# 10. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 133 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

**URL:** <https://sorumatik.co/t/10-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-ders-kitabi-sayfa-133-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679885>\
**Category:** 10. Sınıf\
**Tags:** dk-donem-2025-2026, dk-materyal-ders-kit, dk-yayinevi-meb, dk-ders-turk-dili-ve\
**Created:** [Ağustos 6, 2026, 9:10öö UTC](https://sorumatik.co/t/10-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-ders-kitabi-sayfa-133-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679885 "2026-08-06T09:10:51Z")\
**Posts on this page:** 1\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Dersnotu](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/dersnotu/32/3037_2.png) [@Dersnotu](https://sorumatik.co/u/Dersnotu)\
**Post date:** [Ağustos 6, 2026, 9:10öö UTC](https://sorumatik.co/t/10-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-ders-kitabi-sayfa-133-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679885/1 "2026-08-06T09:10:51Z")

</div>

## Soru 1

### Örnek cevap / çözüm yolu

a) Söyleşide soruları soran kişi (görüşmeci/sunucu), konuyu yönlendiren ve edebi konuları açan taraftır. Cevaplayan kişi ise Türk dili, divan edebiyatı ve kültür tarihi alanında derin bilgi birikimine sahip uzman bir edebiyatçıdır.

Çözüm kontrolü: Söyleşi metin türünün özellikleri gereği soruyu soran ile cevaplayan kişinin rolleri metindeki ifade akışından tespit edilmiştir.

## Soru 2

### Örnek cevap / çözüm yolu

b) Dinlediğiniz/izlediğiniz söyleşi; Türk edebiyatı, divan şiiri, dil ve kültür birikimi konularına ilgi duyan genel okur/dinleyici kitlesine ve öğrencilere hitap etmektedir.

Çözüm kontrolü: Metnin dil özellikleri, ele alınan edebi kavramlar ve hitap tonu dikkate alınarak hedef kitle belirlenmiştir.

## Soru 3

### Örnek cevap / çözüm yolu

c) Evet, uyumludur. Programda divan edebiyatı, aruz ölçüsü, klasik şiir birikimi ve edebiyatçılar ele alındığı için “Edebî” ismi içeriğin ana temasıyla doğrudan örtüşmektedir.

Çözüm kontrolü: Program adı ile metnin içeriğinde yer alan edebi terimler ve konu bütünlüğü karşılaştırılarak gerekçelendirilmiştir.

## Soru 4

### Örnek cevap / çözüm yolu

ç)

- Dönemin kültürel ve sosyal yaşamı: Toplumun dini-tasavvufi anlayışı, edebi birikimi ve İstanbul’da yaşanan kış, kıtlık gibi doğal/sosyal olayların edebi metinlere yansıdığı çıkarılabilir.
- Metin ile yazar ilişkisi: Yazar veya şair (örneğin Nabî), yaşadığı dönemin sosyal şartlarını, dil anlayışını ve edebi mazmunlarını eserlerine aktarır.
- Ana düşünce: Klasik edebiyat birikimimiz (divan edebiyatı), toplumun sosyal yaşamından ve kültüründen ayrı değil, onun doğrudan bir yansımasıdır.

Çözüm kontrolü: Metin parçalarından hareketle dönemin zihniyeti, metin-yazar ilişkisi ve metnin iletisi (ana düşünce) bağlam çerçevesinde açıklanmıştır.

## Soru 5

### Örnek cevap / çözüm yolu

**Söz Varlığımız - Bağlamdan Anlam Tahmini ve Cümle Kullanımı Tablosu**

1. **Bigâne**

- Tahmin: İlgisiz, kayıtsız, yabancı kalmış.
- Yazdığım Cümle: Toplumsal sorunlara bigâne kalan insan çevreye yarar sağlayamaz.

1. **İrşad**

- Tahmin: Doğru yolu gösterme, uyarup aydınlatma.
- Yazdığım Cümle: Yunus Emre, şiirleriyle insanları sevgiye ve irşada davet etmiştir.

1. **Divan**

- Tahmin: Divan edebiyatı şairlerinin şiirlerini topladığı eser / Klasik edebiyat geleneği.
- Yazdığım Cümle: Şair, gazellerini yeni hazırladığı divanında bir araya getirdi.

1. **İrca etmek**

- Tahmin: Bir şeyi temeline, özüne indirmek veya dayandırmak.
- Yazdığım Cümle: Tüm bu karmaşık nedenleri tek bir kurala irca etmek mümkün değildir.

1. **Kerte**

- Tahmin: Derece, radde, seviye.
- Yazdığım Cümle: Tartışma öyle bir kerteye geldi ki herkes sessizce dinlemek zorunda kaldı.

1. **Alamet**

- Tahmin: Belirti, işaret, iz.
- Yazdığım Cümle: Gökyüzünü kaplayan karanlık bulutlar fırtınanın alametidir.

1. **Zuhur etmek**

- Tahmin: Ortaya çıkmak, belirmek, baş göstermek.
- Yazdığım Cümle: Beklenmedik bir anda zuhur eden engeller planlarımızı değiştirmemize yol açtı.

Çözüm kontrolü: Verilen örnek cümlelerdeki altı çizili kelimeler bağlamından hareketle tahmin edilmiş ve TDK anlamlarına uygun biçimde yeni cümleler içinde kullanılmıştır.

* * *

### Kitapta kolayca gezin

[← **Önceki sayfa: 132**](https://sorumatik.co/t/10-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-ders-kitabi-sayfa-132-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679884) · [📘 **Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları**](https://sorumatik.co/t/10-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-ders-kitabi-cevaplari-sayfa-sayfa-cozumler-2025-2026/677743) · [**Sonraki sayfa: 134** →](https://sorumatik.co/t/10-sinif-turk-dili-ve-edebiyati-ders-kitabi-sayfa-134-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679886)