# As₂ S₃(k) + HNO₃(suda) + H₂O(s) → H₃ AsO₄(suda) + S(k) + NO(g) **URL:** \ **Category:** YKS TYT\ **Created:** [Ekim 2, 2026, 3:18ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084 "2026-10-02T15:18:24Z")\ **Posts on this page:** 18\ **Page:** 1
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:18ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/1 "2026-10-02T15:18:24Z")
1. Tepkimedeki her bir elementin yükseltgenme basamağı belirlenir. As\_{2} S\_{3}(k) + HNO\_{3}(suda) + H\_2O(s) \rightarrow H\_{3} AsO\_{4}(suda) + S(k) + NO(g) 2. Alınan ve verilen elektron sayıları belirlenir. As\_{2} S\_{3}(k) + HNO\_{3}(suda) + H\_2O(s) \rightarrow H\_{3} AsO\_{4}(suda) + S(k) + NO(g) 2 As atomu 4 e verilir. 3 S atomu 6 e verilir. 1 N atomu 3 e alır. Bir redoks tepkimesinde birden fazla indirgen ve yükseltgen olabilir. 3. Alınan ve verilen toplam elektron sayıları uygun katsayılar kullanılarak denkleştirilir. 3 dot 10 e verildi. 10 dot 3 e alındı. ![Tepkimedeki her bir elementin yükseltgenme basamağı belirlenir.](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/2/6/26a684222391bb2df4b1c77dacd97503ccc28f00.jpeg) ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:18ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/2 "2026-10-02T15:18:34Z")
## \text{As}\_2\text{S}\_3 + \text{HNO}\_3 + \text{H}\_2\text{O} \rightarrow \text{H}\_3\text{AsO}\_4 + \text{S} + \text{NO} Redoks Tepkimesinin Denkleştirilmesi 💡 **KULLANILAN KURAL / YÖNTEM:** Yükseltgenme Basamağı Değişimi Yöntemi (Alınan elektron sayısı = Verilen elektron sayısı) 🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:** **Adım 1 — Elementlerin Yükseltgenme Basamaklarının Bulunması** Tepkimeye giren ve çıkan tüm atomların değerlikleri belirlenir: - \text{As}\_2^{3+}\text{S}\_3^{2-} bileşiğinde: \text{As} = +3, \text{S} = -2 - \text{H}^+\text{N}^{5+}\text{O}\_3^{2-} bileşiğinde: \text{N} = +5 - \text{H}\_3^+\text{As}^{5+}\text{O}\_4^{2-} bileşiğinde: \text{As} = +5 - \text{S}^0 serbest elementinde: \text{S} = 0 - \text{N}^{2+}\text{O}^{2-} bileşiğinde: \text{N} = +2 **Adım 2 — Alınan ve Verilen Elektron Sayılarının Hesaplanması** Aynı bileşikte birden fazla yükseltgenen element yer almaktadır: - **\text{As} atomu:** 2\text{As}^{3+} \rightarrow 2\text{As}^{5+} + 4\text{e}^- (4\text{ e}^- verildi) - **\text{S} atomu:** 3\text{S}^{2-} \rightarrow 3\text{S}^0 + 6\text{e}^- (6\text{ e}^- verildi) - **Toplam verilen elektron:** 4 + 6 = 10\text{ e}^- (1 mol \text{As}\_2\text{S}\_3 için) - **\text{N} atomu:** \text{N}^{5+} + 3\text{e}^- \rightarrow \text{N}^{2+} (3\text{ e}^- alındı) **Adım 3 — Elektron Sayılarının Eşitlenmesi ve Katsayıların Yerleştirilmesi** Alınan ve verilen elektronlar 30\text{ e}^- ortak katında eşitlenir: - \text{As}\_2\text{S}\_3 grubu 3 ile çarpılır (3 \times 10 = 30\text{ e}^- verilir): - \text{As}\_2\text{S}\_3 katsayısı \mathbf{3} olur. - \text{H}\_3\text{AsO}\_4 katsayısı 3 \times 2 = \mathbf{6} olur. - \text{S} katsayısı 3 \times 3 = \mathbf{9} olur. - \text{HNO}\_3 grubu 10 ile çarpılır (10 \times 3 = 30\text{ e}^- alınır): - \text{HNO}\_3 katsayısı \mathbf{10} olur. - \text{NO} katsayısı \mathbf{10} olur. Ara denklem: 3\text{As}\_2\text{S}\_3 + 10\text{HNO}\_3 + \text{H}\_2\text{O} \rightarrow 6\text{H}\_3\text{AsO}\_4 + 9\text{S} + 10\text{NO} **Adım 4 — Hidrojen (H) ve Oksijen (O) Sayılarının Denkleştirilmesi** - **\text{H} dengesi:** - Ürünlerde: 6 \times 3 = 18\text{ tane H} var. - Girenlerde: 10\text{ tane H} (\text{HNO}\_3’ten) var. Eksik olan 8\text{ tane H} atomu için \text{H}\_2\text{O} katsayısı \mathbf{4} olmalıdır (4 \times 2 = 8). - **\text{O} kontrolü:** - Girenler: (10 \times 3) + (4 \times 1) = 34\text{ tane O} - Ürünler: (6 \times 4) + (10 \times 1) = 34\text{ tane O} (Tam denklik sağlandı) ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **CEVAP:** 3\text{As}\_2\text{S}\_3\text{(k)} + 10\text{HNO}\_3\text{(suda)} + 4\text{H}\_2\text{O}\text{(s)} \rightarrow 6\text{H}\_3\text{AsO}\_4\text{(suda)} + 9\text{S}\text{(k)} + 10\text{NO}\text{(g)} ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. Çoklu Yükseltgenme (Birden Fazla İndirgen Madde)** - **Tanım:** Bir redoks tepkimesinde aynı bileşik içindeki birden fazla farklı atom elektron vererek eş zamanlı yükseltgenebilir. - **Bu problemde:** \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğindeki hem \text{As}^{3+} hem de \text{S}^{2-} iyonları elektron vererek yükseltgenmiştir ve bileşik bir bütün olarak 10\text{ e}^- vermiştir. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ İndisleri Çarpmayı Unutmak** - **Yanlış:** \text{As}\_2\text{S}\_3 içindeki atomları tek bir \text{As} (2\text{ e}^-) ve tek bir \text{S} (2\text{ e}^-) olarak alıp toplam 4\text{ e}^- hesaplamak. - **Doğru:** Formüldeki alt indisler (2 tane \text{As}, 3 tane \text{S}) dikkate alınarak 2 \times 2 + 3 \times 2 = 10\text{ e}^- hesaplanmalıdır. - **Neden yanlış:** Formüldeki atom sayıları hesaba katılmazsa toplam elektron transferi yanlış bulunur ve denkleştirme katsayıları hatalı çıkar. Benzer bir çoklu yükseltgenme içeren redoks sorusu çözerek konuyu pekiştirmek ister misin? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:21ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/3 "2026-10-02T15:21:32Z")
1. adında arsenik toplam +6 dan +5 e indirgenmiş ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:21ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/4 "2026-10-02T15:21:40Z")
## \text{As}\_2\text{S}\_3 Bileşiğindeki Arsenik (\text{As}) Atomunun Yükseltgenme Basamağı Analizi 💡 **KULLANILAN KURAL / TANIM:** Yükseltgenme basamağının artması **yükseltgenme** (elektron verme), azalması ise **indirgenme** (elektron alma) olayıdır. Yükseltgenme basamağı her zaman **1 tane atom** başına hesaplanır. * * * 🧠 **ÇÖZÜM VE AÇIKLAMA ADIMLARI:** **Adım 1 — Girenlerdeki Arseniğin (\text{As}) Yükseltgenme Basamağı** - \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğinde kükürt (\text{S}) kalkojen grubunda olup metallerle ve yarı metallerle yaptığı bileşiklerde -2 değerlik alır. - Bileşik nötr olduğundan: 2 \times (\text{As}) + 3 \times (-2) = 0 \implies 2 \times (\text{As}) = +6 \implies \text{As} = \mathbf{+3} - Girenlerdeki **1 adet \text{As} atomunun değerliği +3** ’tür (2 tanesi toplam +6 yük taşır). **Adım 2 — Ürünlerdeki Arseniğin (\text{As}) Yükseltgenme Basamağı** - Ürünlerdeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 (arsenik asit) molekülünde hidrojen \text{H} = +1 ve oksijen \text{O} = -2 değerliktedir. - Bileşik nötr olduğundan: 3 \times (+1) + (\text{As}) + 4 \times (-2) = 0 +3 + \text{As} - 8 = 0 \implies \text{As} - 5 = 0 \implies \text{As} = \mathbf{+5} - Ürünlerdeki **1 adet \text{As} atomunun değerliği +5** ’tir. **Adım 3 — Elektron Değişimi ve Yükseltgenme Tespiti** - **Atom başına değişim:** Bir \text{As} atomu +3 değerlikten +5 değerliğe çıkmıştır. Değerlik arttığı için bu olay bir **yükseltgenmedir** (2\text{ e}^- verilmiştir). - **Bileşikteki toplam değişim:** \text{As}\_2\text{S}\_3 içinde 2 tane \text{As} atomu olduğundan, ürünlerdeki 2 tane \text{H}\_3\text{AsO}\_4 için toplamda: 2\text{As}^{3+} \rightarrow 2\text{As}^{5+} + 4\text{e}^- şeklinde toplam **4\text{ e}^- verilmiştir**. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET:** Arsenik indirgenmemiş, aksine **+3’ten +5’e yükseltgenmiştir**. 2 tane arsenik atomunun toplam yükü +6’dan +10’a çıktığı için ortama **4\text{ e}^-** verilmiştir. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. Atom Başına Yükseltgenme Basamağı vs. Toplam Yük** - **Tanım:** Değerlik bulurken formüldeki tek bir atomun basamağına bakılır. \text{H}\_3\text{AsO}\_4 bileşiğinde tek bir \text{As} atomu +5 değerliktedir. İki bileşik oluştuğunda toplam arsenik yükü +10 olur. - **Bu problemde:** Yük +6’dan +5’e düşmemiş, +6’dan +10’a yükselmiştir (+3 \rightarrow +5). ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Girenlerdeki Toplam Yük ile Üründeki Tek Atom Değerliğini Karşılaştırmak** - **Yanlış:** Girenlerdeki 2 tane arseniğin toplam yükü olan +6 ile üründeki tek \text{As} atomunun +5 değerliğini kıyaslayıp +6 \rightarrow +5 indirgenme oldu demek. - **Doğru:** Her iki tarafı da ya tek atom üzerinden (+3 \rightarrow +5) ya da eşit atom sayısı üzerinden (+6 \rightarrow +10) karşılaştırmak. - **Neden yanlış:** Atom sayıları eşitlenmeden toplam yükler karşılaştırılırsa yükseltgenme basamağının yönü hatalı yorumlanır. Kükürt (\text{S}) atomunun değerlik değişimini de benzer şekilde adım adım incelememi ister misin? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:26ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/5 "2026-10-02T15:26:57Z")
ben hala anlamdım 3.2den 6 yapıp sonra ürünlerdeki terimleri önceden katsayıları hesaplayıp sonra tamamından Girenlerdekini mi çıkaracağız ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:27ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/6 "2026-10-02T15:27:06Z")
