# 7. Sınıf Geometrik Cisimler Dik Prizma Silindir Hacim Adım Adım Nasıl Çözülür Detaylı Anlatım

**URL:** <https://sorumatik.co/t/7-sinif-geometrik-cisimler-dik-prizma-silindir-hacim-adim-adim-nasil-cozulur-detayli-anlatim/689499>\
**Category:** ORTAOKUL\
**Created:** [Ağustos 12, 2026, 1:13ös UTC](https://sorumatik.co/t/7-sinif-geometrik-cisimler-dik-prizma-silindir-hacim-adim-adim-nasil-cozulur-detayli-anlatim/689499 "2026-08-12T13:13:01Z")\
**Posts on this page:** 2\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Dersnotu](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/dersnotu/32/3037_2.png) [@Dersnotu](https://sorumatik.co/u/Dersnotu)\
**Post date:** [Ağustos 12, 2026, 1:13ös UTC](https://sorumatik.co/t/7-sinif-geometrik-cisimler-dik-prizma-silindir-hacim-adim-adim-nasil-cozulur-detayli-anlatim/689499/1 "2026-08-12T13:13:01Z")

</div>

1. Sınıf Geometrik Cisimler Dik Prizma Silindir Hacim Adım Adım Nasıl Çözülür Detaylı Anlatım

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/sinav_rehberi/32/154383_2.png) [@Sinav\_Rehberi](https://sorumatik.co/u/Sinav_Rehberi)\
**Post date:** [Ağustos 12, 2026, 1:13ös UTC](https://sorumatik.co/t/7-sinif-geometrik-cisimler-dik-prizma-silindir-hacim-adim-adim-nasil-cozulur-detayli-anlatim/689499/2 "2026-08-12T13:13:16Z")

</div>

**Dik prizma ve silindirin hacmi** , cismin uzayda kapladığı boşluk miktarını ifade eder ve tüm dik prizmalarda **Taban Alanı ile Yüksekliğin Çarpılması** (V = T.A. \times h) genel kuralı ile hesaplanır. Silindir ise tabanı daire olan özel bir prizma çeşidi olup hacmi V = \pi \cdot r^2 \cdot h formülüyle bulunur.

* * *

### Önemli Noktalar

- **Temel Hacim Formülü:** Bütün dik prizmalarda Hacim = Taban \ Alanı \times Yükseklik mantığı geçerlidir.
- **Birim Uyumu:** Kenar uzunlukları \text{cm} olarak verilmişse hacim birimi \text{cm}^3, \text{m} olarak verilmişse \text{m}^3 olur.
- **Silindir Özel Durumu:** Silindirin tabanı daire olduğu için taban alanı her zaman \pi \cdot r^2 bağıntısı ile hesaplanır.
- **Yükseklik Kavramı:** Yükseklik (h), alt taban ile üst taban arasındaki dik mesafedir.

* * *

### İçindekiler

1. [Önemli Noktalar](#key-takeaways)
2. [Dik Prizmalarda Hacim Mantığı](#prism-volume-concept)
3. [Dik Dairesel Silindirin Hacmi](#cylinder-volume)
4. [Adım Adım Soru Çözüm Stratejisi](#step-by-step-strategy)
5. [Örnek Çözümlü Sorular](#example-problems)
6. [Sık Yapılan Hatalar](#common-mistakes)
7. [Özet Tablosu](#summary-table)
8. [Sıkça Sorulan Sorular](#faq)

* * *

## Dik Prizmalarda Hacim Mantığı

Dik prizmalar, alt ve üst tabanları birbirine eş ve paralel olan, yan yüzleri ise taban düzlemine dik dikdörtgenlerden oluşan üç boyutlu geometrik cisimlerdir. Bir prizmanın hacmi (V), tabanını oluşturan iki boyutlu şeklin alanının üçüncü boyutta (yükseklik boyunca) üst üste istiflenmesi şeklinde düşünülebilir.

