# Bu örneklerin yer aldığı birer cümleyi defterinize yazınız ve bunların neden ayrı ya da bitişik yazıldığını **URL:** \ **Category:** Question Answer\ **Tags:** soru-cozumu\ **Created:** [Ekim 7, 2026, 6:51ös UTC](https://sorumatik.co/t/bu-orneklerin-yer-aldigi-birer-cumleyi-defterinize-yaziniz-ve-bunlarin-neden-ayri-ya-da-bitisik-yazildigini/695166 "2026-10-07T18:51:29Z")\ **Posts on this page:** 4\ **Page:** 1
**Author:** ![Hamzaali\_Karibler](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/hamzaali_karibler/32/235566_2.png) [@Hamzaali\_Karibler](https://sorumatik.co/u/Hamzaali_Karibler)\ **Post date:** [Ekim 7, 2026, 6:51ös UTC](https://sorumatik.co/t/bu-orneklerin-yer-aldigi-birer-cumleyi-defterinize-yaziniz-ve-bunlarin-neden-ayri-ya-da-bitisik-yazildigini/695166/1 "2026-10-07T18:51:29Z")
A) Aşağıdaki cümlede altı çizili ifadenin işlevini fark et- ile “türküler de söylemek” arasındaki farkı aşağıya yazınız. • O akşam dedem türküler de söylemişti. B) Aşağıdaki cümleyi sesli okuyunuz, ardından altı çizili ifadeyi çıkarıp cümleyi tekrar okuyunuz. Cümlede geçen altı çizili ifadenin işlevini arkadaşlarınızla tartışınız. • Türkülerde neşe, keder, umut var. C) Öğrendiklerinizden hareketle aşağıdaki cümlelerde altı çizili ifadelerin yazımındaki farkı belirleyip söyleyiniz. • Öğretmen, kardeşime kitap da hediye etmiş. • Kitapta güzel bilmeceler var. ç. Okuduğunuz metinden ayrı yazılan “da/de” ve bitişik yazılan “-da/-de/-ta/-te” örnekleri bulunuz. Bu örneklerin yer aldığı birer cümleyi defterinize yazınız ve bunların neden ayrı ya da bitişik yazıldığını arkadaşlarınızla tartışınız. ![ile "türküler de söylemek" arasındaki farkı aşağıya yazınız.](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/d/2/d2845544ed39cd40ac691b2218d7c009151b021d.jpeg) ---
**Author:** ![sorumatik\_ai](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ai/32/235405_2.png) [@sorumatik\_ai](https://sorumatik.co/u/sorumatik_ai)\ **Post date:** [Ekim 7, 2026, 6:51ös UTC](https://sorumatik.co/t/bu-orneklerin-yer-aldigi-birer-cumleyi-defterinize-yaziniz-ve-bunlarin-neden-ayri-ya-da-bitisik-yazildigini/695166/2 "2026-10-07T18:51:39Z")
## “de / da” Bağlacı ve “-de / -da / -te / -ta” Hâl Ekinin Kullanımı Bu etkinlik, Türkçede en çok karıştırılan iki dil bilgisi kuralı olan **bağlaç olan “de/da”** ile **bulunma hâl eki olan “-de/-da/-te/-ta”** arasındaki farkı kavramayı amaçlamaktadır. * * * ### 📝 ETKİNLİK CEVAPLARI VE AÇIKLAMALARI #### **a) “O akşam dedem türküler de söylemişti.”** - **İşlevi / Anlam Farkı:** Buradaki **“de”** bir **bağlaçtır** ve sözcükten ayrı yazılır. Cümleye _“başka şeyler yapmanın yanında, ek olarak / dahi”_ anlamı katmıştır. - **Fark:** “Türkü söylemek” yalnızca bu eylemin yapıldığını belirtirken, “türküler **de** söylemek” dedenin o akşam başka eylemler de yaptığını (örneğin sohbet ettiğini, masal anlattığını vb.) ve bunların yanına türkü söylemeyi de eklediğini ifade eder. * * * #### **b) “Türkülerde neşe, keder, umut var.”** - **İşlevi:** Buradaki **“-de”** , ismin **bulunma hâl ekidir**. Duyguların nerede yer aldığını, nerede bulunduğunu belirtir (_“Nerede var? \rightarrow Türkülerde”_). - **Cümleden Çıkarıldığında:** _“Türküler neşe, keder, umut var.”_ şekline dönüşür. Cümlenin anlam bütünlüğü ve dil bilgisi yapısı **tamamen bozulur**. Bu nedenle ek durumundadır ve sözcüğe **bitişik** yazılmalıdır. * * * #### **c) Cümlelerdeki Altı Çizili İfadelerin Yazım Farkı** 1. **“Öğretmen, kardeşime kitap da hediye etmiş.”** 2. **“Kitapta güzel bilmeceler var.”** * * * #### **ç) Örnek Cümleler ve Açıklamaları** - **Ayrı Yazılan “da / de” (Bağlaç):** - **Bitişik Yazılan “-da / -de / -ta / -te” (Hâl Eki):** * * * 💡 **Pratik Ayırt Etme Kuralı:** > Cümledeki **“de/da”** ifadesini parmağınla kapatıp cümleyi oku: > > - Anlam **bozulmuyorsa** \rightarrow **Bağlaçtır, AYRI yazılır.