## Redoks Tepkimelerinde Elektron Sayısı ve Katsayı Belirleme Mantığı 💡 **KULLANILAN TEMEL KURAL:** Verilen veya alınan elektron sayısı şu formülle hesaplanır: \text{Değişen Elektron Sayısı} = \text{Atom Sayısı (İndis)} \times |\text{Son Basamak} - \text{İlk Basamak}| * * * 🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:** **Adım 1 — As (Arsenik) İçin Elektron Hesabı Nasıl Yapılır?** Girenlerden ürünlere geçerken kafa karışıklığını önlemek için her zaman **tek bir bileşiği (\text{As}\_2\text{S}\_3)** temel alırız: - Girenlerde: 1 tane \text{As} atomu \mathbf{+3} yüklüdür. - Ürünlerde (\text{H}\_3\text{AsO}\_4 içinde): 1 tane \text{As} atomu \mathbf{+5} yüklüdür. - **1 tane \text{As} atomunun değişimi:** +5 - (+3) = \mathbf{2\text{ e}^-\text{ verme}} (yükseltgenme). - \text{As}\_2\text{S}\_3 formülünde **2 tane \text{As}** olduğu için: 2 \times 2\text{ e}^- = \mathbf{4\text{ e}^-\text{ verilir}}. **Adım 2 — S (Kükürt) İçin Elektron Hesabı Nasıl Yapılır?** - Girenlerde: 1 tane \text{S} atomu \mathbf{-2} yüklüdür. - Ürünlerde (\text{S} katısı): 1 tane \text{S} atomu \mathbf{0} yüklüdür. - **1 tane \text{S} atomunun değişimi:** 0 - (-2) = \mathbf{2\text{ e}^-\text{ verme}} (yükseltgenme). - \text{As}\_2\text{S}\_3 formülünde **3 tane \text{S}** olduğu için: 3 \times 2\text{ e}^- = \mathbf{6\text{ e}^-\text{ verilir}}. **Adım 3 — Bileşiğin Toplam Verdiği Elektronun Bulunması** \text{As}\_2\text{S}\_3 molekülünün tamamı parçalanıp ürünlere dönüştüğünde: \text{Toplam Verilen Elektron} = 4\text{ e}^- (\text{As'tan}) + 6\text{ e}^- (\text{S'den}) = \mathbf{10\text{ e}^-} Yani 1\text{ mol } \text{As}\_2\text{S}\_3 tepkimeye girdiğinde ortama net **10\text{ e}^-** bırakır. **Adım 4 — Katsayıların Çarpılması ve Denkleştirme Mantığı** \text{HNO}\_3 içindeki azot (\text{N}) ise +5’ten +2’ye inerek **3\text{ e}^-** alır. - Verilen (10\text{ e}^-) ile alınan (3\text{ e}^-) elektronları eşitlemek için: - \text{As}\_2\text{S}\_3 içeren grubu **3** ile çarparız (3 \times 10 = 30\text{ e}^-). - \text{HNO}\_3 içeren grubu **10** ile çarparız (10 \times 3 = 30\text{ e}^-). Katsayı 3 olduğu için: - Girenlere **3\text{As}\_2\text{S}\_3** yazarız. - Toplam 3 \times 2 = 6\text{ tane As} olduğu için ürünlerdeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 önüne **6** gelir. - Toplam 3 \times 3 = 9\text{ tane S} olduğu için ürünlerdeki \text{S} önüne **9** gelir. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET MANTIK:** Ürünleri önceden tahmin edip çıkarmakla uğraşmıyoruz. Önce **tek bir formüldeki atomların toplam verdiği/aldığı elektronu** buluyoruz (10\text{ e}^-). Sonra alınan ve verilen elektronları eşitleyecek katsayıyı (3) formülün başına yazıp, atomları koruyarak ürünlere (6\text{As} ve 9\text{S}) dağıtıyoruz. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. İndis ile Değerlik Farkı** - **Tanım:** İndis formüldeki atom adedini, değerlik ise o atomun tek başına taşıdığı yükü gösterir. - **Bu problemde:** İndisler (2 ve 3) her bir atomun verdiği 2 elektron ile çarpılarak toplam 10\text{ e}^- bulunmuştur. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Üründeki Toplam Sayıdan Girendekini Karmaşık Şekilde Çıkarmaya Çalışmak** - **Yanlış:** Ürünlerin katsayılarını rastgele yazıp sonra aradaki farktan elektron bulmaya çalışmak. - **Doğru:** Her zaman giren bileşikteki alt indisleri (2 ve 3) atom başı elektron değişimiyle (2\text{ e}^- ve 2\text{ e}^-) çarpıp toplam elektronu belirlemek. - **Neden yanlış:** Katsayılar henüz bilinmediği için ürün tarafından geriye doğru gitmek kafa karışıklığına ve işlem hatasına yol açar. Bu mantığı daha iyi oturtmak için \text{Cu}\_2\text{S} + \text{HNO}\_3 gibi 2 elementin birden yükseltgendiği daha sade bir örneği birlikte adım adım çözelim mi? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:50ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/7 "2026-10-02T15:50:27Z")
anlamadım malesed ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:50ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/8 "2026-10-02T15:50:38Z")
## \text{As}\_2\text{S}\_3 Redoks Tepkimesinde Elektron ve Katsayı Dağıtım Mantığı 💡 **KULLANILAN TEMEL KURAL:** Redoks tepkimelerinde giren bir bileşik **“kapalı bir paket”** gibidir. Önce 1 paketin toplam kaç elektron verdiğini buluruz, sonra alınan elektron ile eşitleyip içindeki atomları ürünlere dağıtırız. * * * 🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:** **Adım 1 — Tek Bir Atomun Verdiği Elektronu Bulma** Önce formüldeki alt sayılara (indislere) bakmadan sadece elementlerin tek başına ne yaptığına bakarız: - **\text{As} atomu:** +3’ten +5’e çıkmıştır \rightarrow **1 tane \text{As} atomu 2\text{ e}^- verir.** - **\text{S} atomu:** -2’den 0’a çıkmıştır \rightarrow **1 tane \text{S} atomu 2\text{ e}^- verir.