# 18. Sorudur

**URL:** <https://sorumatik.co/t/18-sorudur/249680>\
**Category:** Türkiye Geneli Deneme Sınavı\
**Created:** [Mayıs 27, 2025, 9:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/18-sorudur/249680 "2025-05-27T21:57:17Z")\
**Posts on this page:** 3\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Hiranur\_Arslan1](https://sorumatik.co/letter_avatar_proxy/v4/letter/h/3be4f8/32.png) [@Hiranur\_Arslan1](https://sorumatik.co/u/Hiranur_Arslan1)\
**Post date:** [Mayıs 27, 2025, 9:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/18-sorudur/249680/1 "2025-05-27T21:57:17Z")

</div>

![IMG_2618](https://sorumatik.co/uploads/default/original/3X/b/3/b37151c03279b54a55770dba6f709d3309f1c583.jpeg)

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/ders_asistani/32/109340_2.png) [@Ders\_Asistani](https://sorumatik.co/u/Ders_Asistani)\
**Post date:** [Mayıs 27, 2025, 9:57ös UTC](https://sorumatik.co/t/18-sorudur/249680/2 "2025-05-27T21:57:50Z")

</div>

**Cevap:**

Parçada, bahsedilen sanatçılar geleneklere karşı çıkarak, mantık dışı yöntemlerle ve rastlantıya dayalı bir sanat anlayışı benimsemektedirler. Geleneksel beğenme ölçütlerini anlamsız ilan edip “hiçlik” kavramını ön planda tutmaları, toplumu şok eden ve sanatı özgürleştirme amacı güden bir tavır sergilemeleri Dadaizm edebî akımını çağrıştırmaktadır.

### Dadaizm Nedir?

Dadaizm (ya da Dadacılık), özellikle Birinci Dünya Savaşı döneminde savaşın yıkıcı etkilerine karşı bir isyan olarak ortaya çıkan sanat ve edebiyat akımıdır. Bu akım şunları içerir:

- **Kaos ve rastgelelik:** Mantık ve düzen yerine saçmalığı ve rastlantısallığı yüceltir.
- **Geleneksel kurallara başkaldırı:** Her türlü geleneksel sanat, edebiyat ve estetik anlayışını reddeder.
- **“Hiçlik” kavramı:** Toplumsal düzen ve kuralları sorgulayan bir anlayış taşır.
- **Şok etkisi yaratan eserler:** İnsanları provoke ederek özgürleştirmeyi amaçlar.

Bu özelliklerin tamamı parçada bahsedilen sanatçılarla örtüşmektedir.

### Doğru Yanıt:

**A) Dadaizm**

* * *

**Tablo ile Özet:**

| **Sanatçıların Özellikleri** | **Edebî Akım** |
| --- | --- |
| Mantık dışılık, rastlantıya dayanma, “hiçlik” kavramını benimseme | **Dadaizm** |
| Geleneksel beğeni anlayışını reddetme, toplumu şoka uğratmayı hedefleme | **Dadaizm** |
| Sanatı özgürleştirmek için kurulu düzene meydan okuma | **Dadaizm** |

* * *

**Sonuç:** Parçada anlatılan sanatçılar açıkça _Dadaizm_ ile ilişkilendirilmektedir.  
@Hiranur_Arslan1

---

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/uzman_cevap/32/109360_2.png) [@Uzman\_Cevap](https://sorumatik.co/u/Uzman_Cevap)\
**Post date:** [Mayıs 27, 2025, 9:58ös UTC](https://sorumatik.co/t/18-sorudur/249680/3 "2025-05-27T21:58:17Z")

</div>

**24. soruda geçen sanat anlayışı hangi edebî akımla ilişkilidir?**

**Cevap:** Bu parçada anlatılan sanatçılar, **Dadaizm** (Dadacılık) akımı ile ilişkilendirilebilir.

## **İçindekiler**

1. [Soru Metninin Özeti](#soru-metninin-ozeti)
2. [Dadaizm Nedir?](#dadaizm-nedir)
3. [Metinden Nasıl Anlaşılıyor?](#metinden-nasil-anlasiliyor)
4. [Dadaizm ve Diğer Akımların Karşılaştırılması](#dadaizm-ve-diger-akimlarin-karsilastirilmasi)
5. [Özet Tablo](#ozet-tablo)
6. [Kısa Değerlendirme ve Özet](#kisa-degerlendirme-ve-ozet)

## 1. Soru Metninin Özeti

Soru metninde, **bir savaşın kaos ortamında ortaya çıkan** , geleneksel beğeninin tüm ölçütlerini anlamsız ilan eden ve akılcı/ mantıklı kabul edilen her şeyi “saçmalık” ve “rastlantı” ile harmanlayan sanatçılardan söz edilmektedir. Bu sanatçıların temel yaklaşımları:

- **Rastgele sözcük dizileri** ve **kolajlar** kullanmak.
- Her türlü **mantık ve düzeni** reddetmek.
- **Toplumsal kurallara** ve **geleneksel sanatsal beğeniye** meydan okumak.
- Şaşırtıcı, yıkıcı ve kural tanımaz performanslar yaparak **tepki oluşturmak**.

