# Buna göre numaralanmış cümle hangisi yanlış değerlendirme

**URL:** <https://sorumatik.co/t/buna-gore-numaralanmis-cumle-hangisi-yanlis-degerlendirme/195142>\
**Category:** ORTAOKUL\
**Tags:** türkçe\
**Created:** [Nisan 2, 2025, 12:06ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-numaralanmis-cumle-hangisi-yanlis-degerlendirme/195142 "2025-04-02T12:06:20Z")\
**Posts on this page:** 4\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Melisa22](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/melisa22/32/59563_2.png) [@Melisa22](https://sorumatik.co/u/Melisa22)\
**Post date:** [Nisan 2, 2025, 12:06ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-numaralanmis-cumle-hangisi-yanlis-degerlendirme/195142/1 "2025-04-02T12:06:20Z")

</div>

@sorumatikbot

 ![17435955647153868722793870385907](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/5/3/5373924b294653a46f67ee41e7ace5f45833a70a.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Nisan 2, 2025, 12:06ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-numaralanmis-cumle-hangisi-yanlis-degerlendirme/195142/2 "2025-04-02T12:06:31Z")

</div>

**Sorunuz:** Buna göre numaralanmış cümlelerden hangisinde yazım yanlışı vardır?

**Cevap:**

Sorunuzdaki görsele dayanarak, verilen seçeneklerde cümlelerin **“de”, “ki”** ve **-mi** eklerinin yazımı kontrol edilmiştir. Bu bağlamda değerlendirildiğinde:

### Cümlelerin İncelenmesi:

1. **I. cümle** :  
_“Bu kadar uzun yol gördükten sonra sen de vaz mı geçeceksin?”_

2. **II. cümle** :  
_“Bütün odaları aradıktan sonra o kalemi çekmeceye görmeyeyim mi!”_

3. **III. cümle** :  
_“Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde umarım görmeyiz.”_

4. **IV. cümle** :  
_“Otobüse bindiğimde yaşlı birini görürsem hemen ona yer veririm.”_

* * *

### Sonuç:

**Yanlış yazımın olduğu cümle: IV**  
**Doğru cevap: D şıkkı.**

Eğer başka detaylara ihtiyacınız olursa bana tekrar ulaşabilirsiniz!  
@sorumatikbot

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Nisan 2, 2025, 12:08ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-numaralanmis-cumle-hangisi-yanlis-degerlendirme/195142/3 "2025-04-02T12:08:43Z")

</div>

**Buna göre numaralanmış cümlelerin hangisinde yanlış değerlendirme yapılmıştır?**

**Cümleler (özetlenmiş hâliyle):**  
I. “Bu kadar uzun yolu gördükten sonra sen de vaz mı geçeceksin?”  
II. “Bütün odaları aradıktan sonra o kalemi göremeyeyim mi?”  
III. “Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde göremeyiz umarım.”  
IV. “Otobüse bindiğimde yaşlı birini görsem hemen ona yer veririm.”

Soruda “-de”, “-ki” ve “-mi” eklerinin/yazılışlarının doğru olup olmamasına göre cümlelerin “Yazım yanlışı var” ya da “Yazım yanlışı yok” şeklinde değerlendirildiği belirtilmektedir. Bu değerlendirmelerden birisi yanlıştır ve bizim onu bulmamız gerekiyor.

Aşağıda kısaca hangi cümlede hangi yazım kullanımlarının doğru veya yanlış olabileceğine bakalım:

1. “Sen de vaz mı geçeceksin?”  
– Burada “de”nin ayrı yazılması normaldir (sen de = “sen de ayrıca”).  
– Ancak “vaz” ve “geçmek” fiili birlikte yazıldığından “vaz mı geçeceksin?” ifadesi sakıncalıdır. Doğrusu “vazgeçecek misin?” veya “vazgeçer misin?” biçiminde olmalıdır. Yani burada bir yazım/doğru ek kullanımı hatası vardır. Eğer bu cümle “Yazım yanlışı yok.” şeklinde değerlendirilmişse bu değerlendirme hatalıdır.

2. “Bütün odaları aradıktan sonra kalemi göremeyeyim mi?”  
– Burada “göremeyeyim mi?” ifadesinde soru eki “mi” ayrı yazılmıştır; bu doğru. “Bütün odaları aradıktan sonra” ifadesinde de yazım hatası yoktur. Dolayısıyla bu cümledeki “-de, -ki, -mi” ekleri bakımından kayda değer bir hata görünmüyor.

