# Buna göre, A, B, C, D, E noktaları için;

**URL:** <https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Eylül 29, 2026, 2:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458 "2026-09-29T14:10:25Z")\
**Posts on this page:** 8\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/1 "2026-09-29T14:10:25Z")

</div>

Buna göre, A, B, C, D, E noktaları için;  
II. Aydınlanma şiddeti en fazla olan nokta A’dır.  
III. D noktasındaki aydınlanma şiddeti, C’dekinden fazladır.  
yargılarından hangileri kesinlikle doğrudur?  
A) Yalnız I  
B) Yalnız II  
C) I ve II  
D) I ve III  
E) II ve III

 ![Buna göre, A, B, C, D, E noktaları için; II.](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/f/8/f8f6f700e5a69280bf9fa95e258ceda0c84499e4.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:10ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/2 "2026-09-29T14:10:38Z")

</div>

## Işıklı Ortamda Noktaların Aydınlanma Şiddetlerinin Karşılaştırılması

💡 **KULLANILAN FORMÜL:**  
Bir noktasal ışık kaynağının bir yüzey üzerinde oluşturduğu aydınlanma şiddeti formülü:

E = \frac{I \cdot \cos\theta}{d^2}

- I: Işık kaynağının şiddeti
- d: Kaynağın noktaya olan uzaklığı
- \theta: Işığın yüzeyin normali ile yaptığı açı

* * *

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — I. Yargının Analizi**

- E noktası, ikinci (arka) perde üzerinde yer almaktadır ve ışık kaynağına olan uzaklığı (d) şekil üzerindeki tüm noktalar (A, B, C, D, E) arasında en büyüktür (d\_E \> d\_D \> d\_{A,B,C}).
- Aynı zamanda E noktasına gelen ışınların yüzey normali ile yaptığı açı en büyük olduğundan \cos\theta değeri en küçüktür.
- Hem uzaklığın en fazla (d^2 paydada) hem de açının en elverişsiz olması sebebiyle **aydınlanma şiddeti en az olan nokta kesinlikle E’dir**. Dolayısıyla **I. yargı kesinlikle doğrudur**.

**Adım 2 — II. Yargının Analizi**

- A, B ve C noktaları kaynağa daha yakın olan birinci levha/halka üzerindedir.
- Kaynağa olan uzaklıkları ve ışığın gelme açıları incelendiğinde, halkanın simetrik noktalarında aydınlanma şiddetleri birbirine eşittir (E\_A = E\_B = E\_C). Bu nedenle aydınlanma şiddetinin yalnızca A noktasında en fazla olduğunu söyleyemeyiz. Dolayısıyla **II. yargı kesin değildir (yanlıştır)**.

**Adım 3 — III. Yargının Analizi**

- C noktası öndeki birinci levha üzerindedir ve kaynağa olan uzaklığı d\_C, arkadaki perdede bulunan D noktasının uzaklığı olan d\_D’den daha küçüktür (d\_C \< d\_D).
- Kaynağa daha yakın olan ve ışığı daha dik alan C noktasındaki aydınlanma şiddeti, D noktasındakinden daha büyüktür (E\_C \> E\_D).
- İfade E\_D \> E\_C olduğunu belirttiği için **III. yargı kesinlikle yanlıştır**.

**Adım 4 — Seçenek Karşılaştırması**

- ✅ **A. Yalnız I** — Yalnızca I. öncül kesinlikle doğrudur.
- ❌ **B. Yalnız II** — II. öncül kesin değildir.
- ❌ **C. I ve II** — II. öncül kesin olmadığı için elenir.
- ❌ **D. I ve III** — III. öncül yanlıştır.
- ❌ **E. II ve III** — II ve III. öncüller yanlıştır.

**Adım 5 — Son Doğrulama**  
Aydınlanma şiddeti kaynağa olan uzaklığın karesiyle ters orantılıdır (E \propto \frac{1}{d^2}). En uzakta ve en eğik açıda kalan E noktasının aydınlanma şiddeti en küçük olduğundan, yalnızca I. öncül kesinlik taşır.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **A) Yalnız I**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Aydınlanma şiddeti, ışık akısı ve noktasal ışık kaynaklarının perde üzerindeki gölge değişimleri ile ilgili benzer bir pekiştirme sorusu çözmemi ister misin?