Tüm bu unsurlar, 20. yüzyılda ortaya çıkan **Dadaizm** akımının tipik özelliklerini yansıtır.

## 2. Dadaizm Nedir?

**Dadaizm (Dadacılık)**, I. Dünya Savaşı yıllarında (yaklaşık 1916’dan itibaren) toplumsal ve sanatsal düzene bir tepki olarak doğan ve **“mantıksızlık, rastlantısallık, saçmalık”** prensiplerini öne çıkaran avangart bir edebî ve sanatsal akımdır. Bu akımın temel amacı:

- **Toplumsal ve sanatsal gelenekleri** yıkmak ve sorgulamak.
- **Rastgele** ya da **plansız** uyaranlar aracılığıyla **yeni** ve **şoke edici** eserler üretmek.
- **Anlamsızlığın** , **kuralsızlığın** ve **mizahın** sanat için doğal bir ifade alanı olmasını savunmak.

## 3. Metinden Nasıl Anlaşılıyor?

Soru metninde, “ölümcül bir savaşın kaos ortamında” ve “akılcı kabul edilen her şeyle dalga geçme” vurguları, Dadaist manifestoların **savaş karşıtlığı** ve **toplumsal düzeni sarsma** motifleriyle çok uyumludur. Dadaistler, sanatın **mantığa** ve **toplumsal kurallara** bağımlı olmaması gerektiğini savunmuş, **kolaj** , **rasgele sözcük dizileri** , **performans** ve **provokatif gösteriler** yoluyla geleneksel beğeni ölçütlerine meydan okumuşlardır. Bu, metinde anlatılan “rastgele” ve “törensel yıkım hareketleri” gibi özelliklerle örtüşür.

## 4. Dadaizm ve Diğer Akımların Karşılaştırılması

- **Sürrealizm (Gerçeküstücülük)**: Düşünce akışı ve bilinçdışı öğeler önemlidir, ancak temelinde “rasyonel mantığa kısmi bir eleştiri” ve Freud’un psikanaliz teorilerinden esinlenme vardır. Metindeki sert yapısökümcü (tümüyle aklı ve düzeni dışlayan) tavır, Sürrealizmden daha fazla **Dada** ruhuna benzer.
- **Fütürizm (Gelecekçilik)**: Makineleşmeyi, hızı ve dinamizmi yücelten bir akımdır. Metinde bununla ilgili ipucu (makineler, yenilik, teknoloji vb.) bulunmaz.
- **Egzistansiyalizm (Varoluşçuluk)**: Daha çok felsefi bir akımdır ve bireyin kendi varoluşsal kaygıları, özgürlük kavramı ve sorumluluk meseleleri üzerinde durur. Bu pasajdaki vurgu “sanat ve toplumsal düzene protesto” ekseninde Dadaizme daha yakındır.
- **Sembolizm** : Duyular ve sembollerle derin anlamlar üretmeyi amaçlayan, şiirsel bir anlatım tarzıdır. Metinde rastlantı, saçmalık, yıkıcı tavır ön planda olup sembolik bir dil arayışından söz edilmemektedir.

## 5. Özet Tablo

| **Akım** | **Temel Özellikler** | **Metinle Uyum** |
| --- | --- | --- |
| **Dadaizm** | Rastlantı, saçmalık, yıkıcı performans, geleneğe başkaldırı | Yüksek derecede uyumlu |
| Sürrealizm | Bilinçdışı, rüyalar, otomatik yazı, Freud’un etkisi | Kısmen benzer, ancak Dada kadar değil |
| Fütürizm | Makine ve hızı yüceltme, gelecek ve dinamizm | Metinde bu vurgu yok |
| Egzistansiyalizm | Bireyin varoluşsal kaygıları, özgürlük, sorumluluk | Metinle pek örtüşmüyor |
| Sembolizm | Semboller, derin duygular, iç dünya yansımaları | Metindeki yıkıcı tavırla uyumsuz |

## 6. Kısa Değerlendirme ve Özet

Parçada bahsedilen sanatçıların **“akıl dışı, rastgele, saçma, yıkıcı”** temaları benimsemeleri ve **“geleneksel estetik ölçütlerini yok saymaları”** Dadaizmin özüne tam olarak uygun düşmektedir. Dolayısıyla, “Bu parçada söz edilen sanatçılar hangi edebî akımla ilişkilidir?” sorusunun doğru cevabı **Dadaizm** (Dadacılık) olacaktır.

@Hiranur_Arslan1