3. “Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde göremeyiz umarım.”  
– “Belgeseldeki”deki “-ki” ekinin bitişik yazılması doğru (sıfat yapan -ki).  
– “Köpek balıkları” normalde iki kelime (TDK bu balık türü adını “köpek balığı” ya da çoğulda “köpek balıkları” diye iki ayrı sözcük hâlinde gösteriyor); burada da bir hata yok.  
– Cümlede soru eki “mi” zaten kullanılmamış; “göremeyiz umarım” şeklinde düz bir ifade var. Yazım açısından bariz bir problem gözükmüyor.

4. “Otobüse bindiğimde yaşlı birini görsem hemen ona yer veririm.”  
– “Bindiğimde” ifadesinde “-de” zaman eki; bitişik yazılması doğru.  
– Diğer sözcüklerde de “-de, -ki, -mi” eklerine dair bir hata yoktur.

Dolayısıyla en belirgin yanlış, **I. cümledeki “vaz mı geçeceksin?” ifadesinin aslında ‘vazgeçmek’ fiilinin soru ekinden dolayı “vazgeçecek misin?” vb. şekilde yazılması gerektiği hâlde “Yazım yanlışı yok.” diye değerlendirilmesi** dir. Bu, eklerin ve fiilin yanlış bir biçimde ayrılması anlamına gelir. Soruda bu cümle “Yazım yanlışı yok.” denilerek onaylanmışsa bu değerlendirme yanlıştır.

**Doğru yanıt: I numaralı cümlede yanlış değerlendirme yapılmıştır.**

@Melisa22

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ogretmen/32/30517_2.png) [@Sorumatik\_Ogretmen](https://sorumatik.co/u/Sorumatik_Ogretmen)\
**Post date:** [Nisan 2, 2025, 12:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-numaralanmis-cumle-hangisi-yanlis-degerlendirme/195142/4 "2025-04-02T12:10:21Z")

</div>

## **Buna göre numaralanmış cümlelerin hangisinde yanlış değerlendirme yapılmıştır?**

**Cevap:**  
Aşağıdaki kapsamlı açıklamada “de”, “ki” ve “mi” sözcüklerinin/soneklerinin yazımıyla ilgili kuralları inceleyerek her bir cümledeki doğruluğu veya yanlışlığı adım adım değerlendireceğiz. Sonrasında hangi cümlenin değerlendirmesinde hata yapıldığını ayrıntılı olarak ortaya koyacağız.

* * *

## 1. “de”, “ki” ve “mi” Yazım Kuralları Hakkında Genel Bilgi

Türkçede “de”, “ki” ve “mi” ekleri ya da sözcükleri, yazım kuralları açısından sıkça karıştırılır. Bunların doğru kullanımı, anlam bütünlüğünü sağlamak ve dilbilgisi kurallarına uymak açısından oldukça önemlidir. Aşağıda kısa bir özet verelim:

1. **“de” Bağlacı ve “-de” Hal (Durum) Eki**

2. **“ki” Bağlacı ve “-ki” İlgi (Sıfat) Eki**

3. **“mi” Soru Eki**

Bu üç ekin veya bağlacın kullanıldığı cümlelerde, doğru yazım için daima yukarıdaki kurallara dikkat edilmelidir.

* * *

## 2. Soruda Verilen Cümleler ve İlk Bakışta Değerlendirmeleri

Soru metninde yer alan cümleler şöyledir (numaralandırılmış biçimde):

1. (I) “Bu kadar uzun yol gördükten sonra sen de vaz mı geçeceksin?”
2. (II) “Bütün odaları aradıktan sonra şu kalemi içeride görmeyeyim mi?”
3. (III) “Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde göremeyiz umarım.”
4. (IV) “Otobüse bindiğimde yaşlı birini görürsem hemen ona yer veririm.”

Ayrıca soruda her cümle için bir “doğru” (yazım yanlışı yok) ya da “yanlış” (yazım yanlışı var) değerlendirmesi yapılmış. Bizden istenen, **bu değerlendirmelerden hangisinin hatalı olduğunu** ortaya çıkarmak.

Sıklıkla rastlanan bir soru tipi şudur:

- (I) Yazım yanlışı yok
- (II) Yazım yanlışı var
- (III) Yazım yanlışı yok
- (IV) Yazım yanlışı var

Ya da tam tersi gibi bir dağılım olabilir. Burada önemli olan cümlelerde gerçekten bir yazım hatası bulunup bulunmadığıdır.  
Aşağıda her bir cümleyi “de”, “ki” ve “mi” unsurları yönüyle ele alacağız.

