# Böyle yapanlar;, eleştirmenden çok ahlakçı, sosyolog ya da felsefeci sayılabilir

**URL:** <https://sorumatik.co/t/boyle-yapanlar-elestirmenden-cok-ahlakci-sosyolog-ya-da-felsefeci-sayilabilir/691013>\
**Category:** YKS TYT\
**Created:** [Eylül 7, 2026, 10:13öö UTC](https://sorumatik.co/t/boyle-yapanlar-elestirmenden-cok-ahlakci-sosyolog-ya-da-felsefeci-sayilabilir/691013 "2026-09-07T10:13:37Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Abdussamet\_Ugurlu](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/abdussamet_ugurlu/32/59334_2.png) [@Abdussamet\_Ugurlu](https://sorumatik.co/u/Abdussamet_Ugurlu)\
**Post date:** [Eylül 7, 2026, 10:13öö UTC](https://sorumatik.co/t/boyle-yapanlar-elestirmenden-cok-ahlakci-sosyolog-ya-da-felsefeci-sayilabilir/691013/1 "2026-09-07T10:13:37Z")

</div>

1. Bir edebiyat eserini yalnızca fikirlerine dayanarak  
değerlendiremeyiz. Böyle yapanlar;, eleştirmenden çok  
ahlakçı, sosyolog ya da felsefeci sayılabilir. Sadece  
estetik açıdan eleştiri yapanlarsa yazarın hayatla,  
toplumla, insanla ilgili şeyler söylemek istediği ve bu  
nedenle fikirlerin önemli bir yer tuttuğu eserler karşısında  
yetersiz kalır. Bir eleştirmenin ilk görevi, elindeki esere  
bir sanat eseri olarak bakmaktır ama bundan fazlasını  
gerektiren eserler karşısında gözlerini kapatma gibi bir  
zorunluluğu yoktur. Yazarın görüşlerini, düşüncelerini,  
tutumunu incelemekle eserin hakkını vermek ve eseri  
ona göre değerlendirmek yerinde bir davranıştır.  
Bu parçada asıl anlatılmak istenen aşağıdakilerden  
hangisidir?  
A) Edebi eserleri iyi anlayabilmek için o eserin yazarının  
hayatinı ve dünya görüşünü bilmek gerekir.  
B) Eleştirmenler, edebî eserlerdeki düşünce sistemlerini  
bulmak ve açıklamak zorundadır.  
edebiyattan çok, felsefeye hizmet eder.  
C) Edebi eserlerde yazarin fikir unsurunu öne çikarması  
biçimsel özeliklerini kullanarak toplumla paylaşabilir.  
D) Insanlar hayatla ilgili görüşlerini, edebi eserin  
E) Eleştirmenlerin bir edebi eseri önce sanatsal açıdan,  
sonra da diğer açilardan ele alması gerekir.

 ![Bir edebiyat eserini yalnızca fikirlerine dayanarak değerlendiremeyiz.](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/8/e/8e6bbb197b6b9e62c07eabd46056a2fa28c030c9.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\
**Post date:** [Eylül 7, 2026, 10:13öö UTC](https://sorumatik.co/t/boyle-yapanlar-elestirmenden-cok-ahlakci-sosyolog-ya-da-felsefeci-sayilabilir/691013/2 "2026-09-07T10:13:57Z")

</div>

## Parçada Eleştirmenlerin Edebî Eseri Değerlendirme Yaklaşımı

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — A Seçeneğinin Analizi**  
Metinde genel okuyucunun bir eseri nasıl anlayacağı değil, eleştirmenin eseri nasıl değerlendirmesi gerektiği üzerinde durulmaktadır. Yazarın biyografisini bilmenin zorunluluğundan bahsedilmediği için bu seçenek ana fikir olamaz.

**Adım 2 — B Seçeneğinin Analizi**  
Parçada eleştirmenin sadece düşünce sistemlerini açıklamak gibi bir zorunluluğu olduğu belirtilmemiştir. Aksine, eleştirmenin ilk görevinin esere bir sanat eseri olarak yaklaşmak olduğu vurgulanmıştır.

**Adım 3 — C Seçeneğinin Analizi**  
Metinde fikir unsurunun öne çıkmasının felsefeye hizmet ettiği şeklinde olumsuz veya sınırlandırıcı bir yargı yer almamaktadır; fikirlerin edebî eserde önemli bir yer tutabileceği belirtilmiştir.

**Adım 4 — D Seçeneğinin Analizi**  
Metin, insanların fikirlerini nasıl paylaştığıyla ilgili değil, bir eleştirmenin edebî metni değerlendirirken izlemesi gereken yöntem ve bakış açısıyla ilgilidir.

**Adım 5 — E Seçeneğinin Analizi**  
Parçanın temel iletisi, _“Bir eleştirmenin ilk görevi, elindeki esere bir sanat eseri olarak bakmaktır ama bundan fazlasını gerektiren eserler karşısında gözlerini kapatma gibi bir zorunluluğu yoktur.”_ ve _“Yazarın görüşlerini… incelemekle eserin hakkını vermek… yerinde bir davranıştır.”_ cümlelerinde özetlenmiştir. Eleştirmenin öncelikle estetik/sanatsal boyutu, ardından eserin içerdiği fikir ve toplumsal boyutları değerlendirmesi gerektiği savunulmaktadır.

**Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması**  
❌ **A. Edebî eserleri iyi anlayabilmek için o eserin yazarının hayatını ve dünya görüşünü bilmek gerekir.** — Parçanın odağı okurun anlama sürecinden ziyade eleştirmenin değerlendirme yöntemidir.  
❌ **B. Eleştirmenler, edebî eserlerdeki düşünce sistemlerini bulmak ve açıklamak zorundadır.** — Eleştirmenin asıl ve ilk görevi salt düşünceyi bulmak değil, sanatsal niteliği incelemektir.  
❌ **C. Edebî eserlerde yazarın fikir unsurunu öne çıkarması edebiyattan çok, felsefeye hizmet eder.** — Parçada böyle bir çıkarım yapılmamıştır.  
❌ **D. İnsanlar hayatla ilgili görüşlerini, edebî eserin biçimsel özelliklerini kullanarak toplumla paylaşabilir.** — Parçanın konusu yazarın kendini ifade etme biçimi değil, eleştiri yöntemidir.  
✅ **E. Eleştirmenlerin bir edebî eseri önce sanatsal açıdan, sonra da diğer açılardan ele alması gerekir.** — Metnin bütününde savunulan ve sonuç kısmında vurgulanan asıl düşüncedir.

**Adım 7 — Son Doğrulama**  
Yazar, tek taraflı (yalnızca fikir veya yalnızca estetik odaklı) eleştiriyi eksik bulmakta; doğru yaklaşımın esere önce sanat eseri olarak bakıp ardından yazarın düşünce ve tutumlarını değerlendirmek olduğunu açıkça belirtmektedir. Bu durum doğrudan **E** seçeneğini doğrular.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **E) Eleştirmenlerin bir edebî eseri önce sanatsal açıdan, sonra da diğer açılardan ele alması gerekir.**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

Paragrafta ana düşünceyi bulma sorularında anahtar cümleleri hızlıca tespit etmeye yönelik pratik taktikler paylaşmamı ister misin?