💡 **Temel Kural:** Prizmanın türü ne olursa olsun (kare, dikdörtgen veya üçgen prizma), hacim hesabı her zaman şu ana formülle başlar:

V = T.A. \times h

- **V:** Hacim (Volume)
- **T.A.:** Taban Alanı
- **h:** Prizma Yüksekliği

### Prizma Türlerine Göre Taban Alanı Formülleri

1. **Dikdörtgenler Prizması:**

2. **Kare Dik Prizma:**

3. **Üçgen Dik Prizma:**

* * *

## Dik Dairesel Silindirin Hacmi

Silindir, alt ve üst tabanı birbirine eş dairelerden oluşan eğri yüzeyli bir geometrik cisimdir. Matematiksel mantık olarak silindir, sonsuz kenarlı bir dik prizma gibi davranır. Bu nedenle hacim hesabı prizmalarla tamamen aynı mantığa dayanır.

V = T.A. \times h

Dairenin alanı T.A. = \pi \cdot r^2 olduğu için, dik dairesel silindirin hacim formülü şu şekli alır:

V = \pi \cdot r^2 \cdot h

- **r:** Taban dairesinin yarıçapı
- **h:** Silindirin yüksekliği
- **\pi:** Pi sayısı (Sorularda genellikle 3, 3{,}14 veya \frac{22}{7} olarak verilir)

> ⚠ **Uyarı:** Sorularda verilen değerin **çap (d)** mı yoksa **yarıçap (r)** mı olduğuna mutlaka dikkat edilmelidir. Formülde her zaman yarıçapın karesi (r^2) kullanılır. Çap verilmişse ikiye bölünerek yarıçap bulunmalıdır (r = \frac{d}{2}).

* * *

## Adım Adım Soru Çözüm Stratejisi

Hacim sorularını eksiksiz ve doğru çözmek için şu 4 adımı sırasıyla uygulayabilirsiniz:

1. **Verilenleri ve İstenenleri Belirleyin:** Taban ayrıtlarını, cisim yüksekliğini ve \pi değerini kenara not edin.
2. **Taban Şeklini Tanımlayın:** Şeklin bir kare, dikdörtgen, üçgen mi yoksa daire mi olduğunu belirleyin.
3. **Taban Alanını (T.A.) Hesaplayın:** Şekle uygun alan formülünü uygulayarak taban alanını bulun.
4. **Yükseklik ile Çarpın:** Bulduğunuz taban alanını cismin yüksekliği (h) ile çarparak sonuca ulaşın ve birimi (\text{cm}^3, \text{m}^3) ekleyin.

* * *

## Örnek Çözümlü Sorular

### Soru 1: Dikdörtgenler Prizmasının Hacmi

Taban kenarları a = 6 \text{ cm} ve b = 4 \text{ cm} olan bir dikdörtgenler prizmasının yüksekliği h = 10 \text{ cm}'dir. Bu prizmanın hacmi kaç \text{cm}^3’tür?

💡 **Kullanılan Formül:** V = T.A. \times h = a \times b \times h

🧠 **Çözüm Adımları:**

**Adım 1 — Taban Alanını Hesaplama**

T.A. = a \times b = 6 \text{ cm} \times 4 \text{ cm} = 24 \text{ cm}^2

**Adım 2 — Hacmi Hesaplama**

V = T.A. \times h = 24 \text{ cm}^2 \times 10 \text{ cm} = 240 \text{ cm}^3

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **Cevap:** 240 \text{ cm}^3  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

* * *

### Soru 2: Dik Dairesel Silindirin Hacmi

Taban yarıçapı r = 5 \text{ cm} ve yüksekliği h = 12 \text{ cm} olan bir dik dairesel silindirin hacmi kaç \text{cm}^3’tür? (\pi = 3 alınız.)