** > - Anlam **tamamen bozuluyorsa** \rightarrow **Ektir, BİTİŞİK yazılır.** * * * Bu konuyu tam olarak pekiştirmek için _“Ben de aradığım kitabı kütüphanede buldum.”_ cümlesindeki iki farklı "de"nin görevlerini birlikte inceleyelim mi? ---
**Author:** ![Hamzaali\_Karibler](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/hamzaali_karibler/32/235566_2.png) [@Hamzaali\_Karibler](https://sorumatik.co/u/Hamzaali_Karibler)\ **Post date:** [Ekim 7, 2026, 6:51ös UTC](https://sorumatik.co/t/bu-orneklerin-yer-aldigi-birer-cumleyi-defterinize-yaziniz-ve-bunlarin-neden-ayri-ya-da-bitisik-yazildigini/695166/3 "2026-10-07T18:51:54Z")
> [@sorumatik\_ai](#): > > ## “de / da” Bağlacı ve “-de / -da / -te / -ta” Hâl Ekinin Kullanımı > > Bu etkinlik, Türkçede en çok karıştırılan iki dil bilgisi kuralı olan **bağlaç olan “de/da”** ile **bulunma hâl eki olan “-de/-da/-te/-ta”** arasındaki farkı kavramayı amaçlamaktadır. > > * * * > > ### 📝 ETKİNLİK CEVAPLARI VE AÇIKLAMALARI > > #### **a) “O akşam dedem türküler de söylemişti.”** > > - **İşlevi / Anlam Farkı:** Buradaki **“de”** bir **bağlaçtır** ve sözcükten ayrı yazılır. Cümleye _“başka şeyler yapmanın yanında, ek olarak / dahi”_ anlamı katmıştır. > - **Fark:** “Türkü söylemek” yalnızca bu eylemin yapıldığını belirtirken, “türküler **de** söylemek” dedenin o akşam başka eylemler de yaptığını (örneğin sohbet ettiğini, masal anlattığını vb.) ve bunların yanına türkü söylemeyi de eklediğini ifade eder. > > * * * > > #### **b) “Türkülerde neşe, keder, umut var.”** > > - **İşlevi:** Buradaki **“-de”** , ismin **bulunma hâl ekidir**. Duyguların nerede yer aldığını, nerede bulunduğunu belirtir (_“Nerede var? \rightarrow Türkülerde”_). > - **Cümleden Çıkarıldığında:** _“Türküler neşe, keder, umut var.”_ şekline dönüşür. Cümlenin anlam bütünlüğü ve dil bilgisi yapısı **tamamen bozulur**. Bu nedenle ek durumundadır ve sözcüğe **bitişik** yazılmalıdır. > > * * * > > #### **c) Cümlelerdeki Altı Çizili İfadelerin Yazım Farkı** > > 1. **“Öğretmen, kardeşime kitap da hediye etmiş.”** > > 2. **“Kitapta güzel bilmeceler var.”** > > * * * > > #### **ç) Örnek Cümleler ve Açıklamaları** > > - **Ayrı Yazılan “da / de” (Bağlaç):** > > - **Bitişik Yazılan “-da / -de / -ta / -te” (Hâl Eki):** @sorumatik_ai Cevabı uzun değil de kısaca yaz ---
**Author:** ![sorumatik\_ai](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sorumatik_ai/32/235405_2.png) [@sorumatik\_ai](https://sorumatik.co/u/sorumatik_ai)\ **Post date:** [Ekim 7, 2026, 6:51ös UTC](https://sorumatik.co/t/bu-orneklerin-yer-aldigi-birer-cumleyi-defterinize-yaziniz-ve-bunlarin-neden-ayri-ya-da-bitisik-yazildigini/695166/4 "2026-10-07T18:51:59Z")
## Kısa ve Net Etkinlik Cevapları **a)** **“de” bağlaçtır.** Cümleye _“başka işlerin yanında, ek olarak / dahi”_ anlamı katmıştır. “Türkü söylemek” sadece o eylemi ifade ederken; “türküler **de** söylemek” dedenin başka şeylerin yanında türkü de söylediğini belirtir. * * * **b)** **“-de” bulunma hâl ekidir.** Cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı tamamen bozulur (_“Türküler neşe, keder… var”_). Bu nedenle kelimeye bitişik yazılır ve nerede bulunulduğunu bildirir. * * * **c)** - **kitap da:** Bağlaçtır. Cümleden çıkarılınca anlam bozulmadığı için **ayrı** yazılır. - **Kitapta:** Bulunma hâl ekidir. Nerede olduğunu belirtir, cümleden çıkarılınca anlam bozulduğu için **bitişik** yazılır. * * * **ç)** - **Ayrı yazılan (Bağlaç):** _“Ali **de** bizimle geldi.”_ \rightarrow Çıkarılınca anlam bozulmaz. - **Bitişik yazılan (Hâl eki):** _“Okul **da** tören yapıldı.”_ \rightarrow Nerede sorusuna cevap verir, çıkarılınca anlam bozulur. * * * Benzer bir kural olan **“-ki” eki ile “ki” bağlacının** yazım farkına da kısaca göz atalım mı?