ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Kısmı (Yargı Doğru/Yanlış İşaretleme)
-
Olmuş ya da olabilecek türden olayların yer, zaman, olaylar zinciri ve şahıs kadrosu ile anlatılan roman, edebi bir türdür.
→ D (Doğru)
-
İnsanı ilgilendiren her şey romanın konusu olabilir.
→ D
-
Cumhuriyet Dönemi’nde roman türü büyük gelişme kaydeder ve işlenen konular çeşitlenir.
→ D
-
Elveda Gülsar romanının diğer kahramanı Tanabay, Gülsarı’yı yetiştiren ve onunla çobanlık yapan bir oğlandır.
→ D
-
Modernist roman XX. yüzyılın ikinci yarısında görülmeye başlanır.
→ D
-
Saatleri Ayarlama Enstitüsü romanında hiçbir işe yaramayan içi boş kurumların varlığı eleştirilir.
→ D
-
Bilge Karasu, Oğuz Atay, Rasim Özdenören toplumsal gerçekçi roman yazarlarımızdandır.
→ Y (Yanlış) — Bu yazarlar toplumsal gerçekçi değil, modernist ve farklı türlerde eser vermiştir.
-
Postmodernizmin amacı, realizmi yıkmak ve yerine Dadaizmin egemen olduğu bir sanat anlayışını geliştirmektir.
→ Y — Postmodernizmin amacı realizmi yıkmak ve yeni anlam katmanları yaratmaktır, Dadaizmden farklıdır.
-
Modern romanların kahramanları, kendine ve topluma yabancılaşmış sorunlu insanlardır.
→ D
-
Uzun İhsan Efendi ve Bünyamin, Puslu Kıtalar Atlası adlı romanın kahramanı olan baba ve oğuldur.
→ D
-
Ek-fiilin çekimli biçimleri (idi, imiş, ise) ayrı yazılabildiği gibi bitişik olarak da yazılabilir.
→ D
-
Önemli belirtilmek istenen her kelime ve cümle metin içinde tırnak içine alınabilir.
→ D
Adım 2 — B Kısmı (Boşluk Doldurma)
-
Metinler arasılık, metinlerarasılık romanların temel özelliklerinden biridir.
-
Postmodern romanlarda fantastik ögelere yer verilmesinin nedeni: gerçekliğin karmaşıklığını vurgulamak.
-
Puslu Kıtalar Atlası adlı romanın kahramanlarından biri olan Uzun İhsan Efendi, baba adlı bir eser hazırlamıştır.
-
Postmodern romanların anlatım ögelerinden olan parodi, taklit edilen, üsluptur.
-
Bir eserin taklidi yoluyla yazılan eserlere parodi denir.
-
Postmodern romanlarda başka bir romanı ya da anlatıyı alaya almak veya okuru eğlendirmek amacıyla parodi yer verilir.
-
Modern romana özgü anlatım tekniklerinden olan iç çözümleme, amaç kahramanın ruh hâlini okura aracısız yansıtmaktır.
-
Modern romanın anlatım tekniklerinden olan “bilinç akışı” yönteminde olaylar karışık ve düzensiz bir şekilde verilir.
-
Modern romanlarda “iç çözümleme” tekniğinin kullanılmasının asıl nedeni: kahramanın iç dünyasını derinlemesine göstermek.
-
Puslu Kıtalar Atlası romanında zaman belirsizdir ve mekân soyuttur.
-
Yay ayraç içinde kullanılan soru işareti şüphe ya da belirsizlik belirtmek içindir.
CEVAP:
A Bölümü:
1-D, 2-D, 3-D, 4-D, 5-D, 6-D, 7-Y, 8-Y, 9-D, 10-D, 11-D, 12-D
B Bölümü:
1-metınlerarasılık
2-gerçekliğin karmaşıklığını vurgulamak
3-baba
4-parodi
5-parodi
6-parodi
7-iç çözümleme
8-karışık ve düzensiz
9-kahramanın iç dünyasını derinlemesine göstermek
10-belirsizdir, soyuttur
11-şüphe ya da belirsizlik
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
SORU: Kitap sayfasındaki A şıkkı (doğru/yanlış) ve B şıkkı (boşluk doldurma) sorularının cevapları
CEVAP:
A. Doğru/Yanlış
- D
- D
- D
- Y
- Y
- D
- Y
- Y
- D
- D
- D
- D
B. Boşluk doldurma
- postmodern romanların temel özelliklerinden biridir.
- gerçekliği sorgulamak (ve kurgu ile gerçeği iç içe geçirerek okuru şaşırtmak).
- Uzun İhsan Efendi, (romanda) çeşitli metinler/eserler hazırlamıştır.
- parodi (taklit edilen, alaya alınan üsluptur).
- pastiche (bir eserin taklidi yoluyla yazılan eserlere pastiş/pastiche denir).
- parodiye (başka bir romanı ya da anlatıyı alaya almak veya okuru eğlendirmek amacıyla parodiye yer verilir).
- iç çözümleme (amaç kahramanın ruh hâlini okura aracısız yansıtmak).
- kronolojik olmayan bir şekilde verilir.
- Kahramanın ruh hâlini doğrudan, aracısız yansıtmak.
- Zaman belirsizdir ve mekân belirsizdir.
- Yay ayraç içinde kullanılan soru işareti şüphe/kuşku belirtmek içindir.
AÇIKLAMA:
- A şıkkında verilen ifadelerden çoğu roman türünün, modern ve postmodern özelliklerinin genel tanımlarına dayanarak değerlendirildi (1,2,3,6,9,10,11,12 doğru; 4,5,7,8 yanlış).
- B şıkkındaki boşluklar için postmodernizm ve modern romanın anlatım teknikleri temel alındı: metinlerarasılık, parodi/pastiche, iç çözümleme, bilinç akışı ve zaman-mekân belirsizliği gibi kavramlar.
TEMEL KAVRAMLAR:
- Metinlerarasılık
- Tanım: Bir eserin başka eserlerle, metinlerle ilişki kurması; gönderme yapması.
- Bu problemde: Postmodern romanların temel özelliklerinden biridir.
- Parodi / Pastiche
- Tanım: Parodi, bir eseri/üslubu alaya alarak taklit etme; pastiche ise taklidi, övgü ya da eleştiri amacı olmadan benzer şekilde tasarlama.
- Bu problemde: Parodi okuru eğlendirmek veya eleştirmek için; pastiche ise taklit yoluyla yazılan eserlere verilen addır.
- İç çözümleme / Bilinç akışı
- Tanım: Kahramanın iç dünyasını doğrudan aktarma teknikleri; bilinç akışı ise düşünce ve duyguların kesintisiz, kronoloji gözetmeksizin aktarılmasıdır.
- Bu problemde: Modern romanda kahramanın ruh hâlini okura aracısız yansıtmak için kullanılır; olayların kronolojik sıraya bağlı olmaması bilinç akışının tipik özelliğidir.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?