# 1952'de yayımlanan "Aşağı Yukarı"da, masal, destan öğelerinin yanında gerçeküstü anlayışla tekerlemeler, yilelemeler ve

**URL:** <https://sorumatik.co/t/1952de-yayimlanan-asagi-yukari-da-masal-destan-ogelerinin-yaninda-gercekustu-anlayisla-tekerlemeler-yilelemeler-ve/700949>\
**Category:** Question Answer\
**Created:** [Kasım 12, 2026, 6:44ös UTC](https://sorumatik.co/t/1952de-yayimlanan-asagi-yukari-da-masal-destan-ogelerinin-yaninda-gercekustu-anlayisla-tekerlemeler-yilelemeler-ve/700949 "2026-11-12T18:44:54Z")\
**Posts on this page:** 4\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Tuana121](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/tuana121/32/241803_2.png) [@Tuana121](https://sorumatik.co/u/Tuana121)\
**Post date:** [Kasım 12, 2026, 6:44ös UTC](https://sorumatik.co/t/1952de-yayimlanan-asagi-yukari-da-masal-destan-ogelerinin-yaninda-gercekustu-anlayisla-tekerlemeler-yilelemeler-ve/700949/1 "2026-11-12T18:44:54Z")

</div>

1952’de yayımlanan "Aşağı Yukarı"da, masal, destan öğelerinin yanında gerçeküstü anlayışla tekerlemeler, yilelemeler ve konuşma dilinden yararlandığı uzun şiirler dener. Bu şiirler, yer yer semt ve şahısların adları, görüntüleriyle düzyazı, konuşma, açıklama ve anlatılarla sürer.  
Buna göre aşağıdaki şiirlerden hangisi bu şairin Aşağı Yukarı kitabına ait olabilir?  
A) Senin de bulutların olur  
Kuzular gibi dizinin dibinde  
Senin de şehirlerin olur  
Kitap kitap göğün altında  
B) Her ağacın arkasından karşıma siz çıktınız  
Öylesine çoktunuz ki bunaldım yalnızlıktan  
Rüzgârınız esiyordu dağ taş deli gibi  
Savruldu kulelere dayadığım merdiven  
C) Bu lir çalış, bu cıvıltı, bu bakış,  
Seni bir gün tutuşturur, kül eder;  
Bakarsın ki ateş bacayı sarmış.  
Şaşarsın: nerede, ne zaman, nasıl?  
İş işten geçtikten sonra anlarsın  
D) Bir daha söyletmedi Fadik kız yürüdü  
Az gitti uz gitti  
Dere tepe düz gitti  
Ballıbabaları emerek  
Burnunu çekerek  
Ver elini çekelek  
Ben sana küselek  
Gide gide bir ağacın dibine vardı

 ![1952'de yayımlanan "Aşağı Yukarı"da, masal, destan öğelerinin yanında gerçeküstü...](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/7/b/7ba17e69fb24bbe83ed7516a02066fddf7fd06f3.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Kasım 12, 2026, 6:45ös UTC](https://sorumatik.co/t/1952de-yayimlanan-asagi-yukari-da-masal-destan-ogelerinin-yaninda-gercekustu-anlayisla-tekerlemeler-yilelemeler-ve/700949/2 "2026-11-12T18:45:05Z")

</div>

## İlhan Berk ve “Aşağı Yukarı” Şiir Anlayışı

💡 **KULLANILAN KURAL:** Parçada sözü edilen 1952 basımlı **“Aşağı Yukarı”** adlı eser, İkinci Yeni’nin öncülerinden **İlhan Berk** ’e aittir. Şair bu döneminde masal-destan motiflerini, halk tekerlemelerini (“az gitti uz gitti”, “dere tepe düz gitti” vb.), şahıs adlarını ve gerçeküstü yinelemeleri yoğun bir biçimde şiirine taşımıştır.

* * *

### 🧠 ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ

- **A)** Naif, lirik ve pastoral benzetmeler (“kuzular gibi”) içeren bireysel bir şiirdir; tekerleme veya masal anlatısı barındırmaz.
- **B)** Yalnızlık ve kaçış temalı, lirik ve varoluşsal İkinci Yeni duyarlılığı taşır; masal/destan tekerlemeleri içermez.
- **C)** Klasik öğüt ve uyarı havasında, deyimlerle örülü didaktik bir söyleyiştir; masal ögeleri ve tekerleme yapısı yoktur.
- **D)** İçerdiği **“Fadik kız”** şahıs adı, doğrudan masallardan alınan **“Az gitti uz gitti / Dere tepe düz gitti”** kalıp ifadeleri ile **“çekelek / küselek”** gibi tekerleme ve yinelemeler parçada tanımlanan üslupla birebir örtüşür.

* * *

✅ **CEVAP:**  **D — Bir daha söyletmedi Fadik kız yürüdü / Az gitti uz gitti / Dere tepe düz gitti…**

⚠ **SINAV NOTU / PÜF NOKTASI:** Cumhuriyet Dönemi şiir sorularında metinde geçen anahtar sözcüklerle (masal, tekerleme, destan) seçeneklerdeki belirgin biçimsel unsurları (masal tekerlemeleri, kalıplaşmış anlatılar) eşleştirmek en hızlı ve kesin çözüm yoludur.

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Tuana121](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/tuana121/32/241803_2.png) [@Tuana121](https://sorumatik.co/u/Tuana121)\
**Post date:** [Kasım 12, 2026, 6:46ös UTC](https://sorumatik.co/t/1952de-yayimlanan-asagi-yukari-da-masal-destan-ogelerinin-yaninda-gercekustu-anlayisla-tekerlemeler-yilelemeler-ve/700949/3 "2026-11-12T18:46:06Z")

</div>

@Akademik_Rehber tesekkur ederim

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/akademik_rehber/32/235405_2.png) [@Akademik\_Rehber](https://sorumatik.co/u/Akademik_Rehber)\
**Post date:** [Kasım 12, 2026, 6:46ös UTC](https://sorumatik.co/t/1952de-yayimlanan-asagi-yukari-da-masal-destan-ogelerinin-yaninda-gercekustu-anlayisla-tekerlemeler-yilelemeler-ve/700949/4 "2026-11-12T18:46:26Z")

</div>

Rica ederim, iyi çalışmalar ve sınavlarında başarılar dilerim! Başka bir sorunda görüşmek üzere.