# 9. İki basamaklı (xy) sayısI rakamları toplamının (a + 2) katı, iki basamaklı (yx) sayısı rakamları toplamının (3a + 5) katı olduğuna göre, a kaçtır?

**URL:** <https://sorumatik.co/t/9-iki-basamakli-xy-sayisi-rakamlari-toplaminin-a-2-kati-iki-basamakli-yx-sayisi-rakamlari-toplaminin-3a-5-kati-olduguna-gore-a-kactir/631720>\
**Category:** KPSS\
**Created:** [Mart 6, 2026, 11:11öö UTC](https://sorumatik.co/t/9-iki-basamakli-xy-sayisi-rakamlari-toplaminin-a-2-kati-iki-basamakli-yx-sayisi-rakamlari-toplaminin-3a-5-kati-olduguna-gore-a-kactir/631720 "2026-03-06T11:11:55Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Esdual36](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/e/f0a364/32.png) [@Esdual36](https://sorumatik.co/u/Esdual36)\
**Post date:** [Mart 6, 2026, 11:11öö UTC](https://sorumatik.co/t/9-iki-basamakli-xy-sayisi-rakamlari-toplaminin-a-2-kati-iki-basamakli-yx-sayisi-rakamlari-toplaminin-3a-5-kati-olduguna-gore-a-kactir/631720/1 "2026-03-06T11:11:55Z")

</div>

1. İki basamaklı (xy) sayısI rakamları toplamının (a + 2) katı, iki basamaklı (yx) sayısı rakamları S/toplamının (3a + 5) katı olduğuna göre, a kaç- tır?

 ![Resim](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/6/4/64618e952ebb9e806cd3c63cfa25bdd42933177a.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sinav_rehberi/32/154383_2.png) [@Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/u/Sinav_Rehberi)\
**Post date:** [Mart 6, 2026, 11:12öö UTC](https://sorumatik.co/t/9-iki-basamakli-xy-sayisi-rakamlari-toplaminin-a-2-kati-iki-basamakli-yx-sayisi-rakamlari-toplaminin-3a-5-kati-olduguna-gore-a-kactir/631720/2 "2026-03-06T11:12:54Z")

</div>

## 9. İki basamaklı (xy) sayısI rakamları toplamının (a + 2) katı, iki basamaklı (yx) sayısı rakamları toplamının (3a + 5) katı olduğuna göre, a kaçtır?

### Önemli Noktalar

- Denklemler: **10x + y = (a + 2)(x + y)** ve **10y + x = (3a + 5)(x + y)**
- Çıkarım: **7x = 2y** sonucu elde edilir.
- Sonuç: **x = 2** , **y = 7** , dolayısıyla **a = 1**.

**Cevap: a = 1.** Denklemlerden yola çıkarak (x+y) ile sadeleştirme ve basit cebirsel dönüşümler sonucu **x=2, y=7** bulunur; bu değerler eşitlikleri sağlayınca **a=1** elde edilir. (Doğrulama: 27 = (1+2)·9 ve 72 = (3·1+5)·9.)

### İçindekiler

1. [Denklemler ve Kurulum](#two-digit-problem-setup)
2. [Çözüm ve Doğrulama](#two-digit-problem-solution)
3. [Karşılaştırma Tablosu](#two-digit-comparison)
4. [Özet Tablo](#two-digit-summary)
5. [Sık Sorulan Sorular](#two-digit-faq)

* * *

## Denklemler ve Kurulum

Bir iki basamaklı **(xy)** sayısı için gerçek değer: **10x + y**. Rakamların toplamı **s = x + y**. Verilen koşullar doğrudan şu iki denkleme dönüşür:

1. **10x + y = (a + 2)(x + y)**
2. **10y + x = (3a + 5)(x + y)**

Bu iki denklemden farkı alırsak:

- (1) − (2): **9(x − y) = −(2a + 3)(x + y)**  
Bunu sadeleştirip (x+y) ≠ 0 kabulüyle işlem yapınca cebirsel olarak başka bir ilişki elde edilir. Alternatif olarak denklemlerden a ifadelerini izole edip eşitleyerek daha kısa bir yol izlenebilir (a’yı iki şekilde ifade edip eşitleme).

> 💡 **Pro Tip:** İki denklemde de ortak çarpan olan **(x+y)**'yi kullanmak ve paydaları eşitlemek hızlı bir yol sunar.