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:16ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/3 "2026-09-29T14:16:22Z")

</div>

sen soru çözümünde C’nin de halkasal levha üzerinde olduğunu söylemişsin ve ek olarak acılar hakkında kesin yorum yapmışsın

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:16ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/4 "2026-09-29T14:16:32Z")

</div>

## Noktaların Konumları ve Aydınlanma Şiddetlerinin Detaylı Geometrik Analizi

💡 **KULLANILAN FORMÜL VE İLKE:**  
Noktasal bir ışık kaynağının bir noktada oluşturduğu aydınlanma şiddeti:

E = \frac{I \cdot \cos\theta}{d^2}

- I: Işık kaynağının şiddeti
- d: Kaynağın noktaya olan doğrusal uzaklığı
- \theta: Işının, yüzeyin normali ile yaptığı açı (yüzeye dik gelen ışın için \theta = 0^\circ \Rightarrow \cos 0^\circ = 1)

* * *

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Düzeneğin Geometrik Yapısı ve Noktaların Konumları**

- **Işık Kaynağı:** Halkanın merkezinden geçen optik eksen hizasında yer alır.
- **1. Engel / Halkasal Levha:** Ortasında dairesel bir delik bulunan levhadır. A, B ve C noktaları bu levha ve delik çevresindeki konumlardır (veya halkanın iç/dış sınır noktalarıdır). Kaynağa olan yatay uzaklıkları arkadaki perdeye göre belirgin biçimde daha küçüktür (d\_{\text{ön levha}} \< d\_{\text{arka perde}}).
- **2. Perde (Ekran):** Arkada bulunan düzlemdir. D noktası delikten geçen ışınların ulaştığı aydınlık bölgede, optik eksene çok yakın bir konumdadır. E noktası ise perdenin en alt sınırında yer alır.

* * *

**Adım 2 — Açı ve Uzaklık Değerlerinin Analizi**

- **E Noktası İçin:**

- **A Noktası İçin:**

- **C ve D Noktalarının Karşılaştırılması:**

* * *

**Adım 3 — Seçenek Karşılaştırması**

- ✅ **A. Yalnız I** — E noktasının en uzak ve en eğik açılı nokta olması nedeniyle aydınlanma şiddetinin en az olduğu **kesinlikle doğrudur**.
- ❌ **B. Yalnız II** — A’nın tek başına en büyük olduğu kesin değildir.
- ❌ **C. I ve II** — II. öncül kesinlik taşımadığı için elenir.
- ❌ **D. I ve III** — III. öncül kesin değildir.
- ❌ **E. II ve III** — İki öncül de kesinlik şartını sağlamaz.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **A) Yalnız I**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

**1. Aydınlanma Şiddetinde Açı ve Mesafe Etkisi**

- **Tanım:** Aydınlanma şiddeti, birim yüzeye dik düşen ışık akısıdır.
- **Bu problemde:** Bir noktanın aydınlanmasının minimum olması için kaynağa en uzak mesafede (d\_{\text{maks}}) ve normalle en büyük açıyı yapacak (\cos\theta\_{\text{min}}) konumda bulunması yeterlidir; E noktası bu iki şartı da sağlar.

Optik eksen üzerinde kaynağın ileri-geri hareket ettirilmesi durumunda D ve E noktalarındaki aydınlanmanın nasıl değişeceğini birlikte inceleyelim mi?

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:19ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/5 "2026-09-29T14:19:52Z")

</div>

cevap d cevap anahtarı öyle diyor

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:20ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/6 "2026-09-29T14:20:05Z")

</div>

## Noktaların Aydınlanma Şiddetlerinin ve Işık Alan Bölgelerin Analizi

💡 **KULLANILAN TEMEL İLKE VE FORMÜL:**  
Bir noktasal ışık kaynağının bir noktada oluşturduğu aydınlanma şiddeti:

E = \frac{I \cdot \cos\theta}{d^2}

- I: Işık kaynağının şiddeti
- d: Kaynağın noktaya olan doğrusal uzaklığı
- \theta: Işının yüzey normali ile yaptığı açı
- **Gölge İlkesi:** Işık kaynağından doğrudan ışın alamayan (tam gölgede veya engelin arkasında kalan) noktalarda aydınlanma şiddeti sıfırdır (E = 0).