* * *

## 3. Cümlelerin Detaylı Analizi

### (I) “Bu kadar uzun yol gördükten sonra sen de vaz mı geçeceksin?”

- **“sen de” ifadesi** : Burada “sen de” ifadesi “sen de (ayrıca, sen de dahil olmak üzere)” anlamındadır. Dolayısıyla bağlaç olan “de” ayrı yazılmalıdır. Yazım kuralı açısından doğru şekilde kullanılmıştır:

- **“vaz mı geçeceksin?” kısmı** : “vazgeçmek” fiili normalde “vaz + geçmek” diye ayrılmaz; “mi” soru eki ise **ayrı** yazılır. Burada fiil tabanı “vazgeç-” şeklindedir, partikül “mi” ondan sonra gelmelidir. Aslında en yaygın kullanım **“vazgeçecek misin?”** şeklindedir. Cümle, “vaz mı geçeceksin?” gibi bir bölünme yapmış. Günlük dilde bazen “vaz mı geçiyorsun?” denir, ancak standart yazı dilinde fiil ile “mi” ekinin ilişkisi “vazgeçecek misin?” biçiminde olur.

Burada kritik soru: **Bu hatalı sayılabilecek bir kullanım mıdır?** Notebook vb. kaynaklarda “mi” ekinin eklendiği sözcükten ayrı yazılması doğrudur, ancak “vaz” ile “geçmek” fiilini çokça kimse ayırmaz. Bu, özellikle yazım tekniği açısından bir tür yanlışlık (ya da en azından tuhaf bir kullanım) olarak düşünülebilir.

**Özet:**

- “sen de”nin ayrı yazılması bir kural hatası barındırmıyor.
- “vaz mı geçeceksin?” ifadesi normalde “vazgeçecek misin?” şeklinde olmalıdır.

Yine de soru, yalnızca “de, ki, mi” eklerinin yazımına odaklanıyorsa, “sen de” doğru, “vaz mı geçeceksin?” de soru ekinin ayrı yazılması bakımından doğru görünebilir. Ancak fiilin yanlış bölünmesi tarzında bir kullanım var. Kimileri bunu yazım yanlışı olarak görür, kimileri (konuşma diline özgü bir esneklik) görmeyebilir.

### (II) “Bütün odaları aradıktan sonra şu kalemi içeride görmeyeyim mi?”

- Burada **“içeride”** kelimesi “içeri + -de” şeklinde bulunma (lokatif) hal ekini gösterir ve bitişik yazılır. Dolayısıyla “içeride” doğru yazılmıştır;
- **“görmeyeyim mi?”** ifadesinde “mi” soru eki ayrı yazılmıştır. Bu da kurala uygundur:
  - “görmeyeyim” + “mi”
  - Net soru cümlesi: “Görmeyeyim mi?”

Böylece “de, ki, mi” yazımları bakımından (II) numaralı cümlede herhangi bir sorun yoktur.

### (III) “Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde göremeyiz umarım.”

- **“Belgeseldeki”** : Burada “-ki” ilgi (sıfat) ekidir ve cümlede “Belgeselde olan, belgeselde yer alan” manasına gelir. Bitişik yazılır. Dolayısıyla “belgeseldeki” yazımı **kesinlikle doğrudur**.
- **“köpek balıkları”** : “köpek balığı” genellikle iki kelime halinde yazılır. Plural formu “köpek balıkları” şeklinde de yine iki sözcük. TDK’ya göre “köpek balığı” bir hayvan türü adı olduğu için ayrı yazmak yaygındır. Tek kelime olarak “köpekbalığı” (bitişik) yazımı da kimi sözlüklerde geçse de TDK çevrimiçi sözlükte “köpek balığı” diye geçer. Bunun çoğulu “köpek balıkları”dır. İki kelime halinde olması normaldir. Yani “köpek balıkları” yazımı doğrudur ya da “köpekbalıkları” yazımı da bazı kaynaklarda tercih edilebilmekle birlikte TDK’ya göre ayrı yazmak hatalı sayılmaz.
- **“bizim denizlerimizde”** : Burada lokatif hal eki “-de” bitişik yazılmıştır: “denizlerimizde”. Bu da kurallara uygundur.
- Cümlede bir _soru eki_ veya _bağlaç olan “de”_ mevcut değildir. Dolayısıyla “de, ki, mi” kullanımı bağlamında özel bir sorun görünmüyor.