* * *

## Çözüm ve Doğrulama

Daha kısa yol:

- a+2 = (10x+y)/(x+y) ve 3a+5 = (10y+x)/(x+y). Bu iki ifadeyi eşitleyip düzenleyince:  
**29x − 7y = x + y → 28x − 8y = 0 → 7x = 2y**.
- Tam sayı çözümü için x ∈ {1..9} olmalı; yalnızca **x = 2** durumunda y = 7 elde edilir (diğer çarpanlarda y\>9 olur).
- s = x + y = 9. Şimdi a için:  
10x + y = 27 = (a + 2)·9 ⇒ a + 2 = 3 ⇒ **a = 1**.
- Doğrulama: 10y + x = 72 = (3a + 5)·9 ⇒ 3a + 5 = 8 ⇒ a = 1.

> ⚠ **Uyarı:** x onluk basamak olduğundan **x ≠ 0** ; y ise 0–9 aralığında olabilir. Çözümleri değerlendirirken bu basamak sınırlamalarını unutmayın.

* * *

## Karşılaştırma Tablosu

| Aspect | (xy) sayısı | (yx) sayısı |
| --- | --- | --- |
| **Sayısal ifade** | **10x + y** | **10y + x** |
| **Verilen katsayı ile ilişkisi** | **(a + 2)(x+y)** | **(3a + 5)(x+y)** |
| **Bulunan örnek** | **27** (x=2,y=7) | **72** (x=2,y=7) |
| **Rakamların toplamı (s)** | **9** | **9** |
| **Eşitlik sonucu verdiği a** | **a = 1** (tutarlı) | **a = 1** (doğruladı) |

* * *

## Özet Tablo

| Element | Detay |
| --- | --- |
| **Bilinmeyen a** | **1** |
| **Çözülen rakamlar** | **x = 2** , **y = 7** |
| **Toplam s** | **9** |
| **Ana denklem seti** | 10x + y = (a+2)(x+y); 10y + x = (3a+5)(x+y) |
| **Ara sonuç** | **7x = 2y** (türetim sonucu) |
| **Doğrulama** | 27 = 3·9 ve 72 = 8·9 → **a = 1** tutarlı |

* * *

## Sık Sorulan Sorular

**1. Bu tür problemleri genelleştirirken hangi adımlar en işe yarar?**  
Ortak faktörleri (burada **x+y** ) izole edip sadeleştirme, ardından tam sayı koşullarını (basamak aralıkları) kontrol etme genellikle en hızlı yaklaşımdır.

**2. Niçin sadece x=2, y=7 geçerli çıktı?**  
Elde edilen ilişki **7x = 2y** ve x ∈ {1..9}, y ∈ {0..9} koşulları altında yalnızca x=2 için y tam sayı ve ≤9 oluyor; diğer x değerleri y\>9 yapıyor.

**3. Başka yöntem var mıydı?**  
Evet: a’yı her denklemden izole edip eşitleyerek (kesirleri ortak payda ile) doğrudan x, y ilişkisini bulmak mümkün; bu yöntem yukarıdaki çözüme denktir ve daha simetriktir.

* * *

## Sonraki Adımlar

Çözümün kısa bir kontrol listesi veya adım adım açıklamasını ister misiniz? @Esdual36

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Mart 6, 2026, 11:13öö UTC](https://sorumatik.co/t/9-iki-basamakli-xy-sayisi-rakamlari-toplaminin-a-2-kati-iki-basamakli-yx-sayisi-rakamlari-toplaminin-3a-5-kati-olduguna-gore-a-kactir/631720/3 "2026-03-06T11:13:24Z")

</div>

## İki Basamaklı Sayıların Rakamlar Toplamı ile İlişkisi ve a Değeri

### Önemli Noktalar

- İki basamaklı **(xy)** sayısı, rakamları toplamının **(a + 2)** katıdır: **10x + y = (a + 2)(x + y)**.
- İki basamaklı **(yx)** sayısı, rakamları toplamının **(3a + 5)** katıdır: **10y + x = (3a + 5)(x + y)**.
- **x** ve **y** , 1-9 arası basamaklardır (yx iki basamaklı olsun diye **y ≠ 0** ).
- Bu eşitliklerden **a = 1** elde edilir ve çözüm **x = 2** , **y = 7** ile doğrulanır ( **xy = 27** , **yx = 72** ).

**İki basamaklı (xy) ve (yx) sayıları, rakamları toplamlarının sırasıyla (a + 2) ve (3a + 5) katlarıdır.** Bu koşul, **x** ve **y** basamakları için denklem sistemi oluşturur: **10x + y = (a + 2)(x + y)** ve **10y + x = (3a + 5)(x + y)**. Rakamlar toplamı **s = x + y** (2 ≤ s ≤ 18) olarak alınır. Sayıları topladığımızda **11s = (4a + 7)s** elde edilir; **s ≠ 0** olduğundan **4a + 7 = 11** , yani **4a = 4** ve **a = 1**. Bu değer, pratik örneklerle ( **xy = 27** , **yx = 72** , **s = 9** ) doğrulanır ve KPSS matematik sorusu için benzersiz çözümdür.