** * * * **Adım 2 — \text{As}\_2\text{S}\_3 Paketinin Toplam Elektronunu Hesaplama** Şimdi bileşiğin formülündeki alt sayılara bakarız: - Paketin içinde **2 tane \text{As}** vardır: 2 \times 2\text{ e}^- = \mathbf{4\text{ e}^-} verilir. - Paketin içinde **3 tane \text{S}** vardır: 3 \times 2\text{ e}^- = \mathbf{6\text{ e}^-} verilir. - **1 paket \text{As}\_2\text{S}\_3’ün toplam verdiği elektron:** 4 + 6 = \mathbf{10\text{ e}^-} * * * **Adım 3 — Elektronları Eşitleme (Terazi Mantığı)** - **Verilen elektron:** 1\text{ paket } \text{As}\_2\text{S}\_3 \rightarrow 10\text{ e}^- verir. - **Alınan elektron:** 1\text{ tane } \text{HNO}\_3 \rightarrow 3\text{ e}^- alır (+5’ten +2’ye). Alınan ve verilen elektronlar **30** sayısında eşitlenir: - \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğinin başına **3** yazarız (3 \times 10 = 30\text{ e}^-). - \text{HNO}\_3 bileşiğinin başına **10** yazarız (10 \times 3 = 30\text{ e}^-). * * * **Adım 4 — Ürünlerdeki 6 ve 9 Katsayılarının Yerleştirilmesi** Giren tarafa 3\text{As}\_2\text{S}\_3 yazdığımızda elimizde toplam kaç atom olduğunu sayarız: - **\text{As} atomu sayısı:** 3 \times 2 = \mathbf{6\text{ tane As}} vardır. Ürünlerdeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 önüne doğrudan **6** yazılır: 6\text{H}\_3\text{AsO}\_4 - **\text{S} atomu sayısı:** 3 \times 3 = \mathbf{9\text{ tane S}} vardır. Ürünlerdeki \text{S} katısının önüne doğrudan **9** yazılır: 9\text{S} _(Görüldüğü gibi ürünlerden girenleri çıkarma işlemi yapılmaz; sadece girenlerdeki atom sayısı korunarak ürünlerin önüne yazılır.)_ ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET FORMÜL:** 3\text{As}\_2\text{S}\_3 + 10\text{HNO}\_3 + 4\text{H}\_2\text{O} \rightarrow \mathbf{6}\text{H}\_3\text{AsO}\_4 + \mathbf{9}\text{S} + 10\text{NO} - 3 paket \text{As}\_2\text{S}\_3 parçalandığında içinden 6 tane \text{As} ve 9 tane \text{S} çıkar. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. Atom Korunumu Kuralı** - **Tanım:** Kimyasal tepkimelerde giren atom sayısı çıkan atom sayısına eşit olmak zorundadır. - **Bu problemde:** 3\text{As}\_2\text{S}\_3 girdiğinde toplam 6 tane \text{As} girdiği için ürünlerdeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 katsayısı zorunlu olarak 6 olur. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Ürünlerden Geriye Doğru Çıkarma Yapmaya Çalışmak** - **Yanlış:** Ürünlerin katsayılarını rastgele düşünüp girenlerle aradaki farkı çıkarmaya çalışmak. - **Doğru:** Önce giren bileşiğin katsayısını (3) netleştirmek, sonra içindeki atom sayılarını (3 \times 2 = 6 ve 3 \times 3 = 9) doğrudan ürünlere dağıtmak. - **Neden yanlış:** Katsayılar bilinmeden çıkarma yapılmaya çalışıldığında işlem karmaşıklaşır ve katsayılar tutmaz. Bu 4 adımlık mantıkta aklına takılan veya tam oturmayan spesifik bir adım var mı, onu tek başına inceleyelim mi? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:52ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/9 "2026-10-02T15:52:42Z")
bana arseniki anlat sadece ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:52ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/10 "2026-10-02T15:52:50Z")
## \text{As}\_2\text{S}\_3 \rightarrow \text{H}\_3\text{AsO}\_4 Dönüşümünde Arsenik (\text{As}) Atomunun Analizi 💡 **KULLANILAN KURAL / FORMÜL:** \text{Değişen Elektron Sayısı} = \text{Atom Sayısı} \times (\text{Son Yük} - \text{İlk Yük}) - Değerlik artarsa atom **elektron verir** (yükseltgenir). * * * 🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:** **Adım 1 — Girenlerdeki 1 Tane \text{As} Atomunun Değerliği** \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğinde kükürt (\text{S}) -2 değerliktedir. Bileşik nötr olduğu için toplam yük sıfırdır: 2 \times (\text{As}) + 3 \times (-2) = 0 2 \times (\text{As}) - 6 = 0 \implies 2 \times (\text{As}) = +6 \implies \text{As} = \mathbf{+3} - Girenlerde **1 tane \text{As} atomu \mathbf{+3}** yüklüdür. * * * **Adım 2 — Ürünlerdeki 1 Tane \text{As} Atomunun Değerliği** Ürünlerde arsenik \text{H}\_3\text{AsO}\_4 (arsenik asit) formundadır. Burada \text{H} = +1 ve \text{O} = -2’dir: 3 \times (+1) + (\text{As}) + 4 \times (-2) = 0 +3 + \text{As} - 8 = 0 \implies \text{As} - 5 = 0 \implies \text{As} = \mathbf{+5} - Ürünlerde **1 tane \text{As} atomu \mathbf{+5}** yüklüdür. * * * **Adım 3 — 1 Tane \text{As} Atomunun Elektron Değişimi** - 1 adet \text{As} atomu +3’ten +5’e çıkmıştır. - Yük 2 birim arttığı için: \text{As}^{3+} \rightarrow \text{As}^{5+} + 2\text{e}^- \quad (2\text{ e}^-\text{ verilir}) * * * **Adım 4 — Bileşikteki 2 Tane \text{As} Atomunun Toplam Değişimi** \text{As}\_2\text{S}\_3 formülünde alt indis 2’dir (yani bileşikte 2 adet \text{As} vardır): 2\text{As}^{3+} \rightarrow 2\text{As}^{5+} + 4\text{e}^- - 1 tane \text{As} atomu 2\text{ e}^- verdiğinden, **2 tane \text{As} atomu toplam \mathbf{4\text{ e}^-} verir.