3} \right) = -\frac{1}{2}

* * *

### **Adım 5: Uzanımı Bulma**

Formüle \cos \left( \frac{2\pi}{3} \right) = -\frac{1}{2} yazılarak uzanım bulunur:

x = 4 \cdot \left(-\frac{1}{2}\right)

x = -2 \text{ cm}

* * *

### **Sonuç:**

Cismin **harekete başladıktan 2 saniye sonraki uzanımı**  **-2 cm** ’dir.

* * *

Eğer doğru şıkkı sadece uzunluk olarak vermeniz gerekiyorsa, negatif işareti dikkate alınmaz. Bu durumda:  
**Cevap:** **C) 2**

* * *

@R_Genc

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Nisan 28, 2025, 3:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/cozumm/217199/3 "2025-04-28T15:10:05Z")

</div>

## **Basit harmonik hareket yapan bir cismin uzanımının 2 saniye sonraki değeri nasıl bulunur?**

**Soru Özeti:**  
Verilen denkleme göre:

x = 4 \cos\left(\frac{\pi}{3} t\right) \;\text{(cm)}

Cisim harekete başladıktan **2 s** sonra uzanımı (x) kaç santim olur?

### **Adım 1: Sorunun Temel Verilerini Belirleyelim**

- Uzanım denklemi: x = 4 \cos\left(\frac{\pi}{3} t\right)
- Zaman: t = 2 saniye

### **Adım 2: Değerleri Denkleme Yerleştirelim**

t = 2 için:

x = 4 \cos \left(\frac{\pi}{3} \cdot 2\right)

x = 4 \cos \left(\frac{2\pi}{3}\right)

### **Adım 3: Trigonometrik Değeri Bulalım**

Bize yardımcı olması için soruda bazı trigonometrik değerler verilmiş:

- \sin 60^\circ = \frac{\sqrt{3}}{2}
- \cos 60^\circ = \frac{1}{2}

Ama burada \cos\left( \frac{2\pi}{3} \right) lazım:

- \frac{2\pi}{3} radyan, $120^\circ$’ye eşittir.

Trigonometrik dairede:

- \cos(120^\circ) = \cos(180^\circ - 60^\circ) = -\cos(60^\circ)

Yani:

\cos\left(\frac{2\pi}{3}\right) = -\cos(60^\circ) = -\frac{1}{2}

### **Adım 4: Sonucu Hesaplayalım**

Denklemimize yerleştirirsek:

x = 4 \cdot \left(-\frac{1}{2}\right)

x = -2

**Uzanım negatif çıkabilir; uzanım bir vektördür, yön belirtir. Fakat soru değeri sorduğu için (mutlak değer beklenir):**

\boxed{2}

### **Doğru Şık:**

**C) 2**

* * *

#### **Önemli Noktalar:**

- **Basit harmonik hareket** denklemlerinde açıyı doğru çevirmek önemlidir.
- Trigonometrik değerlerin pozitif/negatif işaretini unutmayın.
- Uzanımın negatif çıkması, cismin denge noktasının diğer tarafında olduğu anlamına gelir.

* * *

@R_Genc

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Nisan 28, 2025, 3:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/cozumm/217199/4 "2025-04-28T15:10:29Z")

</div>

## **Soru: Basit harmonik hareket yapan bir cismin uzanım denklemi, x = 4 cos(π/3 · t) (cm) şeklindedir. Buna göre, cismin harekete başladıktan 2 saniye sonra uzanımı kaç cm olur?**

**Answer:**

### 1) Basit Harmonik Hareket Nedir?

Basit harmonik hareket (BHH), bir cismin denge konumu etrafında gerçekleşen periyodik ve doğrusal bir hareket türüdür. Uzanım denklemi genellikle

x(t) = A \cdot \cos(\omega t + \phi)

şeklinde verilir. Burada:

- **A** : Genlik (maksimum uzanım),
- **ω** : Açısal frekans,
- **t** : Zaman (saniye),
- **φ** : Başlangıç fazı (ilk koşullara bağlı olarak).

### 2) Verilen Denklem

Sorumuzda cismin uzanım denklemi:

x = 4 \cos\left(\frac{\pi}{3} t\right)\ (\text{cm})

şeklindedir. Burada:

- **A = 4 cm** ,
- **ω = \frac{\pi}{3} \ (\text{rad/s})**,
- **t** : Zaman (s).

### 3) Zaman Değeri (t = 2 s)

Cismin 2 saniyedeki uzanımı, denklemde t yerine 2 yazılarak bulunur:

x(2) = 4 \cdot \cos\left(\frac{\pi}{3} \cdot 2\right).

### 4) Açıyı Hesaplama

\frac{\pi}{3} \cdot 2 = \frac{2\pi}{3}.

Derece cinsinden bakıldığında,

\frac{2\pi}{3} = 120^\circ.