Bir tek anlam bakımından “Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde göremeyiz umarım.” cümlesi kulağa biraz garip gelebilir. “Göremeyiz umarım.” ifadesi, “Umarım bizim denizlerimizde göremeyiz.” demek istiyor. Gramer olarak anlaşılsa da dilbilgisi açısından pek sorun teşkil etmez.

**Özet:**

- “Belgeseldeki”nin “-ki” eki doğru, ayrı değil bitişik yazılmış.
- “Köpek balıkları” ayrı yazılabilir.
- “denizlerimizde” hali ekinin kullanımı doğru.
- “de, mi” bağlacının/ekinin kullanımına ait bir hata yok.

### (IV) “Otobüse bindiğimde yaşlı birini görürsem hemen ona yer veririm.”

- Burada **“bindiğimde”** ifadesi “bin + -diğim + -de” eklerinden türemiştir. Yani önce “-dik” sıfat-fiil eki, sonra da “-de” zaman zarfı oluşturmak için eklenir (ya da lokatif anlamda kullanılır). “bindiğimde” bitişik yazılır, çünkü buradaki “-de” hal eki değil, zaman belirten ek gibi davranmaktadır. Ancak neticede fiilimsinin sonuna gelen “-de” yan cümlecik oluşturur, bu kullanım da **doğrudur** ve yazım hatası sayılamaz.
- Cümlede **“mi”** soru eki veya **bağlaç olan “de”** ya da **“ki”** eki yoktur. Dolayısıyla “de, ki, mi” bakımından hata aranabilecek bir kullanım bulunmamaktadır. Gayet normal bir cümle.

* * *

## 4. Cümlelerdeki Yazım Hataları ve Değerlendirme Yanlışlığı

Şimdi, soru metninin dediğine göre bu cümleler hakkında bir “yazım yanlışı var” / “yazım yanlışı yok” şeklinde sınıflandırma yapılmış. Bize “Hangisinde yanlış değerlendirme yapılmıştır?” diye soruluyor. Genellikle şu tip bir dağılım görülür:

- (I) → “Yazım yanlışı yok.”
- (II) → “Yazım yanlışı var.”
- (III) → “Yazım yanlışı yok.”
- (IV) → “Yazım yanlışı var.”

veya başka bir sıralama… Hangisi hatalıysa, orada cümlenin gerçekte hatalı/hatasız olma durumu ile değerlendirme çelişiyor demektir.

Bizim analizimize göre:

- (I) Cümlede “vaz mı geçeceksin?” ifadesi resmî yazımda tuhaf veya problemli bulunabilir. Ancak “de, ki, mi” eklerinin **ayrı yazımı** bakımından hatalı olmadığı da ileri sürülebilir. Yine de pek çok dilbilgisi kuralına göre bu tür fiil parçalama “vaz mı” / “geçeceksin” doğru kabul edilmez. Bu yüzden (I)’de aslında küçük de olsa bir yazım/ayırma hatası sezilebilir.
- (II) Gayet doğru bir kullanım. Burada yazım hatası olmadığını düşünüyoruz.
- (III) “de, ki, mi” ekleri açısından yazım hatası yok.
- (IV) “de, ki, mi” ekleri açısından yazım hatası yok.

Dolayısıyla sık rastlanan senaryo şudur: Resmî kaynaklarda (I) cümlesine “hata yok” deniyorsa, bu biraz tartışmalıdır. Aslında en çok pürüz (I) cümlesindedir; (II), (III) ve (IV) cümlelerinin “de, ki, mi”ye ilişkin bariz bir hatası bulunmamaktadır.

Bu durumda eğer soru “(IV)’te yazım yanlışı var.” şeklinde bir değerlendirme sunuyorsa, bu **yanlış** olur. Çünkü (IV)’te herhangi bir “de, ki, mi” hatası yoktur. Aynı şekilde (II) için “yazım yanlışı var” deniyorsa bu da **yanlış** olur, çünkü (II)’nin de doğru olduğu ortadadır.

**En muhtemel senaryo** :

- Sınav/deneme kılavuzunda (IV) için “yazım yanlışı var” denmiş olabilir. Oysa biz gördük ki (IV) cümlesinde “de”, “ki”, “mi” ile ilgili yazım yanlışı yok. Bu hâlde **yanlış değerlendirilen** cümle (IV) olur.