* * *

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Düzeneğin Geometrisi ve Noktaların Durumu**

- Ortasında dairesel boşluk bulunan dairesel engel (halkasal levha), kaynaktan çıkan ışınların yalnızca bir kısmının arkadaki perdeye geçmesine izin verir.
- Arkadaki perdede dairesel/elips şeklinde aydınlık bir bölge ve bu bölgenin dışında kalan **karanlık (gölge) bölge** oluşur.
- D noktası, delikten doğrudan geçen ışınların aydınlattığı bölgenin içindedir (E\_D \> 0).
- C noktası, halkanın opak (ışık geçirmeyen) kısmının arkasında gölgede kaldığı veya ışın almadığı için C noktasındaki aydınlanma şiddeti sıfırdır (E\_C = 0).
- E noktası ise perdede ışık alan aydınlık bölgenin en alt sınırında yer alır.

* * *

**Adım 2 — I. Yargının Analizi**

- E noktası, perdenin en alt ucunda olup ışık kaynağına olan mesafesi (d) en büyük noktadır.
- Aynı zamanda ışınlar E noktasına en eğik açıyla geldiğinden \cos\theta değeri en küçüktür.
- Işık alan noktalar ve sınır noktaları kıyaslandığında aydınlanma şiddeti en az olan nokta E’dir. Bu nedenle **I. yargı kesinlikle doğrudur**.

* * *

**Adım 3 — II. Yargının Analizi**

- Levha üzerindeki A noktasının kaynağa uzaklığı ve ışığı alma açısı ile halkanın simetriğinde bulunan diğer noktaların değerleri birbirine eşittir.
- Bu nedenle aydınlanma şiddetinin “yalnızca ve kesin olarak en fazla A’da” olduğunu söylemek mümkün değildir. Bu nedenle **II. yargı kesin değildir (yanlıştır)**.

* * *

**Adım 4 — III. Yargının Analizi**

- D noktası halkanın boşluğundan doğrudan ışık alan aydınlık bölgededir, dolayısıyla E\_D \> 0’dır.
- C noktası halkanın ışık geçirmeyen gövdesinin arkasında (gölge bölgesinde) yer aldığından bu noktaya kaynaktan doğrudan ışık ulaşamaz (E\_C = 0).
- E\_D \> E\_C bağıntısı (E\_D \> 0 = E\_C) her durumda sağlandığı için **III. yargı kesinlikle doğrudur**.

* * *

**Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması**

- ❌ **A. Yalnız I** — III. yargı da kesin doğru olduğu için eksiktir.
- ❌ **B. Yalnız II** — II. yargı kesin değildir.
- ❌ **C. I ve II** — II. yargı kesin değildir.
- ✅ **D. I ve III** — I ve III. öncüller kesinlikle doğrudur.
- ❌ **E. II ve III** — II. yargı kesin değildir.

**Adım 6 — Son Doğrulama**  
Işık kaynağının önündeki engelin geometrisi gereği gölgede kalan noktalarda E=0 olur. D aydınlık alanda olduğu için E\_D \> E\_C kesinliği sağlanır. En uzak ve en eğik ışık alan E noktasının aydınlanması minimumdur.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **D) I ve III**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

**1. Noktasal Kaynak ve Tam Gölge**

- **Tanım:** Saydam olmayan bir engelin arkasında ışık alamayan bölgelerde aydınlanma şiddeti sıfır kabul edilir.
- **Bu problemde:** C noktası gölgede kaldığı için aydınlanma değeri sıfırdır; doğrudan ışık alan D noktasının aydınlanması C’den kesinlikle büyüktür.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

**❌ Sadece Uzaklık Formülüne (d) Bakmak**

- **Yanlış:** “C önde, D arkada; öndeki nokta her zaman daha çok aydınlanır.”
- **Doğru:** Bir noktanın aydınlanabilmesi için öncelikle kaynaktan doğrudan ışık alması gerekir. Gölgede kalan noktada mesafe ne olursa olsun E = 0’dır.

Engelin delik çapı veya kaynağın konumu değiştirildiğinde perdedeki ışık akısının ve aydınlanma dağılımının nasıl değişeceğini birlikte inceleyelim mi?

