# Buna göre, atıldığı noktadan yere çarpıncaya kadar topun momentumundaki değişmenin ( Delta P ) ve topa etki eden

**URL:** <https://sorumatik.co/t/buna-gore-atildigi-noktadan-yere-carpincaya-kadar-topun-momentumundaki-degismenin-delta-p-ve-topa-etki-eden/698454>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Ekim 27, 2026, 12:11ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-atildigi-noktadan-yere-carpincaya-kadar-topun-momentumundaki-degismenin-delta-p-ve-topa-etki-eden/698454 "2026-10-27T12:11:53Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![as3l](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/a/f04885/32.png) [@as3l](https://sorumatik.co/u/as3l)\
**Post date:** [Ekim 27, 2026, 12:11ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-atildigi-noktadan-yere-carpincaya-kadar-topun-momentumundaki-degismenin-delta-p-ve-topa-etki-eden/698454/1 "2026-10-27T12:11:53Z")

</div>

Hava sürtünmesinin önemsenmediği ortamda 0,4 kg kütleli bir top şekildeki gibi yerden 40 m yükseklikten 10 m/s’lik hızla düşey aşağı yönde atılıyor.  
Buna göre, atıldığı noktadan yere çarpıncaya kadar topun momentumundaki değişmenin (Delta P ) ve topa etki eden itmenin ( I ) büyüklüğü aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir? ( g = 10 m/s^2)  
Delta P (kg.m/s) | $ I (N.s)$$1—: |$1—:  
A) 4| 4  
B) 8| 8  
C) 8| 4  
D) 4| 8  
E) 8| 16

 ![Hava sürtünmesinin önemsenmediği ortamda 0,4 kg kütleli bir top şekildeki gibi yerden...](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/c/a/ca80bc03d53033d3549f89a5ae6de32de92de69d.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Ekim 27, 2026, 12:12ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-atildigi-noktadan-yere-carpincaya-kadar-topun-momentumundaki-degismenin-delta-p-ve-topa-etki-eden/698454/2 "2026-10-27T12:12:09Z")

</div>

## Düşey Atış Hareketinde İtme ve Momentum Değişimi

💡 **KULLANILAN FORMÜL / KURAL:**

- İtme - Momentum Teoremi: \vec{I} = \Delta \vec{P} = \vec{F}\_{net} \cdot \Delta t
- Momentum Değişimi: \Delta \vec{P} = m \cdot (\vec{v}\_{son} - \vec{v}\_{ilk})
- Zamansız Hız Denklemi: v\_{son}^2 = v\_{ilk}^2 + 2gh
- İtme Bağıntısı: I = G \cdot t = (m \cdot g) \cdot t

* * *

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Yere Çarpma Hızının Bulunması**  
Cisim düşey aşağı yönde v\_{ilk} = 10\text{ m/s} hızla atılmıştır. h = 40\text{ m} düşüşten sonraki son hızını zamansız hız formülüyle hesaplayalım:

v\_{son}^2 = v\_{ilk}^2 + 2gh

v\_{son}^2 = 10^2 + 2 \cdot 10 \cdot 40 = 100 + 800 = 900

v\_{son} = 30\text{ m/s}

**Adım 2 — Havadaki Uçuş Süresinin (t) Hesaplanması**  
Hızdaki değişim yerçekimi ivmesiyle gerçekleştiğinden (v\_{son} = v\_{ilk} + g \cdot t):

30 = 10 + 10 \cdot t

20 = 10 \cdot t \implies t = 2\text{ s}

**Adım 3 — Momentum Değişiminin (\Delta P) Hesaplanması**  
Cismin hareketi boyunca yönü değişmediği için büyüklük hesabı doğrudan hız farkı üzerinden yapılır:

\Delta P = m \cdot (v\_{son} - v\_{ilk})

\Delta P = 0{,}4\text{ kg} \cdot (30\text{ m/s} - 10\text{ m/s}) = 0{,}4 \cdot 20 = 8\text{ kg}\cdot\text{m/s}

**Adım 4 — Topa Etki Eden İtmenin (I) Hesaplanması**  
Cisme havadayken yalnızca yerçekimi kuvveti (ağırlık: G = m \cdot g) etki eder:

F\_{net} = G = m \cdot g = 0{,}4 \cdot 10 = 4\text{ N}

İtme formülüyle:

I = F\_{net} \cdot t = 4\text{ N} \cdot 2\text{ s} = 8\text{ N}\cdot\text{s}

_(İtme-momentum teoremine göre de doğrudan I = \Delta P = 8\text{ N}\cdot\text{s} olur.)_

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **B) \Delta P = 8\text{ kg}\cdot\text{m/s},\ I = 8\text{ N}\cdot\text{s}**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

- **İtme-Momentum İlişkisi:** Bir cisme uygulanan net itme, her zaman o cismin momentumundaki değişime vektörel olarak eşittir (\vec{I} = \Delta \vec{P}). Dolayısıyla skaler büyüklükleri de birbirine eşit çıkar.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

- **❌ Hatalı Yaklaşım:** Momentum değişimini hesaplarken sadece son momentumu alıp ilk momentumu çıkarmayı unutmak (P\_{son} = 0{,}4 \times 30 = 12).
- **✅ Doğru Yaklaşım:** Değişim ifadesi (\Delta P) son durum ile ilk durum arasındaki farktır (\Delta P = P\_{son} - P\_{ilk}).

Bu soru tipinde cisim yukarı doğru atılsaydı itmenin nasıl hesaplanacağını incelemek ister misin?