# 10. Sınıf Tarih Ders Kitabı Sayfa 249 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

**URL:** <https://sorumatik.co/t/10-sinif-tarih-ders-kitabi-sayfa-249-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679689>\
**Category:** 10. Sınıf\
**Tags:** dk-donem-2025-2026, dk-materyal-ders-kit, dk-ders-tarih, dk-yayinevi-meb\
**Created:** [Ağustos 6, 2026, 9:02öö UTC](https://sorumatik.co/t/10-sinif-tarih-ders-kitabi-sayfa-249-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679689 "2026-08-06T09:02:58Z")\
**Posts on this page:** 1\
**Page:** 1

<div class="post-metadata">

**Author:** ![Dersnotu](https://sorumatik.co/user_avatar/sorumatik.co/dersnotu/32/3037_2.png) [@Dersnotu](https://sorumatik.co/u/Dersnotu)\
**Post date:** [Ağustos 6, 2026, 9:02öö UTC](https://sorumatik.co/t/10-sinif-tarih-ders-kitabi-sayfa-249-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679689/1 "2026-08-06T09:02:58Z")

</div>

## Soru 1

Ekber ve erşed sisteminin güçlü ve zayıf yönleri neler olabilir? Gerekçeleriyle açıklayınız.

### Örnek cevap / çözüm yolu

**Güçlü Yönleri:**

- **Siyasi İstikrar ve İç Barış:** Tahta geçiş kuralını otomatik bir esasa bağlayarak hanedan üyeleri arasındaki çatışmaları ve taht kavgalarını engellemiştir.
- **Merkezi Otoritenin Korunması:** Taht değişiklikleri sırasında yaşanan belirsizlikleri azaltarak devletin sürekliliğini güvence altına almıştır.

**Zayıf Yönleri:**

- **Yönetim ve Askerî Tecrübe Eksikliği:** Şehzadelerin sancak eğitiminden uzaklaşarak sarayda yetişmesi, devlet idaresi ve ordu komutanlığı konusundaki pratik tecrübelerini kısıtlamıştır.
- **Hükümdar Profilinin Değişmesi:** Sefer yöneten fatih hükümdar tipinin yerini, idari süreçleri saraydan ve bürokrasi aracılığıyla yürüten bir hükümdar modeline bırakmasına yol açmıştır.

Metindeki tarihî kanıtlar incelendiğinde ekberiyet usulü, devletin yayılma sonrasındaki istikrar arayışının bir sonucu olarak iç barışı sağlamış; ancak pratik devlet tecrübesi açısından zayıf yönler barındırmıştır.

## Soru 2

XVI. yüzyıl sonlarında yeni bir hükümdar modelinin ortaya çıkması sadece Osmanlı Devleti’nde gerçekleşmiş bir dönüşüm olabilir mi? Gerekçelerinizle açıklayınız.

### Örnek cevap / çözüm yolu

Hayır, bu dönüşüm sadece Osmanlı Devleti’ne özgü değildir.

**Gerekçeler:**

- **Tarihsel Değişim ve Süreklilik:** Erken modern dönemde (XVI. ve XVII. yüzyıllar) dünya genelindeki büyük imparatorluklarda sınırların genişlemesi ve idari yapının karmaşıklaşması benzer sonuçlar doğurmuştur.
- **Neden-Sonuç İlişkisi:** Kaynak G’de ifade edildiği üzere, sınırların merkezden çok uzaklaşması, savaşların yıllarca sürmesi ve lojistik zorluklar, hükümdarın ordunun başında uzun süre kalmasını imkânsız hale getirmiştir.
- **Bürokratikleşme:** Savaş teknolojisi ve devlet yönetimindeki uzmanlaşma ihtiyacı, hem Osmanlı’da hem de dönemin Avrupa devletlerinde yönetim ağırlığının askerî kadrolardan bürokratik (kalemiye) kadrolara kaymasına neden olmuştur.

Bu durum, dönemin askerî ve idari şartlarının gerektirdiği küresel ölçekli bir merkezileşme ve kurumlaşma dönüşümüdür.

* * *

### Kitapta kolayca gezin

[← **Önceki sayfa: 248**](https://sorumatik.co/t/10-sinif-tarih-ders-kitabi-sayfa-248-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679688) · [📘 **Tarih Ders Kitabı cevapları**](https://sorumatik.co/t/10-sinif-tarih-ders-kitabi-cevaplari-sayfa-sayfa-cozumler-2025-2026/677742) · [**Sonraki sayfa: 250** →](https://sorumatik.co/t/10-sinif-tarih-ders-kitabi-sayfa-250-cevaplari-ve-cozumleri-2025-2026/679690)