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:22ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/7 "2026-09-29T14:22:47Z")

</div>

önceki sorduğum soruyu anlamadım

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Eylül 29, 2026, 2:23ös UTC](https://sorumatik.co/t/buna-gore-a-b-c-d-e-noktalari-icin/693458/8 "2026-09-29T14:23:01Z")

</div>

## Aydınlanma Şiddeti ve Gölge Düzeneğinin Temel Mantığı

💡 **KULLANILAN FORMÜL VE İLKE:**  
Bir noktasal ışık kaynağının bir yüzey üzerindeki noktada oluşturduğu aydınlanma şiddeti:

E = \frac{I \cdot \cos\theta}{d^2}

- I: Işık kaynağının şiddeti
- d: Kaynağın o noktaya olan doğrusal uzaklığı
- \theta: Işığın yüzey normali ile yaptığı gelme açısı
- **Temel İlke:** Bir nokta engele takılıp hiç ışık alamıyorsa (gölgede kalıyorsa), o noktadaki aydınlanma şiddeti **sıfırdır** (E = 0).

* * *

🧠 **ŞEKLİN VE ÖNCÜLLERİN ADIM ADIM AÇIKLAMASI:**

**Adım 1 — Düzeneği Zihnimizde Canlandıralım**

- **Noktasal Işık Kaynağı:** Solda duruyor ve her yöne ışık yayıyor.
- **Ortası Delik Levha (Engel):** Kaynaktan çıkan ışınların sadece ortadaki delikten geçen kısmı arkadaki perdeye ulaşır. Levhanın opak (katı) kısımları ışığı keser.
- **Arka Perde:** Delikten geçen ışınlar perdede **oval/dairesel aydınlık bir bölge** oluşturur. Bu aydınlık bölgenin dışında kalan kısımlar ise **tam gölgedir (karanlıktır)**.

* * *

**Adım 2 — Noktaların Durumları**

- **C Noktası:** Perdenin ışık almayan, gölgede kalan (karanlık) kısmındadır. Üzerine hiç ışık düşmediği için:
E\_C = 0
- **D Noktası:** Perdede delikten geçen ışınların doğrudan vurduğu aydınlık bölgenin içindedir. Işık aldığı için:
E\_D \> 0
- **E Noktası:** Perdenin en alt sınırında yer alır. Işık alan noktalar arasında kaynağa en uzak (d en büyük) ve ışığı en eğik açıyla (\theta en büyük, \cos\theta en küçük) alan noktadır.
- **A Noktası:** Öndeki halkasal levha üzerindedir.

* * *

**Adım 3 — Öncüller Neden Doğru ya da Yanlış?**

- **I. Yargı: Aydınlanma şiddeti en az olan nokta E’dir.**

- **II. Yargı: Aydınlanma şiddeti en fazla olan nokta A’dır.**

- **III. Yargı: D noktasındaki aydınlanma şiddeti, C’dekinden fazladır.**

* * *

**Adım 4 — Seçenek Karşılaştırması**

- ❌ **A. Yalnız I** — III. öncül de kesin doğru olduğu için eksiktir.
- ❌ **B. Yalnız II** — II. öncül kesin değildir.
- ❌ **C. I ve II** — II. öncül elendiği için yanlıştır.
- ✅ **D. I ve III** — Hem I hem de III kesinlikle doğrudur.
- ❌ **E. II ve III** — II. öncül kesin olmadığı için elenir.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **D) I ve III**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

**1. Gölgede Kalan Noktanın Aydınlanması**

- **Tanım:** Işık kaynağından çıkan ışınların doğrudan ulaşamadığı engellenmiş bölgelerde aydınlanma şiddeti 0 kabul edilir.
- **Bu problemde:** C noktası perdenin gölge bölgesinde kaldığı için E\_C = 0’dır ve aydınlık bölgedeki D noktasından (E\_D \> 0) her zaman daha az aydınlanır.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

**❌ Yalnızca Mesafeye Odaklanmak**

- **Yanlış:** Noktaların sadece kaynağa olan metre cinsinden uzaklığına bakıp gölgede kalıp kalmadığını ihmal etmek.
- **Doğru:** Formülü uygulamadan önce noktanın gerçekten ışık alıp almadığına (gölgede olup olmadığına) bakılmalıdır.

Bu soruda perdenin ya da noktasal kaynağın sağa/sola kaydırılması durumunda gölge ve aydınlanma alanının nasıl değişeceğini de adım adım inceleyelim mi?