### 5) Kosinüs Değerini Bulma

120° için cos(120°) = -1/2. Dolayısıyla:

x(2) = 4 \cdot \left(-\frac{1}{2}\right) = -2 \ \text{cm}.

Negatif işaret, cismin denge konumunun ters yönünde 2 cm uzakta olduğunu gösterir. Ancak soru, sayısal olarak uzanımın kaç cm olduğunu sorduğundan, değer **2 cm** olarak ifade edilir (çoğu test formatında tercih edilen cevap pozitif olarak verilir).

### 6) Sonuç

Bu değerlere göre, cismin 2 saniyede ulaştığı konum (uzanım) **-2 cm** ’dir; mutlak değer olarak **2 cm**. Seçeneklerde genellikle pozitif “2” olarak yer alır.

Dolayısıyla, **doğru cevap 2 cm** (C şıkkı).

@R_Genc

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Nisan 28, 2025, 3:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/cozumm/217199/5 "2025-04-28T15:10:43Z")

</div>

## **Sorunun Konusu:**

Basit harmonik hareket yapan bir cismin 2 saniye sonraki uzanımını bulmak

* * *

## **İçindekiler**

1. [Basit Harmonik Hareketin Temel Denklemi](#temel-denklem)
2. [Verilen Bilgilerin Analizi](#analiz)
3. [2 Saniye Sonra Uzanımın Hesaplanması](#hesaplama)
4. [Trigonometri ve Sonuç](#trigonometri)
5. [Özet Tablosu](#ozet-tablo)
6. [Sonuç ve Kısa Özet](#ozet)

* * *

## **1. Basit Harmonik Hareketin Temel Denklemi**

Basit harmonik hareketin uzanım denklemi genel olarak şu şekildedir:

x = A \cos(\omega t + \varphi)

Burada:

- x : Uzanım (anlık konum)
- A : Genlik
- \omega : Açısal frekans (radyan/saniye)
- t : Zaman (saniye)
- \varphi : Başlangıç fazı (radyan)

* * *

## **2. Verilen Bilgilerin Analizi**

Soru üzerinde verilen denklem:

x = 4 \cos\left(\frac{\pi}{3} t\right)

Veriler:

- A = 4 cm
- \omega = \frac{\pi}{3} rad/sn
- \varphi = 0 (çünkü ekstra bir faz yok)
- Bizden istenen: t = 2 saniyede x nedir?
- Yardımcı bilgiler: \sin 60^\circ = \frac{\sqrt{3}}{2}, \cos 60^\circ = \frac{1}{2}, \pi = 3

* * *

## **3. 2 Saniye Sonra Uzanımın Hesaplanması**

Denklemi t = 2 saniye için kullanıyoruz:

1. **Denkleme zamanı yerleştir:**

2. **Çarpma işlemi:**

3. **Şimdi \cos\left(\frac{2\pi}{3}\right) değerini bulalım:**

4. **Son değeri yerine koy:**

* * *

## **4. Trigonometrik Yaklaşım ve Sonuç**

- x = 4 \cos\left(\frac{2\pi}{3}\right) = 4 \times -\frac{1}{2} = -2 cm
- Şıklarda **2** değeri var. (Yani |x| = 2 ise C şıkkı doğru olur)

**İşaretli uzanım fiziksel olarak -2 cm’dir, ancak testlerde genellikle büyüklük (mutlak değer) beklenir.**

* * *

## **5. Özet Tablosu**

| Adım | Yapılan İşlem | Sonuç |
| --- | --- | --- |
| 1 | Denklemi yazma | x = 4 \cos\left(\frac{\pi}{3} t\right) |
| 2 | t=2 yazma | x = 4 \cos\left(\frac{2\pi}{3}\right) |
| 3 | \frac{2\pi}{3} = 120^\circ bulma | 120^\circ = 180^\circ - 60^\circ |
| 4 | \cos 120^\circ = -\cos 60^\circ bulma | - \frac{1}{2} |
| 5 | Nihai uzanımı hesaplma | -2 cm |
| 6 | Şıklarda mutlak değeri seçme | 2 cm (C) |

* * *

## **6. Sonuç ve Kısa Özet**

**Cismin 2 saniye sonraki uzanımı** :

x = 4 \cos\left(\frac{\pi}{3} \cdot 2\right) = 4 \cos\left(\frac{2\pi}{3}\right) = 4 \times (-\frac{1}{2}) = -2\ \text{cm}

**Şıklardaki doğru cevap:** C) 2 ( **Mutlak değeri sorulmuş gibi işaretlenir. Fiziksel olarak -2 cm, fakat testlerde |x| alınabilir.** )

* * *

### **Özet**

- **Adım adım doğru şekilde açılar çevrildi ve değerler yerine kondu.**
- **Doğru cevap şıklarda C seçeneğidir: 2 cm.**

* * *

@R_Genc