** * * * **Adım 5 — Üründeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 Katsayısının Belirlenmesi** - Tepkimede alınan-verilen elektronlar eşitlendiğinde \text{As}\_2\text{S}\_3 molekülünün başına **3** gelir: 3\text{As}\_2\text{S}\_3 - Girenlerdeki toplam \text{As} sayısı: 3 \times 2 = \mathbf{6\text{ tane As}} - Giren atom sayısı çıkan atom sayısına eşit olmak zorunda olduğundan, ürünlerdeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 önüne doğrudan **6** yazılır: \mathbf{6}\text{H}\_3\text{AsO}\_4 ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET TABLOSU:** - **Girendeki 1 atom \text{As}:** +3 - **Üründeki 1 atom \text{As}:** +5 - **1 atom \text{As} için değişim:** 2\text{ e}^- verir (Yükseltgenir) - **\text{As}\_2\text{S}\_3 içindeki 2 atom \text{As} için değişim:** 4\text{ e}^- verir - **Katsayı 3 olduğunda (3\text{As}\_2\text{S}\_3):** Toplam 6 tane \text{As} için ürün 6\text{H}\_3\text{AsO}\_4 olur ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. Tek Atom Değerliği ile İndis Çarpımı** - **Tanım:** Değerlik hesabı her zaman tek bir atom için yapılır (+3 \rightarrow +5). Moleküldeki toplam elektron hesabı ise bu değerin alt indisteki atom sayısıyla (2) çarpılmasıyla bulunur (2 \times 2 = 4\text{ e}^-). - **Bu problemde:** \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğindeki \text{As} atomları +3’ten +5’e yükseltgenmiş ve 4\text{ e}^- vermiştir. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Girendeki 2 Atomun Yükünü (+6) Üründeki Tek Atomun Yüküyle (+5) Kıyaslamak** - **Yanlış:** +6’dan +5’e indi deyip arseniğe indirgenmiş demek. - **Doğru:** Karşılaştırma daima tek atom üzerinden yapılır (+3 \rightarrow +5, yükseltgenme) veya ürün de 2 atom olarak alınır (+6 \rightarrow +10, yükseltgenme). - **Neden yanlış:** Formüldeki atom adetleri eşitlenmeden toplam yükler kıyaslanamaz. Arseniğin bu +3’ten +5’e geçiş mantığı kafana tam oturdu mu, yoksa kükürt (\text{S}) atomunun değişimini de aynı şekilde tek başına ayıralım mı? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:55ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/11 "2026-10-02T15:55:33Z")
neden böyle oluyor ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:55ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/12 "2026-10-02T15:55:43Z")
## Arsenik Atomunun Yükseltgenme Mantığı ve Elektron Verme Nedeni 💡 **KULLANILAN KURAL / TEMEL İLKE:** Kimyada **yükseltgenme basamağı (değerlik)** her zaman **tek bir atomun** kimlik kartındaki yüktür (kişi başı değerdir). İndirgenme ve yükseltgenme tespiti toplam yüke göre değil, **1 atomun ilk ve son yüküne** bakılarak yapılır. * * * 🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:** **Adım 1 — Neden Toplam Yük Değil de Tek Atom Yüküne Bakılır?** - \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğinde 2 tane arsenik atomu vardır ve her birinin yükü \mathbf{+3}'tür. - İki atomun toplam yükünün +6 olması, arseniğin +6 değerlikte olduğu anlamına gelmez. Bu durum, “cebinde 3 TL olan 2 kişinin toplam 6 TL’si olması” gibidir. Kişi başı para hâlâ 3\text{ TL}'dir. * * * **Adım 2 — Üründeki Durum: Atomun Başına Ne Geliyor?** - Ürünlerdeki \text{H}\_3\text{AsO}\_4 molekülünde **1 tane \text{As} atomunun yükü \mathbf{+5}** olur. - Şimdi tek bir atomu takip edelim: - Başlangıçta yükü: \mathbf{+3} (3 elektron vermişti) - Son durumda yükü: \mathbf{+5} (5 elektron vermiş oldu) - Bir atomun yükünün +3’ten +5’e çıkması için **2 elektron daha vermesi (kaybetmesi)** gerekir. Yük arttığı için bu olay kesinlikle bir **yükseltgenmedir**. * * * **Adım 3 — Neden +6 \rightarrow +5 Şeklinde Bir İndirgenme Yoktur?** - Girenlerdeki +6 değeri **2 tane atomun** toplamıdır. - Üründeki +5 değeri ise sadece **1 tane atomun** değeridir. - Eşit sayıda atomu (2 atomu) karşılaştırdığımızda: - Girenlerde 2 tane \text{As} atomunun toplam yükü: 2 \times (+3) = \mathbf{+6} - Ürünlerde 2 tane \text{As} atomunun toplam yükü: 2 \times (+5) = \mathbf{+10} - Toplam yük de +6’dan +10’a yükseldiği için sistemden toplam **4\text{ e}^- dışarı atılmıştır**. * * * **Adım 4 — Elektron Eşitlemesinde Neden 2 \times 2 = 4\text{ e}^- Alınır?** - 1 tane \text{As} atomu +3’ten +5’e geçerken 2\text{ e}^- verir. - \text{As}\_2\text{S}\_3 molekülü parçalandığında içindeki **2 arsenik atomunun her ikisi de** aynı anda +5’e dönüşür. - 1. arsenik atomu 2\text{ e}^- verir, 2. arsenik atomu da 2\text{ e}^- verir. - Sonuç olarak giren 1 mol \text{As}\_2\text{S}\_3 paketinden arsenik kaynaklı net **4\text{ e}^- açığa çıkar**. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET:** Böyle olmasının sebebi, **yükseltgenme basamağının atom başına hesaplanmasıdır**. Tek bir arsenik atomu +3’ten +5’e çıktığı için 2\text{ e}^- verir (yükseltgenir). Bileşikte bu atomdan 2 tane bulunduğu için toplamda 4\text{ e}^- verilmiş olur. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. Atom Başı Değerlik Kuralı** - **Tanım:** Redoks olaylarında elektron transferi atom seviyesinde gerçekleşir. Karşılaştırma yapılırken atom sayıları eşit tutulmalıdır. - **Bu problemde:** 1\text{ atom As}^{3+} \rightarrow 1\text{ atom As}^{5+} + 2\text{e}^- (atom başı değişim) bağıntısı gereği arsenik indirgenmez, yükseltgenir. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Farklı Sayıdaki Atomların Yüklerini Doğrudan Karşılaştırmak** - **Yanlış:** Girendeki 2 atomun toplam yükü (+6) ile üründeki 1 atomun yükünü (+5) kıyaslayıp yük düştü sanmak. - **Doğru:** Ya tek atom üzerinden (+3 \rightarrow +5) ya da iki tarafı da 2 atom yaparak (+6 \rightarrow +10) kıyaslamak. - **Neden yanlış:** Kişi sayısı eşitlenmeden toplam değerler üzerinden karşılaştırma yapılırsa yön hatalı bulunur. Bu “atom başına yük” mantığı zihninde netleşti mi, aklını karıştıran başka bir detay var mı? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 3:59ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/13 "2026-10-02T15:59:55Z")
sorduklarımdan sonra 30 olayı falan nasıl oluyor ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:00ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/14 "2026-10-02T16:00:03Z")
## Redoks Tepkimesinde 30 Elektron Eşitlemesi ve Katsayıların Belirlenmesi 💡 **KULLANILAN KURAL / FORMÜL:** \text{Toplam Verilen Elektron Sayısı} = \text{Toplam Alınan Elektron Sayısı} Alınan ve verilen elektron sayıları farklı olduğunda, bu iki sayı **en küçük ortak katlarında (EKOK)** eşitlenir. * * * 🧠 **ÇÖZÜM ADIMLARI:** **Adım 1 — Verilen Toplam Elektronun Hesaplanması (10\text{ e}^-)** Girenlerdeki 1 tane \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiği parçalandığında iki farklı element aynı anda elektron verir: - **Arsenik (\text{As}):** 1 atom \text{As}, +3’ten +5’e çıkarken 2\text{ e}^- verir. Bileşikte 2 atom olduğu için: 2 \times 2\text{ e}^- = 4\text{ e}^- \text{ verilir.} - **Kükürt (\text{S}):** 1 atom \text{S}, -2’den 0’a çıkarken 2\text{ e}^- verir. Bileşikte 3 atom olduğu için: 3 \times 2\text{ e}^- = 6\text{ e}^- \text{ verilir.} - **1 paket \text{As}\_2\text{S}\_3’ün toplam verdiği elektron:** 4\text{ e}^- + 6\text{ e}^- = \mathbf{10\text{ e}^-} * * * **Adım 2 — Alınan Elektronun Hesaplanması (3\text{ e}^-)** - \text{HNO}\_3 içindeki azot (\text{N}) atomu +5 yüklüdür. - Üründeki \text{NO} gazı içindeki azot (\text{N}) atomu +2 yüklüdür. - 1 tane \text{N} atomu +5’ten +2’ye inerken **3\text{ e}^-** alır: \text{N}^{5+} + 3\text{e}^- \rightarrow \text{N}^{2+} \quad (\mathbf{3\text{ e}^-} \text{ alınır.}) * * * **Adım 3 — 30 Sayısının Ortaya Çıkışı (Elektron Eşitleme)** Ortamda 10\text{ e}^- veren bir paket ile 3\text{ e}^- alan bir madde vardır. Redoks kuralı gereği verilen elektron sayısı alınan elektron sayısına tam eşit olmak zorundadır. 10 ve 3 sayılarının en küçük ortak katı **30** ’dur: - **Verilen elektronu 30 yapmak için:** \text{As}\_2\text{S}\_3 grubu **3** ile çarpılır: 3 \times 10\text{ e}^- = \mathbf{30\text{ e}^- \text{ verilir.}} - **Alınan elektronu 30 yapmak için:** \text{HNO}\_3 grubu **10** ile çarpılır: 10 \times 3\text{ e}^- = \mathbf{30\text{ e}^- \text{ alınır.}} * * * **Adım 4 — Katsayıların Tepkimeye Yazılması** Bulunan bu çarpım sayıları giren bileşiklerin başına katsayı olarak yazılır: - Girenlere **3\text{As}\_2\text{S}\_3** ve **10\text{HNO}\_3** yazılır. - 3 paket \text{As}\_2\text{S}\_3 girdiğinde toplam 3 \times 2 = \mathbf{6\text{ tane As}} ve 3 \times 3 = \mathbf{9\text{ tane S}} oluşur: 3\text{As}\_2\text{S}\_3 + 10\text{HNO}\_3 \rightarrow \mathbf{6}\text{H}\_3\text{AsO}\_4 + \mathbf{9}\text{S} + \mathbf{10}\text{NO} ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **CEVAP / ÖZET:** 30 sayısı, 1 paket \text{As}\_2\text{S}\_3’ün verdiği **10 elektron** ile 1 tane \text{HNO}\_3’ün aldığı **3 elektronun** en küçük ortak katıdır (\text{EKOK}(10, 3) = 30). Elektron alışverişini dengelemek için \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiği **3** , \text{HNO}\_3 bileşiği ise **10** ile genişletilir. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. En Küçük Ortak Kat (EKOK) ile Redoks Denkleştirme** - **Tanım:** Alınan ve verilen elektron sayıları birbirine eşit değilse, tepkime katsayıları bu sayıların EKOK’u üzerinden belirlenir. - **Bu problemde:** 10 ve 3 sayıları aralarında asal olduğu için doğrudan birbirleriyle çarpılarak 30\text{ e}^- seviyesinde eşitlik kurulmuştur. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Elementleri Tek Tek Eşitleyip Bileşik Bütünlüğünü Bozmak** - **Yanlış:** Arsenik için ayrı, kükürt için ayrı katsayı belirlemeye çalışmak. - **Doğru:** \text{As} ve \text{S} aynı bileşiğin (\text{As}\_2\text{S}\_3) içinde olduğu için verdikleri elektronlar (4 + 6 = 10\text{ e}^-) toplanıp bileşik tek bir paket olarak 3 ile çarpılmalıdır. - **Neden yanlış:** Formüldeki elementlerin katsayıları birbirinden bağımsız değiştirilemez. Bu 30 elektron eşitliğinden sonra hidrojen ve oksijenleri su (\text{H}\_2\text{O}) ile nasıl dengelediğimize de bakalım mı? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:03ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/15 "2026-10-02T16:03:55Z")
peki hno3 de de elektron verilseydi ne olacaktı ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:04ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/16 "2026-10-02T16:04:04Z")
## Redoks Tepkimelerinde Tüm Maddelerin Elektron Vermesi Durumu 💡 **TEMEL KURAL / İLKE:** Bir tepkimenin gerçekleşebilmesi için **yükün ve maddenin korunumu kanunu** geçerlidir. Redoks tepkimesinde elektronlar yoktan var olamaz ve uzayda serbestçe kaybolamaz. Dolayısıyla: \text{Toplam Verilen Elektron Sayısı} = \text{Toplam Alınan Elektron Sayısı} Mutlaka **en az bir madde elektron vermeli (yükseltgenmeli)** ve **en az bir madde o elektronları almalıdır (indirgenmelidir)**. * * * 🧠 **AÇIKLAMA ADIMLARI:** **Adım 1 — Ticaret / Alışveriş Mantığı** Redoks olayını bir alışveriş gibi düşünebilirsin: - Birinin para verebilmesi için karşıda o parayı **kabul eden (alan)** birinin olması şarttır. - \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiği ortama toplam 10\text{ e}^- bırakmak ister. - Eğer \text{HNO}\_3 de elektron vermeye çalışsaydı, ortama saçılan elektronları alacak **hiçbir alıcı bulunmazdı**. Alıcısı olmayan bir elektron transferi gerçekleşemez; dolayısıyla böyle bir kimyasal tepkime **oluşamaz**. * * * **Adım 2 — Eğer Her İki Madde de Elektron Veriyor Görünüyorsa Ne Olmuştur?** Soru çözerken giren tüm maddelerin elektron verdiğini (yükseltgendiğini) hesapladıysan, bu durum gerçekte 2 anlama gelir: 1. **İşlem Hatası Yapılmıştır:** Elementlerden birinin yükseltgenme basamağı yanlış hesaplanmıştır (örneğin \text{N}^{5+} \rightarrow \text{N}^{2+} geçişinde değerlik azaldığı halde sehven elektron verildi sanılmıştır). 2. **Gözden Kaçan Başka Bir Element Vardır:** Tepkimedeki başka bir atom (örneğin oksijen ya da hidrojen) indirgenmiştir ve o henüz fark edilmemiştir. * * * **Adım 3 — \text{HNO}\_3 Neden Elektron Almak Zorundadır?** - \text{HNO}\_3 içindeki azot atomu \mathbf{+5} değerliktedir. - Azot (N), 5A grubunda yer alır ve periyodik sistemdeki en yüksek değerliği zaten \mathbf{+5}'tir. - Bir atom alabileceği en yüksek pozitif yüke ulaştığında daha fazla elektron **veremez** (daha fazla yükselemez). Bu yüzden \text{HNO}\_3 kuvvetli bir **yükseltgendir** ; yani sadece elektron **alabilir** (indirgenir). ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET:** Eğer \text{HNO}\_3 de elektron verseydi, elektronları alacak bir alıcı bulunmadığı için **redoks tepkimesi gerçekleşemezdi**. Redoks tepkimelerinde birden fazla madde elektron verebilir (tıpkı arsenik ve kükürt gibi), ancak bu elektronları alacak en az bir indirgenen madde (\text{HNO}\_3 gibi) bulunmak zorundadır. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. İndirgen ve Yükseltgen Madde Dengesi** - **Tanım:** Elektron veren madde yükseltgenir (indirgen özellik gösterir), elektron alan madde indirgenir (yükseltgen özellik gösterir). - **Bu problemde:** \text{As}\_2\text{S}\_3 indirgen maddedir (elektron verir), \text{HNO}\_3 ise yükseltgen maddedir (elektron alır). ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Değerliğin Azalmasını Elektron Verme Sanmak** - **Yanlış:** +5’ten +2’ye düşüşü bir artış gibi düşünüp “elektron verdi” demek. - **Doğru:** Pozitif yük azalıyorsa tanecik negatif yüklü elektron **almıştır** (+5 + 3\text{e}^- = +2). - **Neden yanlış:** Elektronun yükü negatif (-) olduğu için elektron aldıkça değerlik küçülür. \text{HNO}\_3’ün bu tepkimede neden 3 elektron alıp \text{NO} gazına dönüştüğünün basamak hesabını birlikte yazalım mı? ---
**Author:** ![Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/gulizar_agir/32/62099_2.png) [@Gulizar\_Agir](https://sorumatik.co/u/Gulizar_Agir)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:11ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/17 "2026-10-02T16:11:53Z")
neden bunlar paket olarak alınıyor ---