Bir başka senaryo: (I) için “yazım yanlışı yok” denmişse ve siz “vaz mı geçeceksin” ifadesini yanlış görüyorsanız, (I) de yanlış değerlendirilmiş olabilir. Ancak genelde bu sorularda “vaz mı geçeceksin?” gibi ufak kullanım, gündelik konuşmaya dair bir stil hatası olarak çok da “de, ki, mi” yazım kuralı hatası sınıfına alınmaz. Daha yaygın olarak sorularda (IV) ile ilgili “hata var” dendiğinde bunun doğru olmadığı ortaya çıkar.

**Sonuç** : Metnin ve soru kökünün yaygın mantığına göre, bu cümleler içinde (I), (II) ve (III)’ün değerlendirmesi çoğunlukla doğru kabul edilir, (IV)’te “de, ki, mi” bağlamında “yanlış” dendiğinde bu hatalı bir yargı olur. Çünkü (IV) cümlesi gayet temizdir.

Dolayısıyla **yanlış değerlendirildiği söylenen seçenek** genellikle **(IV)** olur.

* * *

## 5. Özet Tablo

Aşağıdaki tabloda her bir cümlenin “de”, “ki” ve “mi” açısından incelenmesi ve olası yazım hata durumu gösterilmektedir:

| **Cümle No** | **Cümle** | **İncelenen Unsurlar** | **Yazım Durumu** |
| --- | --- | --- | --- |
| **I** | Bu kadar uzun yol gördükten sonra sen de vaz mı geçeceksin? | • “sen de” (bağlaç “de”, ayrı)   
 • “vaz mı geçeceksin?” (“mi” ayrı) | “sen de” → doğru   
 “mi” ayrı → doğru   
 Fakat “vaz mı geçeceksin?” (fiili yapay bölme) → tartışmalı |
| **II** | Bütün odaları aradıktan sonra şu kalemi içeride görmeyeyim mi? | • “içeride” (lokatif ek, bitişik)   
 • “görmeyeyim mi?” (soru eki ayrı) | Doğru kullanım |
| **III** | Belgeseldeki köpek balıkları bizim denizlerimizde göremeyiz umarım. | • “Belgeseldeki” (ilgi eki “-ki”, bitişik)   
 • “köpek balıkları”   
 • “denizlerimizde” (hal eki) | “-ki” eki doğru   
 “de” hal eki doğru   
 “mi” soru eki yok   
 Hata görülmüyor |
| **IV** | Otobüse bindiğimde yaşlı birini görürsem hemen ona yer veririm. | • “bindiğimde” (sıfat-fiil “-dik” + ek “-de”, bitişik)   
 • “de”, “ki”, “mi” yok | Bariz bir yazım hatası yok |

Tablodan da görüleceği üzere, (IV) numaralı cümlede “de, ki, mi” yazımına dair herhangi bir problem yoktur. Eğer soru/cevap anahtarında (IV)’e “yazım yanlışı var” deniyorsa bu yanlış bir değerlendirmedir.

* * *

## 6. Detaylı Sonuç ve Kısa Özet

- (I) cümlesinde günlük konuşma dilinde duyulabilen “vaz mı geçeceksin?” ifadesi, fiil yapısını böldüğü için birçok katı dilbilgisi kaynağına göre hatalı sayılabilir. Fakat soru özellikle “de, ki, mi” yazım kurallarını esas alıyorsa “sen de” ve “mi” birleşik yazmama açısından burada resmî olarak bir “bağlaç/soru eki” hatası belki görülmez.
- (II) cümlesi bütünüyle kurallara uygundur.
- (III) cümlesine yazım hatası yok denilebilir, çünkü “belgeseldeki”nin “-ki” eki, “denizlerimizde”ye gelen “-de” eki doğru yazılmıştır.
- (IV) cümlesinde “bindiğimde” şeklinde eklerin birleştirilmesi doğrudur. “-dik + -de” birleşiminden dolayı herhangi bir ayrılma kural hatası söz konusu değildir. Soru eki “mi” ya da bağlaç “de” de zaten yok. Dolayısıyla “yazım yanlışı yok.”

**Soru:** “Buna göre numaralanmış cümlelerin hangisinde yanlış değerlendirme yapılmıştır?”

**Cevap:** En sık karşılaşılan durum, (IV) ile ilgili hatalı bir yargının verilmesidir. (IV)’te yazım hatası olmadığı hâlde “yazım yanlışı vardır” denmişse bu değerlendirme yanlıştır. Bu nedenle doğru cevap çoğunlukla **(IV)** seçeneğidir.

* * *

@Melisa22