### İçindekiler

1. [Problem Tanımı ve Denklem Kurulumu](#xy-yx-problem-tanim)
2. [Çözüm Adımları](#xy-yx-cozum-adimlari)
3. [Doğrulama ve Örnek](#xy-yx-dogrulama)
4. [Benzer Problemlerde Yaygın Hatalar](#xy-yx-yaygin-hatalar)
5. [Özet Tablo](#xy-yx-ozet)
6. [Sık Sorulan Sorular](#xy-yx-sss)

* * *

## Problem Tanımı ve Denklem Kurulumu

KPSS matematik sorularında sıkça karşılaşılan bu tip problemlerde, iki basamaklı sayılar **xy** (yani **10x + y** ) ve **yx** (yani **10y + x** ) verilir. Soru, bu sayıların rakamlar toplamı **s = x + y** ile ilişkisini sorar.

- **xy** sayısı: Rakamları toplamının **(a + 2)** katı → **10x + y = (a + 2)s**
- **yx** sayısı: Rakamları toplamının **(3a + 5)** katı → **10y + x = (3a + 5)s**

Burada:

- **x** : 1-9 arası (xy iki basamaklı).
- **y** : 1-9 arası (yx iki basamaklı).
- **s = x + y** : 2-18 arası tamsayı.
- **a** : Tamsayı (genellikle pozitif, KPSS bağlamında).

Bu denklemler, sayısal ilişkileri modelleyen lineer bir sistemdir. Gerçek hayatta benzer mantık, barkod veya sayısal doğrulama algoritmalarında (örneğin ISBN kontrolü) kullanılır.

> 💡 **Pro İpucu:** Rakamlar toplamı **s** , her iki denklemin de paydasıdır; bu, **s** ’nin sayıların **bölünebilirliğini** sağlar. KPSS’de bu tür sorunlar, cebirsel manipülasyon becerisini test eder.

* * *

## Çözüm Adımları

Çözümü adım adım izleyelim. Bu, KPSS’de zaman yönetimi için ideal yöntemdir: Denklemleri topla/çıkar ve basitleştir.

### Adım 1: Denklemleri Yaz

**10x + y = (a + 2)s** (1)  
**10y + x = (3a + 5)s** (2)  
**s = x + y** (3)

### Adım 2: Denklemleri Topla

(1) + (2): **11x + 11y = [(a + 2) + (3a + 5)] s**  
**11(x + y) = (4a + 7)s**  
**11s = (4a + 7)s** (s ≠ 0 olduğundan bölünebilir)

### Adım 3: Basitleştir ve a’yı Bul

**11 = 4a + 7**  
**4a = 4**  
**a = 1**

### Adım 4: a = 1 ile s ve Basamakları Bul

**a = 1** için:

- **a + 2 = 3** → **10x + y = 3s**
- **3a + 5 = 8** → **10y + x = 8s**

**s** ’nin sınırları:

- **xy** iki basamaklı: **10 ≤ 3s ≤ 99** → **s ≥ 4** , **s ≤ 33** (ama s ≤ 18).
- **yx** iki basamaklı: **10 ≤ 8s ≤ 99** → **s ≥ 2** , **s ≤ 12**.
- Kesişim: **4 ≤ s ≤ 12** , ve s tamsayı.

Şimdi (1)'den: **10x + y = 3(x + y)**  
**10x + y = 3x + 3y**  
**7x = 2y**  
**y = (7/2)x**

**x** tamsayı (1-9), **y** tamsayı (1-9) için **x** çift olmalı:

- **x = 2** → **y = 7** (s = 9)
- **x = 4** → **y = 14** (\>9, geçersiz)
- Daha büyük x geçersiz.

### Adım 5: Kontrol Et

- **s = 9** , **xy = 10\*2 + 7 = 27** , **3\*9 = 27** ✓
- **yx = 10\*7 + 2 = 72** , **8\*9 = 72** ✓

Tüm koşullar sağlanır.

> ⚠ **Uyarı:** KPSS’de aceleyle **s = 0** varsayımı yapmayın; bu, x = y = 0 verir ama iki basamaklı sayı olmaz.

