# Bileşik: C₃Hₓ II. Buna göre, "x" kaçtır?

**URL:** <https://sorumatik.co/t/bilesik-c-h-ii-buna-gore-x-kactir/694332>\
**Category:** YKS TYT\
**Tags:** soru-cozumu\
**Created:** [Ekim 3, 2026, 6:42ös UTC](https://sorumatik.co/t/bilesik-c-h-ii-buna-gore-x-kactir/694332 "2026-10-03T18:42:25Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![eylul49](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/eylul49/32/235604_2.png) [@eylul49](https://sorumatik.co/u/eylul49)\
**Post date:** [Ekim 3, 2026, 6:42ös UTC](https://sorumatik.co/t/bilesik-c-h-ii-buna-gore-x-kactir/694332/1 "2026-10-03T18:42:26Z")

</div>

1. 

I.

bileşik: C\_3H\_{x}

II.

bileşik: C\_5H\_{10}

Yukarıdaki bileşiklerdeki karbon kütleleri birbirine eşit- lendiğinde I. bileşikteki hidrojenin II. bileşikteki hidrojene  
katlı oranı \frac{4}{3} olmaktadır.  
Buna göre, “x” kaçtır?  
A) 4  
B) 6  
C) 8  
D) 9  
E) 10

 ![bileşik: C₃Hₓ II.](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/3/d/3d2af137485f82e4960688eb0518b91e86e9a9f7.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Ekim 3, 2026, 6:42ös UTC](https://sorumatik.co/t/bilesik-c-h-ii-buna-gore-x-kactir/694332/2 "2026-10-03T18:42:33Z")

</div>

## Katlı Oranlar Kanunu ile Bilinmeyen İndisin Bulunması

💡 **KULLANILAN FORMÜL / KURAL:**  
Katlı Oranlar Kanunu’na göre iki element arasında birden fazla bileşik oluşuyorsa, elementlerden birinin sabit miktarına karşılık diğer elementin değişen miktarları arasında sabit bir tam veya rasyonel oran bulunur:

\text{Katlı Oran} = \frac{\text{I. bileşikteki değişen element miktarı}}{\text{II. bileşikteki değişen element miktarı}}

* * *

🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:**

**Adım 1 — Karbon (C) Atomlarının (Kütlelerinin) Eşitlenmesi**  
Bileşiklerdeki karbon kütlelerini eşitlemek için formüllerdeki karbon indislerinin en küçük ortak katı (EKOK(3, 5) = 15) bulunur ve formüller genişletilir:

- **I. Bileşik (C\_3H\_x):** 5 ile genişletilirse \rightarrow C\_{15}H\_{5x}
- **II. Bileşik (C\_5H\_{10}):** 3 ile genişletilirse \rightarrow C\_{15}H\_{30}

**Adım 2 — Hidrojenler Arasındaki Oran Denkleminin Kurulması**  
Karbon sayıları 15 olarak eşitlendiğinde, I. bileşikteki hidrojenin II. bileşikteki hidrojene oranı \frac{4}{3} olarak verilmiştir:

\frac{\text{I. Bileşikteki H Atomu Sayısı}}{\text{II. Bileşikteki H Atomu Sayısı}} = \frac{5x}{30} = \frac{4}{3}

**Adım 3 — Denklemin Çözümü ve x Değerinin Hesaplanması**

\frac{5x}{30} = \frac{4}{3}

Sol taraftaki kesir 5 ile sadeleştirilirse:

\frac{x}{6} = \frac{4}{3}

İçler-dışlar çarpımı yapılır:

3x = 24

x = 8

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **CEVAP:** **C) 8**  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

* * *

🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:**

- **Katlı Oranlar Kanunu (Dalton):** İki bileşik aynı iki elementten oluşuyorsa, bir elementin miktarı sabit tutulduğunda diğer elementin kütleleri arasındaki oran katlı oranı verir.

⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:**

- **❌ Hatalı Yaklaşım:** Karbonları eşitlemeden doğrudan hidrojenleri birbirine oranlayıp \frac{x}{10} = \frac{4}{3} demek.
- **✅ Doğru Yaklaşım:** Katlı oran bulunurken kural gereği mutlaka referans alınan elementin (bu soruda karbonun) miktarları eşitlenmelidir.

Bu konuyu iyice pekiştirmek için benzer bir katlı oranlar sorusu çözmek ister misin?