**Author:** ![Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/egitim_danismani/32/86791_2.png) [@Egitim\_Danismani](https://sorumatik.co/u/Egitim_Danismani)\ **Post date:** [Ekim 2, 2026, 4:12ös UTC](https://sorumatik.co/t/as-s-k-hno-suda-h-o-s-h-aso-suda-s-k-no-g/694084/18 "2026-10-02T16:12:04Z")
## \text{As}\_2\text{S}\_3 Bileşiğinin Redoks Tepkimesinde Neden “Tek Bir Paket” Olarak Alındığının Mantığı 💡 **KULLANILAN TEMEL KİMYA KURALI:** **Bileşik Bütünlüğü ve Sabit Oranlar Kanunu:** Bir bileşikteki atomlar birbirine kimyasal bağlarla bağlıdır ve formüldeki oranları sabittir. Kaba serbest \text{As} ve serbest \text{S} atomları ayrı ayrı atılmaz; tepkimeye giren madde doğrudan \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiğidir. * * * 🧠 **AÇIKLAMA ADIMLARI:** **Adım 1 — Arsenik ve Kükürt Birbirinden Bağımsız Değildir** - Eğer kaba ayrı bir kapta arsenik (\text{As}), ayrı bir kapta kükürt (\text{S}) konsaydı, her birinin katsayısını ve verdiği elektronu tamamen birbirinden bağımsız hesaplayabilirdik. - Ancak burada iki element \text{As}\_2\text{S}\_3 formülüyle birbirine kenetlenmiştir. - Kaba **1 adet \text{As}\_2\text{S}\_3** girdiğinde, ortama mecburen ve aynı anda **2 tane \text{As}** ile **3 tane \text{S}** atomu girmiş olur. Biri olmadan diğeri tepkimeye giremez. * * * **Adım 2 — Bileşiğin Başına Tek Bir Katsayı Yazılabilmesi** - Denkleştirme yaparken formülün ortasına sayı yazamayız (örneğin \text{As} için ayrı, \text{S} için ayrı bir giren katsayısı koyamayız). - Bileşiğin önüne tek bir katsayı (k) yazılır: k\text{As}\_2\text{S}\_3 - Bu katsayı hem arseniğin hem de kükürdün miktarını aynı anda belirler: - Arsenik miktarı: k \times 2 - Kükürt miktarı: k \times 3 - Dolayısıyla bileşiğin tamamının ortama verdiği elektron miktarını bilmeden k katsayısını belirlemek imkânsızdır. * * * **Adım 3 — 1 Mol Bileşik Parçalandığında Açığa Çıkan Toplam Elektron** 1 tane \text{As}\_2\text{S}\_3 bileşiği tepkimeye girip ürünlere dönüştüğünde gerçekleşen olaylar eş zamanlıdır: - İçindeki 2 arsenik atomu +3’ten +5’e çıkar \rightarrow \mathbf{4\text{ e}^-} açığa çıkar. - İçindeki 3 kükürt atomu -2’den 0’a çıkar \rightarrow \mathbf{6\text{ e}^-} açığa çıkar. - Bu iki olay aynı bileşiğin parçalanmasıyla gerçekleştiği için 1 tane \text{As}\_2\text{S}\_3 tepkimeye girdiğinde ortama tek seferde toplam: 4\text{ e}^- + 6\text{ e}^- = \mathbf{10\text{ e}^-} bırakılmış olur. * * * **Adım 4 — Paket Mantığının Katsayıya Dönüşmesi** - 1 paket \text{As}\_2\text{S}\_3 \rightarrow 10\text{ e}^- verir. - 1 tane \text{HNO}\_3 \rightarrow 3\text{ e}^- alır. - Verilen ve alınan elektronları 30’da eşitlemek için bu paketten ortama **3 paket** sokmamız gerekir: 3 \times (\text{As}\_2\text{S}\_3) \implies 3 \times 10\text{ e}^- = 30\text{ e}^- - Böylece girenlerde 3\text{As}\_2\text{S}\_3 oluşur ve içinden zorunlu olarak **6 tane \text{As}** (3 \times 2) ile **9 tane \text{S}** (3 \times 3) çıkarak ürünleri oluşturur. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ ✅ **ÖZET:** Paket olarak alınmasının sebebi, **\text{As} ve \text{S} atomlarının aynı kimyasal formül içinde birbirine bağlı olmasıdır**. Bileşiğin önüne tek bir katsayı yazılacağı için, o bileşiğin içindeki tüm atomların verdiği elektronlar toplanarak (4 + 6 = 10\text{ e}^-) bileşiğin toplam elektron yükü tek bir değer olarak bulunur. ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ 🎯 **TEMEL KAVRAMLAR:** **1. Bileşik Bütünlüğü İlkesi** - **Tanım:** Kimyasal formüllerdeki alt indisler sabittir ve değiştirilemez. Bileşik katsayısı değiştikçe içindeki tüm elementlerin mol sayıları aynı oranda değişir. - **Bu problemde:** \text{As}\_2\text{S}\_3 tek bir kimyasal tür olduğu için verdiği elektronlar toplanarak 10\text{ e}^- şeklinde tek bir paket yükü olarak işleme alınır. ⚠ **SIK YAPILAN HATALAR:** **❌ Elementleri Farklı Maddelermiş Gibi Ayrı Ayrı Denkleştirmeye Çalışmak** - **Yanlış:** \text{As} için ayrı bir elektron eşitlemesi, \text{S} için ayrı bir elektron eşitlemesi yapıp \text{As}\_2\text{S}\_3 önüne hangi sayının geleceğini karıştırmak. - **Doğru:** Aynı bileşikte yer alan tüm yükseltgenen atomların verdiği elektronları toplayıp bileşiği tek bir elektron kaynağı (10\text{ e}^-) olarak görmek. - **Neden yanlış:** Formüldeki elementlerin katsayıları birbirinden bağımsız hareket edemez. Bu paket mantığının netleşmesi için sadece 1 bileşiğin yükseltgendiği başka bir redoks tepkimesi örneği üzerinden bu kuralı test etmek ister misin?