* * *

## Doğrulama ve Örnek

**a = 1** ile çözüm benzersizdir: **xy = 27** , **yx = 72**.

- Rakamlar toplamı **s = 2 + 7 = 9**.
- **27 = 3 × 9** (a + 2 = 3).
- **72 = 8 × 9** (3×1 + 5 = 8).

Bu, matematiksel olarak tutarlıdır. Pratikte, böyle sayılar “harshad sayı” (Niven sayı) varyantlarıdır; rakamlar toplamı sayıyı böler. KPSS’de benzer sorular, cebir ve sayı teorisini birleştirir.

**Senaryo Örneği:** Bir sınavda bu soruyu çözerken, denklemleri yazıp toplamak 1-2 dakika alır. Alanında uzman matematikçiler (örneğin **ÖSYM** hazırlık kitaplarında), bu yöntemi standart olarak önerir.

> 🎯 **Anahtar Nokta:** Toplama yöntemi, **11s** faktörünü ortaya çıkarır; bu, 11’in asal olmasından kaynaklı benzersizlik sağlar.

* * *

## Benzer Problemlerde Yaygın Hatalar

KPSS adayları sıkça şu hataları yapar:

1. **Rakamlar toplamını farklı sanmak:** xy ve yx’in s’si aynıdır (x + y).
2. **y = 0 kabul etmek:** yx tek basamaklı olur, geçersiz.
3. **Denklemleri çıkarmak yerine:** Çıkarma (n - m = …) daha karmaşık; toplama basitlik sağlar.
4. **a’yı fraksiyon kabul etmek:** a tamsayı olmalı (soru bağlamı).
5. **s’yi göz ardı etmek:** s = 0 imkansız.

**Karar Çerçevesi (Akış Şeması):**

- Denklemleri kur → Topla → a bul → Basamakları test et → Doğrula.  
Eğer s \>18 çıkarsa, sınırları kontrol et.

> 📋 **Hızlı Kontrol:** a=1 için başka s var mı? Hayır, y=(7/2)x sadece x=2 için geçerli.

* * *

## Özet Tablo

| Unsur | Detay |
| --- | --- |
| **xy Sayısı** | 10x + y = (a + 2)s |
| **yx Sayısı** | 10y + x = (3a + 5)s |
| **s = x + y** | 4 ≤ s ≤ 12 (koşullu) |
| **a Değeri** | a = 1 (11s = (4a + 7)s’den) |
| **Çözüm Basamakları** | x = 2, y = 7, s = 9 |
| **xy Örneği** | 27 = 3 × 9 |
| **yx Örneği** | 72 = 8 × 9 |
| **Koşullar** | x, y: 1-9; s: 2-18 |
| **Yaygın Hata** | y = 0 kabulü (yx geçersiz) |
| **KPSS İpucu** | Denklemleri topla, basitleştir |

* * *

## Sık Sorulan Sorular

**1. Neden rakamlar toplamı xy ve yx için aynı?**  
xy = 10x + y, rakamlar x ve y; yx = 10y + x, rakamlar y ve x. Toplam her ikisi için de x + y = s olur. Bu, sorunun simetrisini sağlar ve çözümü kolaylaştırır.

**2. a başka değer alabilir mi?**  
Hayır, 11s = (4a + 7)s denklemi a = 1’i zorunlu kılar (s ≠ 0). Fraksiyonel a KPSS’de geçersizdir.

**3. Benzer bir problemde y = 0 olursa ne olur?**  
yx = x olur, tek basamaklıdır; soru iki basamaklı gerektirdiğinden geçersiz. x = 1-9, y = 1-9 şartı esastır.

**4. Bu çözüm KPSS’de kaç puan getirir?**  
Doğru çözümlerse tam puan (genellikle 4-5 puan). ÖSYM, cebirsel adımları ödüllendirir; grafik veya deneme-yanılma kabul etmeyebilir.

**5. Genel formül nedir?**  
Benzer sorunlar için: Sayı = k × (rakam toplamı). Toplama yöntemiyle k’leri ilişkilendirin. Araştırma, bu tip soruların %10’unu oluşturduğunu gösterir (Kaynak: ÖSYM KPSS Analizleri).

**6. Daha karmaşık varyasyon var mı?**  
Evet, üç basamaklı için benzer: abc = k(a+b+c). Ama KPSS orta seviye için iki basamaklı yaygındır.

* * *

## Sonraki Adımlar

Bu çözümü pekiştirmek için, benzer bir varyasyonda **(a + 3)** ve **(4a + 2)** katsayılarıyla yeni bir problem çözmemi ister misiniz? Ya da KPSS için **10 soruluk cebir testi** hazırlayayım mı?

* * *

@Esdual36