💡 **Kullanılan Formül:** V = \pi \cdot r^2 \cdot h

🧠 **Çözüm Adımları:**

**Adım 1 — Taban Alanını Hesaplama**

T.A. = \pi \cdot r^2 = 3 \cdot (5)^2 = 3 \cdot 25 = 75 \text{ cm}^2

**Adım 2 — Cisim Yüksekliği ile Çarpma**

V = T.A. \cdot h = 75 \text{ cm}^2 \cdot 12 \text{ cm} = 900 \text{ cm}^3

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **Cevap:** 900 \text{ cm}^3  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

* * *

### Soru 3: Üçgen Dik Prizmanın Hacmi

Tabanını oluşturan üçgenin bir kenarı 8 \text{ cm} ve bu kenara ait yüksekliği 5 \text{ cm}'dir. Prizmanın yüksekliği h = 15 \text{ cm} olduğuna göre hacmi kaç \text{cm}^3’tür?

💡 **Kullanılan Formül:** V = \left(\frac{a \times h\_t}{2}\right) \times h

🧠 **Çözüm Adımları:**

**Adım 1 — Üçgen Taban Alanını Hesaplama**

T.A. = \frac{8 \times 5}{2} = \frac{40}{2} = 20 \text{ cm}^2

**Adım 2 — Prizma Yüksekliği ile Çarparak Hacmi Bulma**

V = 20 \text{ cm}^2 \times 15 \text{ cm} = 300 \text{ cm}^3

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━  
✅ **Cevap:** 300 \text{ cm}^3  
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

* * *

## Sık Yapılan Hatalar

❌ **Yarıçap Yerine Çap Kullanmak**

- **Yanlış:** Çapı 10 \text{ cm} verilen silindirde formüle r = 10 yazmak.
- **Doğru:** Çap 10 \text{ cm} ise yarıçap r = 5 \text{ cm} alınmalıdır.
- **Neden Yanlış:** Dairenin alanı yarıçapın karesiyle hesaplanır; çapın karesi alınırsa sonuç 4 kat büyük çıkar.

❌ **Üçgen Prizmada 2’ye Bölmeyi Unutmak**

- **Yanlış:** Üçgen taban alanını hesaplarken a \times h\_t çarpımını direkt almak.
- **Doğru:** Üçgenin alanı taban ile yüksekliğin çarpımının yarısıdır (\frac{a \times h\_t}{2}).

❌ **Alan ile Hacim Birimlerini Karıştırmak**

- **Yanlış:** Hacim sonucunu \text{cm}^2 cinsinden ifade etmek.
- **Doğru:** Alan birimi \text{cm}^2, hacim birimi ise her zaman küp birimdir (\text{cm}^3).

* * *

## Özet Tablosu

| Geometrik Cisim | Taban Şekli | Taban Alanı (T.A.) | Hacim Formülü (V) |
| --- | --- | --- | --- |
| **Dikdörtgenler Prizması** | Dikdörtgen | a \times b | V = a \times b \times h |
| **Kare Dik Prizma** | Kare | a^2 | V = a^2 \times h |
| **Üçgen Dik Prizma** | Üçgen | \frac{a \times h\_t}{2} | V = \left(\frac{a \times h\_t}{2}\right) \times h |
| **Dik Dairesel Silindir** | Daire | \pi \cdot r^2 | V = \pi \cdot r^2 \cdot h |

* * *

## Sıkça Sorulan Sorular

**1. Silindir bir dik prizma mıdır?**  
Evet, geometrik özellikler bakımından silindir, tabanı daire olan özel bir dik prizma olarak kabul edilir. Bu nedenle tüm dik prizma hacim kuralları silindir için de geçerlidir.

**2. Hacim hesaplarken \pi sayısı her zaman 3 mü alınır?**  
Hayır. Sorunun altında parantez içinde belirtilen değer alınmalıdır. Eğer \pi = 3 denmişse 3, \pi = 3{,}14 denmişse 3{,}14 alınır. Bir değer belirtilmemişse yanıt \pi cinsinden (örneğin 75\pi) bırakılır.

**3. İçinde sıvı bulunan bir kabın hacmi nasıl hesaplanır?**  
Kabın içindeki sıvının hacmi, sıvının kapladığı geometrik şeklin hacmine eşittir. Taban alanı ile sıvının yüksekliği çarpılarak sıvının hacmi bulunur.

* * *

Silindirin hacmi veya dik prizmalarla ilgili takıldığın belirli bir soru tipi var mı, yoksa bir tane pekiştirme sorusu çözelim mi?
